Sedacja i krótkotrwałe dożylne znieczulenie ogólne

Sedacją nazywamy działania farmakologiczne, które mają na celu uspokoić pacjenta, obniżyć poziom lęku, świadomości i czasami wywołać niepamięć. Stosowana jest w procedurach medycznych, które mogą być odbierane jako nieprzyjemne lub trwają długo bądź wymagają od pacjenta pozostania w unieruchomieniu. Wyróżnia się kilka stopni głębokości sedacji: od najpłytszej, w której pacjent zachowuje przytomność, jest uspokojony i ma spowolnioną reakcję na bodźce, przez umiarkowaną, w trakcie której pacjent śpi, ale łatwo daje się wybudzić, po sedację głęboką, zbliżoną już do znieczulenia ogólnego. W trakcie płytkiej i umiarkowanej sedacji pacjent oddycha samodzielnie i powinien zachować większość odruchów, takich jak kaszel czy przełykanie. Z kolei w trakcie sedacji głębokiej odruchy z dróg oddechowych mogą być upośledzone, a własny oddech może być zniesiony. W trakcie każdego typu sedacji zachowana jest wydolność krążenia.

Krótkotrwałe dożylne znieczulenie ogólne to rodzaj anestezji stosowanej często w warunkach ambulatoryjnych podczas krótkich, bolesnych zabiegów, takich jak nastawianie złamanej kończyny, zwichniętego stawu, odbarczanie ropnia czy łyżeczkowanie jamy macicy. W trakcie krótkotrwałego znieczulenia ogólnego podaje się anestetyki i silne leki przeciwbólowe, pacjent zazwyczaj jest zabezpieczony oddechowo, a pozostałe odruchy są zniesione.

Jakie są wskazania do sedacji?

Sedacja stosowana jest do mało komfortowych procedur diagnostycznych i leczniczych, takich jak długo trwający rezonans magnetyczny, kolonoskopia oraz zabiegi ortopedyczne na kończynach, które wcześniej znieczulono regionalnie, podczas zmian opatrunków, szczególnie przy oparzeniach, a także punkcjach lędźwiowych i biopsjach szpiku. Bardzo często stosuje się ją w pediatrii, z uwagi na fakt, że dzieci nie współpracują nawet przy krótkich zabiegach, a także u dorosłych pacjentów z niepełnosprawnością umysłową. Wskazaniem do zastosowania krótkotrwałego dożylnego znieczulenie ogólnego są krótkie i bolesne procedury.

Przebieg sedacji

Sedację można osiągnąć, podając leki w zasadzie każdą drogą (doustną, podskórną, domięśniowa, a nawet doodbytniczą) jednak w praktyce najczęściej stosuje się sedację dożylną, gdyż w ten sposób najłatwiej ją kontrolować. Z reguły dąży się do podawania krótko działających leków, tak aby pacjent godzinę lub dwie po zabiegu mógł samodzielnie funkcjonować i być wypisanym z oddziału lub poradni. Najkrócej działające leki z powodu ich szybkiego metabolizmu wymagają podawania ciągłego w pompie infuzyjnej. Popularnymi lekami stosowanymi w sedacji są propofol – hipnotyk i midanium, czyli lek uspokajający. Niekiedy stosuje się też ketaminę, etomidad i tiopental.

Niektóre typy sedacji może przeprowadzić lekarz ogólny, niekoniecznie anestezjolog, jak sedacja midanium, czy sedacja wziewna mieszanką tlenu i podtlenku azotu. Jednak w tych przypadkach należy zapewnić monitorowanie czynności życiowych (pulsoksymetr, EKG), a gabinet powinien być wyposażony w urządzenia zabezpieczające drogi oddechowe. Podczas sedacji głębokiej wymagane są warunki, takie jak przy znieczuleniu ogólnym i konieczna jest obecność anestezjologa.

Krótkotrwałe dożylne znieczulenie ogólne przeprowadza się w warunkach zbliżonych do sali operacyjnej.

Jest podobne do ogólnego znieczulenia z wyjątkiem długotrwałej wentylacji respiratorem, w tym wypadku efekt uzyskuje się, podając pojedyncze dawki leków anestetycznych. W tym typie znieczulenia niewymagane jest zwiotczenie mięśni, a wentylacja odbywa się zazwyczaj przez maskę twarzową. Dzięki krótko działającym lekom, pacjent po krótkiej obserwacji zazwyczaj może być wypisany z oddziału.

Jak przygotować się do sedacji i krótkotrwałego dożylnego znieczulenia ogólnego?

Zasady są podobne, jak w przygotowaniu do znieczulenia ogólnego, ale nie tak restrykcyjne względem odstawiania leków u osób cierpiących na przewlekłe choroby. Jednak pacjent musi pozostać na czczo, tzn. sześć godzin bez posiłku i dwie godziny bez przyjmowania płynów. Powinien być też w dobrym stanie ogólnym i bez infekcji (kaszel, katar, gorączka). U pacjentów obciążonych kardiologicznie i w podeszłym wieku, anestezjolog powinien stosować odpowiednio mniejsze dawki leków i zachować szczególną ostrożność.

Przeciwwskazania do sedacji i krótkotrwałego dożylnego znieczulenia ogólnego

Ścisłym przeciwwskazaniem jest nieprzestrzeganie nakazu bycia na czczo, czyli pacjent z pełnym żołądkiem. Względne przeciwwskazania dotyczą kobiet w ciąży, pacjentów z niewyrównaną cukrzycą, z niewydolnością nerek i wątroby, pacjentów z niewyrównaną nadczynnością tarczycy, stosujących substancje psychoaktywne i dla osób z zaawansowanymi chorobami układu oddechowego, jak astma, rozedma płuc, rozstrzeń oskrzeli. W każdej z tych sytuacji sedacja czy krótkotrwale dożylne znieczulenie ogólne jest możliwe, ale wymaga szczególnego przygotowania.

Powikłania sedacji i krótkotrwałego dożylnego znieczulenia ogólnego obejmują nieprzewidzianą reakcję na konkretne leki, uczulenia, łącznie ze wstrząsem anafilaktycznym. Kolejnym powikłaniem może być niewydolność oddechowa i niedotlenienie. W niektórych sytuacjach, jeżeli pacjent jest nieprzygotowany, czyli nie jest na czczo – może nastąpić przemieszczenie się treści pokarmowej do oskrzeli. Pamiętajmy jednak, że zabiegi wykonywane są w warunkach ambulatoryjnych z odpowiednim zabezpieczeniem na wypadek nieprzewidzianych zdarzeń, lekarze więc mają możliwość reagowania na powikłania.

Data utworzenia: 01.06.2017
Sedacja i krótkotrwałe dożylne znieczulenie ogólne Oceń:
(5.00/5 z 1 ocen)
Wysłanie wiadomości oznacza akceptację regulaminu

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Dlaczego lekarze protestują?
    Do końca listopada lekarze wypowiadają klauzule do umów o pracę, które umożliwiają im prace powyżej 48 godzin tygodniowo. Samorząd lekarski zaapelował w tej sprawie do wszystkich swoich członków, ale w sposób szczególny w akcję zaangażowali się rezydenci. Dla młodych lekarzy to kolejny, po głodówce, etap protestu w sprawie wyższych nakładów na ochronę zdrowia. O co walczą młodzi medycy i dlaczego nie zgadzają się z rządem, który co prawda chce podwyższać publiczne wydatki na zdrowie, ale znacznie wolniej?
  • Rezydenci: Czas na „Zdrowie plus”
    To nie jest protest polityczny. To nie jest protest antyrządowy. Zdrowie nie ma barw politycznych, a my walczymy o zdrowie Polaków – tak, w największym skrócie, można streścić przekaz sobotniej pikiety pod Kancelarią Premiera.
  • Dlaczego lekarze strajkują? Zobacz film studentki medycyny
    Dlaczego lekarze strajkują? O co tak na prawdę walczą? Dlaczego rezydenci zdecydowali się na strajk głodowy? Czy chodzi jedynie o pieniądze? W krótkim filmie studentka medycyny stara się odpowiedzieć na te pytania.
  • MZ: Nie można dyżurować bez opamiętania. Chyba że trzeba
    – Lekarze dużo i ciężko pracują. Jest to wpisane zarówno w ten, jak i w wiele innych zawodów. Pracują w nocy, w dni świąteczne. I ograniczeniem tego zjawiska w pierwszej kolejności powinien być zdrowy rozsądek – stwierdził, po raz kolejny w ostatnich tygodniach, minister zdrowia Konstanty Radziwiłł. Rozsądek „nie tylko po stronie lekarzy, ale także tych, którzy ich zatrudniają”.

Korzystając ze stron oraz aplikacji mobilnych Medycyny Praktycznej, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki oraz zgodnie z polityką Medycyny Praktycznej dotyczącą plików cookies