Ryzyko występowania półpaśca u pacjentów z łuszczycą lub ŁZS w trakcie leczenia biologicznego

23.11.2021
Risk of herpes zoster associated with biological therapies for psoriasis and psoriatic arthritis: A systematic review and meta-analysis.
Zou A., Chen Y., Shi N., Ye Y.
Medicine (Baltimore). 2021 Oct 8;100(40):e27368.

Opracowała: lek. Karina Polak

Skróty: ŁZS – łuszczycowe zapalenie stawów, HZ – herpes zoster, półpasiec, OR – odds ratio, iloraz szans; 95%CI – 95% confidence interval, przedział ufności; TNF-α – tumor necrosis factor α, czynnik martwicy nowotworów α

Leczenie biologiczne zajmuje ważne miejsce w terapii łuszczycy i łuszczycowego zapalenia stawów. Opublikowane dotychczas prace zawierały sprzeczne doniesienia dotyczące wpływu terapii na zwiększenie ryzyka występowania półpaśca. Celem badaczy była ocena związku między stosowaniem poszczególnych leków biologicznych u pacjentów z łuszczycą i ŁZS a występowaniem choroby wirusowej.

W tym celu przeprowadzono wyszukiwanie w bazach PubMed, Embase oraz Web of Science, obejmujące artykuły opublikowane do 9 października 2020 r., wedug słów kluczowych: „adalimumab”, „etanercept”, „infliximab”, „golimumab”, „alefacept”, “efalizumab,” “rituximab,” “ustekinumab,” “ixekizumab,” “sekukinumab,” “brodalumab,” “guselkumab”, „leczenie biologiczne” oraz „półpasiec”, „HZ”, a także „łuszczyca” lub „łuszczycowe zapalenie stawów”. W przeglądzie uwzględniono wyłącznie artykuły dotyczące badań kliniczno-kontrolnych lub przekrojowych. Po zastosowaniu odpowiednich kryteriów włączenia i wyłączenia, ostatecznie spośród 2170 wyników wyszukiwania do przeglądu zakwalifikowano 9 badań, obejmujących łącznie 156 992 osoby. Tylko 1 badanie dotyczyło pacjentów z łuszczycowym zapaleniem stawów. Do analizy statystycznej użyto oprogramowania Stat (wersja 12.0).

Wykazano, że u pacjentów leczonych lekami biologicznymi ryzyko występowania półpaśca było zwiększone względem osób stosujących inne rodzaje terapii systemowych (OR: 1,48; 95% CI: 1,18–1,86; I2=0%) oraz pozostałe metody leczenia (OR: 1,32; 95% CI: 1,02–1,71; I2 = 0%). Dodatkowo zaobserwowano, że największe ryzyko występuje o osób przyjmujących leki z grupy inhibitorów TNF-α. Analiza w podgrupach wykazała, że ryzyko wystąpienia półpaśca zwiększają płeć żeńska oraz wiek ≤50. roku życia.

Ryzyko występowania półpaśca w zależności od stosowanego leku biologicznego*
Nazwa leku OR 95% CI
infliksymab 2,43 1,31–4,50
etanercept 1,65 1,07–2,56
adalimumab 1,21 0,64–2,30
ustekinumab 2,20 0,89–5,44
alefacept 1,46 0,20– 10,47
efalizumab 1,58 0,22–11,34
*I2 dla wszystkich leków wynosi 0%

Wnioski

  • Stosowanie leków biologicznych, zwłaszcza z grupy inhibitorów TNF-α, może zwiększać ryzyko występowania półpaśca u pacjentów z łuszczycą lub łuszczycowym zapaleniem stawów.
  • Do czynników ryzyka występowania półpaśca u pacjentów w trakcie terapii lekami biologicznymi zalicza się płeć żeńską i wiek poniżej 50. roku życia.

Gdzie kierować

Przedstawiamy aktualny wykaz dermatologicznych oddziałów klinicznych posiadających umowę z NFZ oraz dane kontaktowe konsultantów (stan na 01.05.2021 r.).

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.