MEDLINE jest bazą bibliograficzną stworzoną i rozwijaną przez National Center for Biotechnology Information, (NCBI) działającym przy National Library of Medicine, (NLM) należącej do National Institutes of Health (NIH) w USA. Swoim zasięgiem obejmuje takie dziedziny jak medycyna, farmacja, pielęgniarstwo, stomatologia, weterynaria, systemy opieki zdrowotnej i nauki przedkliniczne.

Baza zawiera obecnie ponad 11 milionów pozycji piśmiennictwa pochodzących z 4500 czasopism z ponad 70 państw, ukazujących się w 30 językach od 1966 roku. Około 52% rekordów pochodzi z czasopism wydawanych w USA, a 86% odnosi się do artykułów opublikowanych w języku angielskim. Każda pozycja zawiera autora/autorów artykułu, tytuł, źródło pochodzenia (tytuł i numer czasopisma), a także, w większości przypadków, streszczenie pracy.

Baza MEDLINE jest aktualizowana raz w tygodniu. W każdą sobotę zostaje dodanych około 8000 pozycji bibliograficznych, rocznie około 400 000. Aktualizacje są nieregularne w listopadzie i w grudniu, kiedy zespół biblioteki aktualizuje zbiór terminów (Medical Subject Headings, MeSH), który służy do indeksowania artykułów.

MEDLINE jest dostępna poprzez sieć Internet przede wszystkim na stronie domowej NLM, (www.nlm.nih.gov), a korzystanie z niej jest bezpłatne i nie wymaga wcześniejszej rejestracji. Dostęp do MEDLINE oferują również różne organizacje, które dzierżawią bazę od NLM. Ponadto możliwość korzystania z MEDLINE dają zazwyczaj biblioteki medyczne oraz większe biblioteki publiczne, a także instytucje o charakterze komercyjnym.

Dostęp do MEDLINE ze strony internetowej NLM odbywa się poprzez bazę PubMed, (www.pubmed.gov) którego jest pierwszym i najważniejszym składnikiem. PubMed, oprócz bazy MEDLINE, umożliwia dostęp m.in. do odnośników do artykułów, które są dopiero przygotowywane do umieszczenia w bazie MEDLINE [PubMed-in-process], lub zostały nadesłane drogą elektroniczną przez wydawców [PubMed - as supplied by publisher]. Większość tych ostatnich przechodzi proces indeksowania (m.in. przypisywania terminów MeSH), posiadając wówczas status [PubMed-in-process], a następnie są dołączane do MEDLINE. Ponadto PubMed zawiera pozycje piśmiennictwa poświęcone zagadnieniom niezwiązanym bezpośrednio z naukami biomedycznymi ale pochodzące z czasopism indeksowanych przez MEDLINE. Są to czasopisma z zakresu nauk podstawowych, a pochodzące z nich artykuły są indeksowane ze względu na znajdujące się w nich odniesienia do nauk biomedycznych.

PubMed, z kolei, jest częścią jeszcze większego systemu wyszukiwawczego integrującego informacje ze wszystkich baz danych National Center for Biotechnology Information. System ten, zwany NCBI Entrez retrieval system, oprócz PubMed, umożliwia zintegrowany dostęp do następujących baz: Nucleotide Database, Protein Database, Genome Database, Molecular Modeling Database (Structure), PopSet Database.

Baza PubMed rozwija się w dzięki współpracy z wydawcami czasopism. Jak już wspomniano, wydawnictwa mogą dołączać do bazy odnośniki do artykułów będących w druku lub nawet jeszcze wcześniej. Jeśli istnieją strony internetowe zawierające pełne teksty publikowanych artykułów, to wraz z wynikami wyszukiwania dostępne są linki do poszczególnych artykułów w witrynach wydawców. Aby uzyskać dostęp do pełnego tekstu artykułu może być wymagana autoryzacja, co wiąże się z koniecznością poniesienia kosztów prenumeraty lub pojedynczej opłaty.

Niezależnie od tego, baza National Center for Biotechnology Information o nazwie PubMed Central umożliwia bezpłatny i nieograniczony dostęp do archiwum pełnych tekstów artykułów z niektórych czasopism biomedycznych. Baza ta obecnie zawiera artykuły jedynie z kilkunastu czasopism, ale jest w trakcie rozwoju i można mieć nadzieję, że jak najwięcej wydawców włączy się do tego przedsięwzięcia. Linki do artykułów dostępnych w PubMed Central znajdują się przy danych bibliograficznych uzyskiwanych przy wyszukiwaniu w PubMed/MEDLINE.

Zobacz:

 Przewodnik po wyszukiwaniu prostym

 Przewodnik po wyszukiwaniu zaawansowanym

Opracował:
lek. med. Mateusz Sidor