Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Przyczyny bólu głowy po dializie

Pytanie nadesłane do redakcji:

Dlaczego po dializie boli głowa?

Odpowiedziała:

dr hab. med. Teresa Nieszporek
Katedra i Klinika Nefrologii, Endokrynologii i Chorób Przemiany Materii
Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Bóle głowy, które występują po dializie, mogą mieć różne przyczyny. U chorych, którzy rozpoczynają leczenie, po kilku pierwszych dializach bóle głowy mogą być jednym z objawów tzw. zespołu niewyrównania. Uważa się, że zespół ten, objawiający się też kurczami łydek, drżeniami mięśniowymi, bólami w klatce piersiowej, jest wynikiem szybkiego usunięcia niektórych zbędnych produktów przemiany materii (np. mocznika) z płynu pozakomórkowego, co prowadzi do dużej różnicy stężeń tych substancji w płynach ustrojowych (znacznie mniejsze stężenie w płynie pozakomórkowym niż w komórkach). W powstawaniu tego zespołu odgrywają też rolę związane z dializą zmiany w zakresie równowagi kwasowo-zasadowej oraz zmiany stężenia elektrolitów (głównie sodu) w osoczu. Zmiany te dotyczą wielu tkanek organizmu, w tym również komórek mózgowych i dlatego manifestują się bólami głowy. U niektórych chorych dolegliwości związane z pierwszymi dializami są niewielkie, a u większości chorych całkowicie ustępują po kilku lub kilkunastu dializach.

Ból głowy może być też jednym z objawów krwawienia do ośrodkowego układu nerwowego. Krwawienia takie występują częściej u chorych hemodializowanych ze względu na stosowaną w czasie dializy heparynę. W wątpliwych wypadkach konieczna jest diagnostyka różnicowa.

U chorych dializowanych od dłuższego czasu mogą również wystąpić bóle głowy spowodowane zaburzeniami o podobnym mechanizmie jak w zespole niewyrównania. Dolegliwości takie występują jednak znacznie rzadziej i najczęściej są związane z istotnym zwiększeniem dawki dializy lub nadmiernym odwodnieniem w czasie dializy. Bóle głowy po dializie mogą wystąpić, gdy u chorego dojdzie do bardzo znacznego zwiększenia masy ciała pomiędzy dializami i gwałtownego odwadnia się w czasie dializy. Nadmierne odwodnienie w czasie kilkugodzinnej dializy może powodować też odruchowy skurcz naczyń krwionośnych i wzrost ciśnienia tętniczego z towarzyszącym bólem głowy.

Zobacz także:

Dializoterapia - rokowanie i typowe powikłania, Hemodializa, Dializa otrzewnowa

Piśmiennictwo:

Sułowicz W., Janda K.: Powikłania neurologiczne dializoterapii. [W:] Rutkowski B. (red.): Dializoterapia w praktyce lekarskiej. Wyd. III. MAKmedia, Gdańsk 2004: 454-473.

14.03.2012

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Pięć minut dla pacjenta
    Lekarze rodzinni mają na zbadanie jednego pacjenta średnio po kilka minut. Taka sytuacja rodzi frustracje po obu stronach – wśród chorych, bo chcieliby więcej uwagi, oraz wśród lekarzy, bo nie mogą jej pacjentom poświęcić.
  • Dlaczego pacjenci muszą czekać w kolejkach?
    Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje rocznie na leczenie pacjentów ponad 60 mld zł. Ale ani te pieniądze, ani rozwiązania wprowadzane przez Ministerstwo Zdrowia – tzw. pakiet onkologiczny i pakiet kolejkowy – nie zmienią sytuacji. Dlaczego?