×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Wprowadzanie błonnika do diety

Pytanie nadesłane do redakcji

Jaka jest różnica wpływu błonnika rozpuszczalnego i nierozpuszczalnego na stolec dziecka? Który rodzaj błonnika korzystniej wpływa na miękkość stolca?

Odpowiedziała

dr n. med. Anna Mokrowiecka
Specjalista chorób wewnętrznych
Oddział Kliniczny Gastroenterologii Ogólnej i Onkologicznej
Uniwersytecki Szpital Kliniczny UM w Łodzi

Zwiększenie ilości błonnika w diecie zmniejsza ryzyko zachorowania na choroby serca, kamicę żółciową, nadciśnienie tętnicze. Błonnik rozpuszczalny zmniejsza stężenie cholesterolu i triglicerydów we krwi, spowalnia wchłanianie cukru przez organizm, zmniejsza ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2, a także pomaga w kontrolowaniu choroby po jej wystąpieniu.

Zwłaszcza w niektórych dolegliwościach przewodu pokarmowego błonnik ma zbawienne działanie, np. w zaparciach, przeciwdziała powstaniu hemoroidów, zmniejsza ryzyko raka jelita grubego.

Powinniśmy spożywać ok. 20–40 gramów błonnika dziennie (osoby dorosłe). Dzieci powyżej 1 roku życia powinny spożywać 14 gramów błonnika na każde 1000 kalorii. Wyróżniamy 2 główne frakcje błonnika: rozpuszczalną i nierozpuszczalną w wodzie.

Do błonnika rozpuszczalnego należą: pektyny, hemicelulozy, gumy, śluzy, polisacharydy algowe. Znajdziemy go głównie w owocach i warzywach. Główną jego cechą jest zdolność wiązania wody i tworzenia żeli. Wiąże także wapń, żelazo i cynk, ograniczając ich wchłanianie. Wydłuża czas pasażu jelitowego. Ten rodzaj błonnika ma korzystne działanie na konsystencję stolca. Zmniejsza jego wysuszenie, otacza żelową otoczką i w ten sposób ułatwia wypróżnienie.

Frakcję nierozpuszczalną stanowią: celuloza, hemicelulozy ekstrahowane z roztworów kwaśnych, lignina. Występuje w produktach zbożowych. Przyspiesza pasaż treści pokarmowej i zwiększa masę kału. Zwalnia trawienie skrobi, zwalnia wchłanianie glukozy i zwiększa wydalanie kwasów żółciowych. Przykładem pokarmów z zawartością błonnika nierozpuszczalnego są otręby pszenne. Przy ich stosowaniu należy pić dużo wody i nie przekraczać maksymalnych dawek: 15–20 g dziennie (3–4 łyżki) w dawkach podzielonych. Ten błonnik jest nieco twardszy i mechanicznie podrażnia ściany jelita. To powoduje wzmożenie perystaltyki jelit i ich efektywną pracę.

Pomimo wielu korzystnych efektów spożywania błonnika, istnieją pewne przeciwwskazania do jego stosowania. Są to: stany zapalne żołądka, trzustki, dróg żółciowych i jelit, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, stany pooperacyjne, choroby zakaźne, stany niedoboru białka i składników mineralnych.

Wprowadzanie błonnika do diety powinno odbywać się stopniowo, ponieważ zbyt duża ilość w nieprzystosowanym przewodzie pokarmowym może prowadzić do wzdęć, biegunek, kolki. Najbardziej korzystną jest dieta mieszana (produkty zbożowe, owoce, warzywa), choć czasem suplementy diety także mogą przynieść wiele korzyści.

Szczególną ostrożność należy zachować u dzieci, gdzie zależy nam na pełnym wykorzystaniu składników odżywczych, witamin i mikroelementów.

W razie zaparć dzieci powinny spożywać surowe owoce i warzywa, soki ze świeżych owoców i warzyw, pić dużo płynów, zamienić marchwiankę, ryż i kleiki ryżowe na ryż pełnoziarnisty i kasze. W razie wprowadzania do diety dziecka większej ilości błonnika, radzę najpierw się skonsultować z pediatrą. Lekarz wykluczy stany, które są przeciwwskazaniem do stosowania błonnika i zaleci najlepszą jego formę.

13.11.2012

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.