×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Kiedy należy wprowadzać pokarmy uzupełniające?

Pytanie nadesłane do redakcji

Kiedy należy wprowadzić pokarmy uzupełniające?

Odpowiedziała

dr med. Magdalena Nehring-Gugulska
lekarz, Międzynarodowy Konsultant Laktacyjny

Zgodnie z aktualną wiedzą i zaleceniami ekspertów rozróżniamy dwie fazy rozszerzania diety mlecznej malucha:

  1. „smakowanie” – czyli próbowanie minimalnych ilości wartościowych produktów, które może nastąpić w czasie karmienia piersią, nie wcześniej niż po 4. miesiącu, jako naturalny proces poznawania świata smaków i kontaktu z antygenami,
  2. „wprowadzanie”, czyli podawanie odpowiednich do potrzeb dziecka ilości wartościowych produktów, zapewniających dziecku właściwą podaż energii, żelaza, cynku, witamin i in.

Gdy Twoje dziecko zaczyna być gotowe do przyjmowania innych niż mleko pokarmów, na ogół umie już: siedzieć, brać dwoma palcami małe drobinki i wkładać je do buzi, żuć i połknąć, a nie odruchowo wypluwać. Często z dużym zainteresowaniem patrzy, a nawet bada rączkami, ustami, językiem to, co jedzą rodzice czy rodzeństwo. I jest to chyba najlepszy moment na próbę rozszerzenia diety. Na ogół następuje on ok. 6. miesiąca życia. Nie wprowadza się pokarmów przed ukończeniem 4 miesięcy (17 tyg.). Zgodnie z obecną wiedzą nie trzeba opóźniać ich wprowadzania, nawet u dzieci z rodzin alergicznych.

Bardzo ważne, w świetle aktualnej wiedzy, aby pokarmy były wprowadzane w osłonie mleka matki, a karmienie piersią kontynuowane jeszcze przynajmniej 2–3 miesiące po ich wprowadzeniu. Aby to było możliwe, należy nadal karmić na żądanie (ok. 6–8 razy na dobę), nie zastępując karmień z piersi posiłkami uzupełniającymi. Rozpowszechniane schematy zastępowania karmień posiłkami lub butelką z mieszanką nie są zgodne z aktualnymi trendami w żywieniu dzieci. Tylko podany wyżej sposób zapewnia optymalny wzrost, rozwój i ochronę przed chorobami metabolicznymi, alergicznymi i infekcyjnymi.

Z czasem karmień będzie coraz mniej, ale zdarza się, że w 2. roku życia jest ich jeszcze 5–6 lub więcej. Aby zapewnić dziecku w 2. roku życia odpowiednią ilość mleka (źródło wapnia), powinno być 3–5 karmień w ciągu doby. Pierś zaczyna stanowić wartościowy dodatek, pokrywając ok. 1/4 dziennego jadłospisu. Resztę stanowią potrawy, którymi coraz śmielej można urozmaicać jadłospis, zgodnie ze zwyczajami żywieniowymi w rodzinie.

Piśmiennictwo:

Agostoni C., Decsi T, Fawtrell M. i wsp.: Complementary feeding: a commentary by the ESPGHAN Committee on Nutrition. J. Pediatr. Gastroenterol. Nutr. 2008; 46: 99–110.
Agostoni C., Braegger C., Desci T. i wsp.: Breast-feeding: a commentary by the ESPGHAN Committee on Nutrition. J. Pediatr. Gastroenterol. Nutr. 2009; 49: 112–125. Wersja polska
Greer F.R., Sicherer S.H., Burks A.W.: American Academy of Pediatrics Committee on Nutrition; American Academy of Pediatrics Section on Allergy and Immunology. Effects of early nutritional interventions on the development of atopic disease in infants and children: the role of maternal dietary restriction, breastfeeding, timing of introduction of complementary foods, and hydrolyzed formulas. Pediatrics 2008; 121: 183–191.
Jak i kiedy wprowadzać nowe pokarmy? [W]: Nehring-Gugulska M.: Warto karmić piersią. Wyd. V. Medela Polska, Warszawa 2011.
Szajewska H.: Pokarmy uzupełniające. Kiedy? Jakie? Dlaczego? Materiały na III Zjazd absolwentów i pracowników CNoL, 15 maja 2010, Warszawa.
Zasady postępowania w laktacji. [W]: Nehring-Gugulska M., Żukowska-Rubik M., Pietkiewicz A.: Karmienie piersią w teorii i praktyce. Podręcznik dla doradców i konsultantów laktacyjnych oraz położnych, pielęgniarek i lekarzy. Medycyna Praktyczna, Kraków 2012.

14.02.2013

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.