Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Nowotwory złośliwe jelita cienkiego

Prof. dr hab. Michał Drews, dr med. Konrad Matysiak
Katedra i Klinika Chirurgii Ogólnej, Gastroenterologicznej i Endokrynologicznej
Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

  1. Gruczolakorak – potocznie określany jako rak jelita cienkiego
  2. Rakowiak
  3. Chłoniak
  4. Mięsak
  5. Przerzuty nowotworów z innych narządów
  6. Rak jelita cienkiego

    Występuje najczęściej u osób powyżej 50 roku życia, czasami jego występowanie wiąże się ze współistnieniem choroby nowotworowej jelita grubego. Nie udowodniono związku występowania tego nowotworu z płcią, jednakże raka jelita cienkiego częściej stwierdza się u kobiet niż mężczyzn. Rak jelita cienkiego może wystąpić we wszystkich jego odcinkach. Częstość jego występowania jest największa w dwunastnicy a najmniejsza w końcowym odcinku jelita cienkiego. Objawy są nietypowe, a do najczęstszych należą przewlekłe dolegliwości bólowe w przebiegu narastającej niedrożności jelita cienkiego.

    Rakowiak

    Może wystąpić u osób w każdym wieku, jednakże szczyt zachowań występuje w wieku 50—60 lat. Guz ten w jelicie cienkim występuje wielomiejscowo, najczęściej w jego końcowym odcinku. Jeżeli stwierdza się występowanie przerzutów tego guza do innych narządów, najczęściej do wątroby lub płuc, guz ten określa się jako złośliwy. Zdolność dawania przerzutów wiąże się z wielkością rakowiaka. Potwierdzono, że guzy większe niż 2 cm dają przerzuty ośmiokrotnie częściej niż guzy mniejsze. Rakowiak jest guzem wydzielającym substancję, powodującą skurcz ściany naczyń krwionośnych, serotoninę. U części chorych, w związku z wydzielaną serotoniną, obserwuje się zespół objawów zwany zespołem rakowiaka, objawiający się:

    • napadowym intensywnym zaczerwienieniem górnej połowy ciała (klatki piersiowej, ramion, szyi, twarzy),
    • poceniem się,
    • bólami brzucha,
    • biegunką,
    • bezdechem,
    • napadowymi stanami spastycznymi oskrzeli i zwłóknieniem zastawek mięśnia sercowego.

    Wystąpienie powyższego zespołu objawów (lub tylko niektórych z wymienionych symptomów) może świadczyć o obecności przerzutów guza nowotworowego lub też o zlokalizowaniu guza poza przewodem pokarmowym. O rozpoznaniu decyduje wykrycie powyższych objawów oraz potwierdzenie w moczu chorego związków powstałych z rozpadu serotoniny (5-HIAA).

    Leczenie

    Leczenie raka jelita cienkiego wymaga operacji. Operacja, w przypadku raka jelita, polega na wycięciu części jelita cienkiego wraz z guzem nowotworowym. Końce jelita łączy się ze sobą i w ten sposób odtwarza się ciągłość przewodu pokarmowego.

    Leczenie uzupełniające: w chwili obecnej nie ma ustalonego schematu chemioterapii w leczeniu raka jelita cienkiego. Jeżeli chory jest zakwalifikowany do leczenia uzupełniającego, to chemioterapię prowadzi się podobnie, jak w raku jelita grubego, w oparciu o 5-fluorouracyl i mitomycynę. Niestety, leczenie uzupełniające w przypadku raka jelita cienkiego nie jest tak dobrze zdefiniowane jak w raku jelita grubego, a wyniki tego postępowania są nadal niepewne. Ten brak doświadczenia wynika z niewielkiej liczby chorych na raka jelita cienkiego i ograniczonej ich liczby nawet w dużych ośrodkach medycznych.

    Rakowiak

    Leczenie operacyjne polega na wycięciu odcinka jelita cienkiego wraz z guzem nowotworowym. Wycina się również wszystkie dostępne przerzuty, zmniejszając tym samym masę guza. W przypadku przerzutów rakowiaka do wątroby, jeżeli ich wycięcie nie jest możliwe, wykonuje się zabieg podwiązania tętnicy wątrobowej, lub też niszczy się masę przerzutów poprzez działanie wysokiej temperatury (tak zwana termoablacja). W leczeniu uzupełniającym stosuje się oktreotyd. Związek ten hamuje wzrost rakowiaka i jego przerzutów oraz zmniejsza objawy zespołu rakowiaka. Podjęto również próbę zastosowania interferonu alfa osobno oraz w skojarzeniu z oktreotydem. Natomiast tradycyjna chemioterapia nie znajduje tutaj zastosowania.

    Rokowanie co do przeżycia jest uzależnione od zaawansowania choroby nowotworowej w chwili podjęcia leczenia. Rakowiak i przerzuty guza wzrastają powoli, co jest związane z długotrwałym okresem przeżycia pooperacyjnego. Duże guzy nowotworowe oraz przerzuty rakowiaka wiążą się z niepewnym wynikiem leczenia.

    Chłoniaki

    Chłoniaki jelita cienkiego mogą przez długi okres nie powodować jakichkolwiek objawów. Chorzy obserwują czasami szybko rosnący guz brzucha. Często jednym z pierwszych objawów chłoniaka jelita cienkiego jest przedziurawienie tego narządu lub skręt pętli jelitowej, prowadzący do niedrożności. Leczenie operacyjne polega na wycięciu guza wraz z okolicznymi węzłami chłonnymi. Chorzy w zaawansowanych postaciach wymagają leczenia chemioterapią. Nawroty obserwuje się nawet po 5—10 latach.

    Mięsaki

    Z grupy mięsaków w jelicie cienkim najczęściej występuje mięsak gładkokomórkowy. Nowotwory te cechują się powolnym wzrostem. Ze względu na ich wzrastanie poza światłem jelita cienkiego, ich obecność bardzo rzadko prowadzi do utrudnienia pasażu treści jelitowej. Niestety i w tym wypadku brak charakterystycznych objawów jest przyczyną późnego rozpoznawania nowotworu, najczęściej w zaawansowanej postaci, gdy obserwuje się przerzuty mięsaka do innych narządów. Zwykle pierwszym objawem jest wyczuwalny guz brzucha. Leczenie operacyjne polega na wycięciu guza nowotworowego.

    Sytuacje szczególne:

    • Guz nowotworowy w ocenie chirurga jest nieoperacyjny, to znaczy nie można go w chwili obecnej usunąć bezpiecznie dla chorego. Postępowanie chirurga w takiej sytuacji będzie polegało na zapewnieniu choremu prawidłowego pasażu treści jelitowej. W tym celu łączy się ze sobą wolne od nacieku nowotworowego odcinki jelita cienkiego, tworząc tzw. zespolenie omijające. Jest to dobry sposób postępowania, ponieważ zapewnia choremu komfort jedzenia i nie wyklucza podjęcia leczenia uzupełniającego.
    • Guz nowotworowy jest nieoperacyjny (patrz wyżej) i nie jest możliwe wykonanie zespolenia omijającego. W takiej sytuacji konieczne będzie wytworzenie zespolenia jelita cienkiego z powłokami brzucha, tak zwanej ileostomii. Inne stany chorobowe związane z możliwością wytworzenia ileostomii.

    Poza powyższym przykładem wytworzenie ileostomii rozważa się najczęściej w opisanych poniżej sytuacjach.

    Konieczność szybkiego zakończenia operacji: wynika to często z przyczyn niezwiązanych z leczeniem chirurgicznym i dotyczy nagłego pogorszenia się stanu chorego w czasie operacji, z przyczyn pozachirurgicznych, takich jak: niewydolność układu krążenia, niewydolność układu oddechowego.

    Niemożliwość wytworzenia pewnego zespolenia jelitowego, co często wynika z nieprawidłowego przygotowania jelita cienkiego, ale również z niepewnego ukrwienia jelita cienkiego i napięcia w miejscu zespolenia. Są to te wszystkie sytuacje, w których chirurg podejrzewa, że połączenie jelitowe może goić się nieprawidłowo.

    W tym miejscu należy podkreślić, że ileostomia, chociaż odbierana jest przez chorego negatywnie, często ze strachem, jest jednak korzystnym rozwiązaniem, pozwalającym choremu uniknąć powikłań związanych z nieprawidłowym gojeniem. Przyspiesza możliwość jedzenia, pozwala chorym wcześniej opuścić szpital.

    Nowotwory złośliwe jelita cienkiego: najczęściej zadawane pytania

    Czy guz nowotworowy zostanie wycięty w całości?

    W czasie każdej operacji onkologicznej chirurg dąży do dwóch celów: usunięcia guza nowotworowego i uniknięcia dodatkowych uszkodzeń ciała chorego. Nie zawsze jednak możliwe jest spełnienia obu powyższych warunków. O możliwości usunięcia guza nowotworowego decyduje jego wielkość oraz to, czy rosnąc, nie nacieka innych narządów w taki sposób, że jego usunięcie jest niemożliwe.

    Jakie nieprzewidziane zdarzenia mogą powstać w czasie operacji?

    Każda operacja wiąże się z ryzykiem powstania powikłań: krwawienia, opóźnionego gojenia rany, zakażenia, nieszczelności zespolenia jelitowego. W przypadku operacji jelita cienkiego może pojawić się konieczność wytworzenia ileostomii.

    Czy możliwe jest nieoperacyjne leczenie nowotworów jelita cienkiego?

    Zawsze w przypadku podejrzenia nowotworu jelita cienkiego konieczne jest leczenie operacyjne. Jeżeli nawet nie jest możliwe usunięcie całego guza nowotworowego, to już zmniejszenie jego masy może mieć wpływ na wynik leczenia choroby nowotworowej.

    Co trzeba robić po zakończeniu leczenia?

    Po zakończeniu leczenia należy przestrzegać zaleceń lekarza chirurga, który wydał pacjentowi kartę informacyjną leczenia szpitalnego. Należy także zgłaszać się na wizyty i badania kontrolne oraz, ewentualnie, przyjmować regularnie leki. Lekarz chirurg oraz lekarz rodzinny mogą wspomagać pacjenta w kwestii pielęgnacji ileostomii, o ile konieczne było jej zastosowanie.

    Co robić, aby uniknąć zachorowania?

    Należy unikać spożywania nadmiernej ilości alkoholu, pokarmów nieświeżych lub ze śladami pleśni i nie palić tytoniu.


    Zobacz także: Nowotwory łagodne jelita cienkiego

Data utworzenia: 22.03.2010
Aktualizacja: 13.03.2013
Nowotwory złośliwe jelita cienkiegoOceń:
(3.00/5 z 2 ocen)
Zobacz także

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Pięć minut dla pacjenta
    Lekarze rodzinni mają na zbadanie jednego pacjenta średnio po kilka minut. Taka sytuacja rodzi frustracje po obu stronach – wśród chorych, bo chcieliby więcej uwagi, oraz wśród lekarzy, bo nie mogą jej pacjentom poświęcić.
  • Dlaczego pacjenci muszą czekać w kolejkach?
    Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje rocznie na leczenie pacjentów ponad 60 mld zł. Ale ani te pieniądze, ani rozwiązania wprowadzane przez Ministerstwo Zdrowia – tzw. pakiet onkologiczny i pakiet kolejkowy – nie zmienią sytuacji. Dlaczego?