Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Całkowita zdolność wiązania żelaza (TIBC)

dr hab. n. med. Piotr Kopiński
NZOZ „Atopia” Kraków
Krakowska Wyższa Szkoła Promocji Zdrowia
Całkowita zdolność wiązania żelaza (TIBC)

Co to jest całkowita zdolność wiązania żelaza (TIBC) i na czym polega badanie?

Żelazo jest ważnym pierwiastkiem dla procesu tworzenia nowych krwinek czerwonych. W organizmie działają różne mechanizmy utrzymania prawidłowego stężenia żelaza – zarówno w przypadku jego wchłaniania, jak i wydalania.

Podstawowym przenośnikiem żelaza w krwiobiegu jest białko nazywane transferyną. Wychwytuje ono jony żelaza przyjęte przez organizm, a następnie transportuje je do miejsca, w którym są niezbędne – wątroby, szpiku kostnego itd. Nie ma ono zdolności magazynowania żelaza (tę funkcję pełni inne białko ferrytyna), tylko je przenosi.

Badanie całkowitej zdolności wiązania żelaza w sposób pośredni ocenia stężenie transferyny – polega na obliczeniu, jak dużą ilość tego pierwiastka jest w stanie związać transferyna zawarta w próbce krwi. Określa zatem ilość „wolnych miejsc” wychwytujących żelazo.

Zwiększenie zdolności wiązania żelaza występuje, gdy organizm wykazuje zwiększone zapotrzebowanie na żelazo – zwiększa wówczas szanse transferyny na „wyłapanie” wolnego żelaza poprzez zwiększenie jej stężenia – a co a tym idzie – zwiększenia możliwości wychwytywania wolnego żelaza. Stan taki ma miejsce, np. w przypadku niedokrwistości . Może także ulec zwiększeniu u kobiet w ciąży lub stosujących antykoncepcję hormonalną.

Zmniejszenie zdolności wiązania żelaza ma miejsce w stanach tzw. przeładowana organizmu żelazem – jak np.:

  • u chorych z zaburzeniami przetwarzania i gromadzenia żelaza (np. hemochromatoza),
  • w przypadku chorych na niedokrwistości tzw. hemolityczne (czyli polegające na nadmiernym rozpadzie krwinek czerwonych – uwalniające się wówczas żelazo gromadzi się w organizmie w nadmiarze),
  • u chorych, którzy często poddawani są transfuzjom krwinek czerwonych.

Zmniejszenie zdolności wiązania żelaza ma miejsce także u chorych na nowotwory, w przypadku ostrych i przewlekłych zakażeń.

Wartości prawidłowe wynoszą:

  • kobiety: 40–80 µmol/l (223–446 µg/dl)
  • mężczyźni: 45–70 µmol/l (251–391 µg/dl).

Jakie są wskazania do badania TIBC?

Badanie to z reguły wykonywane jest wraz z innymi pozwalającymi ocenić gospodarkę żelazem – stężeniem żelaza, ferrytyny, utajoną zdolnością wiązania żelaza, saturacją transferyny, stężeniem rozpuszczalnego receptora dla transferyny. Całościowa ocena wymienionych parametrów pozwala na dokładną ocenę zasobów żelaza w organizmie. Badanie to jest istotne jako pomoc w zrozumieniu podłoża niedokrwistości.

Jak przebiega badanie TIBC?

Badanie polega na pobraniu próbki krwi żylnej.

Jak przygotować się do badania TIBC?

Należy pamiętać pozostaniu na czczo i nieprzyjmowaniu preparatów zawierających żelazo około 12 godzin przed planowanym badaniem. Badanie najlepiej wykonać rano.

Jakie powikłania mogą wystąpić po badaniu TIBC?

Pobieranie krwi jest rutynowo wykonywaną, bezpieczną procedurą. U bardzo małej liczby osób zaobserwować można takie powikłania, jak zasinienie i niewielki obrzęk w miejscu wkłucia – aby zmniejszyć prawdopodobieństwo ich wystąpienia, pielęgniarka może poprosić o uciśnięcie miejsca pobrania krwi jałowym gazikiem.

04.10.2017
Zobacz także

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Pięć minut dla pacjenta
    Lekarze rodzinni mają na zbadanie jednego pacjenta średnio po kilka minut. Taka sytuacja rodzi frustracje po obu stronach – wśród chorych, bo chcieliby więcej uwagi, oraz wśród lekarzy, bo nie mogą jej pacjentom poświęcić.
  • Dlaczego pacjenci muszą czekać w kolejkach?
    Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje rocznie na leczenie pacjentów ponad 60 mld zł. Ale ani te pieniądze, ani rozwiązania wprowadzane przez Ministerstwo Zdrowia – tzw. pakiet onkologiczny i pakiet kolejkowy – nie zmienią sytuacji. Dlaczego?