Korzystając ze stron oraz aplikacji mobilnych Medycyny Praktycznej, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki oraz zgodnie z polityką Medycyny Praktycznej dotyczącą plików cookies.
Jestem lekarzem Jestem pacjentem
17 sierpnia 2017 roku
poczta
zaloguj się
 
Podręcznik Interna
medycyna praktyczna dla lekarzy

Minuta medycznej prasówki – 10.04.2017

10.04.2017

Nasi redaktorzy polecają lekturę trzech najciekawszych artykułów, które ukazały się ostatnio w prasie medycznej.

LABA + LAMA korzystniejsze niż LABA + wGKS w POChP

Horita N., Goto A., Shibata Y. i wsp.: Long-acting muscarinic antagonist (LAMA) plus long-acting beta-agonist (LABA) versus LABA plus inhaled corticosteroid (ICS) for stable chronic obstructive pulmonary disease (COPD). Cochrane Database Syst. Rev., 2017 Feb 10; 2: CD012066. doi: 10.1002/14651858.CD012066.pub2. Review. PubMed PMID: 28185242.

U chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP) leczenie długo działającym β2-mimetykiem (LABA) w skojarzeniu z lekiem przeciwcholinergicznym (LAMA) było korzystniejsze niż leczenie LABA w skojarzeniu z wziewnym glikokortykosteroidem (wGKS). W leczeniu POChP stosuje się trzy rodzaje długo działających leków wziewnych – LABA, LAMA i wGKS. Leki te są stosowane w monoterapii lub terapii skojarzonej w różnych kombinacjach. W metaanalizie uwzględniono badania z randomizacją, obejmujące chorych na stabilną POChP bez zaostrzeń w ostatnim czasie.

Leczenie skojarzone LABA + LAMA w porównaniu z leczeniem LABA + wGKS wiązało się z rzadszymi zaostrzeniami (iloraz szans [OR], 0,82; szacunkowo około 45 mniej zaostrzeń na 1000 pacjentów obserwowanych przez rok), większym FEV1 (do 80 cm3) i korzystnymi zmianami wyników oceny w kwestionariuszu jakości życia (OR 1,25 dla poprawy wykazuje minimalną klinicznie istotną różnicę; na 1000 leczonych około 50 pacjentów osiąga ten poziom poprawy). Stwierdzono ponadto mniejsze ryzyko zachorowania na zapalenie płuc (OR, 0,57; zmniejszenie o około 10 przypadków na 100 pacjentów).

Autorzy wyciągnęli wniosek, że u chorych na POChP korzystniejsze jest zastosowanie skojarzenia LABA + LAMA niż LABA + wGKS.

Korzyści ze stosowania β-blokerów w terapii nadciśnienia tętniczego w porównaniu z lekami z innych grup

Wiysonge C.S., Bradley H.A., Volmink J. i wsp.:  Beta-blockers for hypertension. Cochrane Database Syst. Rev., 2017 Jan 20; 1: CD002003. doi: 10.1002/14651858.CD002003.pub5. Review. PubMed PMID: 28107561.

Korzyści ze stosowania β-blokerów są prawdopodobnie mniejsze niż korzyści ze stosowania leków z innych grup w terapii nadciśnienia tętniczego. W metaanalizie porównywano stosowanie β-blokerów z placebo (>23 000 uczestników, 4 badania kliniczne z randomizacją) lub z innymi lekami: diuretykami (>18 000 pacjentów, 5 badań klinicznych z randomizacją), blokerami kanału wapniowego (>44 000 pacjentów, 4 badania kliniczne z randomizacją) oraz inhibitorami konwertazy angiotensyny (ACEI, >10 000 pacjentów, 3 badania kliniczne z randomizacją).

W większości badań stosowano atenolol. Nie podawano nowszych β-blokerów wykazujących działanie rozszerzające naczynia.
W porównaniu z placebo, uzyskano następujący szacunkowy efekt stosowania β-blokerów na 1000 pacjentów leczonych przynajmniej przez 1 rok (od 1 do >8 lat, zazwyczaj 3–5 lat): brak różnic w zakresie śmiertelności (ryzyko względne [RR] 0,99); o 7 zdarzeń sercowo-naczyniowych mniej na 1000 pacjentów (RR: 0,88), w tym o 5 udarów mózgu mniej na 1000 pacjentów (RR: 0,80); nie stwierdzono statystycznie istotnych różnic w odniesieniu do choroby wieńcowej (o 3 mniej przypadki na 1000 pacjentów); a także dużo większe ryzyko konieczności przerwania leczenia w powodu zdarzeń niepożądanych (>170 pacjentów przerywających leczenie; RR: 3,38).

Wpływ stosowania β-blokerów na umieralność nie różnił się istotnie statystycznie od wpływu diuretyków (RR: 1,04) i ACEI (RR: 1,1). U pacjentów, którzy przyjmowali β-blokery, stwierdzono większe ryzyko zgonu niż u pacjentów przyjmujących blokery kanału wapniowego (RR: 1,07 z całkowitą różnicą przeżycia wynoszącą około 1 na 200 leczonych pacjentów). Odsetek udarów mózgu był także większy w grupie przyjmującej β-blokery, w porównaniu z grupą przyjmującą blokery kanału wapniowego (RR: 1,24, szacunkowo jeden dodatkowy zawał serca na 180 leczonych pacjentów) i ACEI (RR 1,30, jeden dodatkowy zawał serca na 65 leczonych pacjentów).

W przypadku β-blokerów nie stwierdzono przewagi nad lekami z innych grup w odniesieniu do choroby wieńcowej lub całkowitej liczby zdarzeń sercowo-naczyniowych. Stosowanie β-blokerów jako leków pierwszego wyboru obniżających ciśnienie tętnicze wpłynęło na szacunkowe obniżenie skurczowego ciśnienia tętniczego o 11 mm Hg i rozkurczowego ciśnienia tętniczego o 6 mm Hg, jednak w żadnym porównaniu efekt działania β-blokerów nie był większy od efektów leków hipotensyjnych z innych grup.

Cukrzyca: porównanie chirurgii bariatrycznej z intensywnym leczeniem zachowawczym

Schauer P.R., Bhatt D.L., Kirwan J.P. i wsp.; STAMPEDE Investigators: Bariatric Surgery versus Intensive Medical Therapy for Diabetes – 5-Year Outcomes. N. Engl. J. Med., 2017 Feb 16; 376 (7): 641–651. doi: 10.1056/NEJMoa1600869. PubMed PMID: 28199805.

Chirurgia bariatryczna poprawia kontrolę glikemii i może prowadzić do wyleczenia cukrzycy typu 2.
Około 150 otyłych chorych na cukrzycę typu 2 (średnio: BMI: 37, wiek: 49 lat, hemoglobina glikowana: 9,2%, czas trwania cukrzycy: 8,4 roku) losowo przydzielono do trzech grup. W pierwszej stosowano intensywne leczenie zachowawcze, w drugiej leczenie zachowawcze skojarzone z operacją metodą wyłączenia żołądkowego z użyciem pętli Roux, natomiast w trzeciej leczenie zachowawcze skojarzone z rękawową resekcją żołądka.

Po 5 latach odnotowano wyleczenie cukrzycy (hemoglobina glikowana ≤6,0% bez stosowania leków) u 5% pacjentów otrzymujących samo intensywne leczenie farmakologiczne, w porównaniu z 29% pacjentów, u których wykonano wyłączenie żołądkowe, i 23% pacjentów, u których wykonano rękawową resekcję żołądka.

Zmniejszenie masy ciała w poszczególnych grupach wynosiło odpowiednio 5%, 23% i 19%. Zmiany w 100-punktowym kwestionariuszu jakości życia wynosiły odpowiednio 0,3, 35 i 34 punkty. Ponowna operacja była konieczna u 5 pacjentów (około 5%), w tym w 4 przypadkach w ciągu pierwszego roku po zabiegu.

Profesor Andrzej Szczeklik

Profesor Kliniki Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Jagiellońskiego, pisarz eseista i filozof medycyny, wiceprezes Polskiej Akademii Umiejętności, animator Akademii Młodych "PAUeczka Akademicka".