×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Jakie szczepionki przeciwko COVID-19 są dostępne w Polsce i która jest najlepsza?

Lek. Marzena Kościelna

W Polsce aktualnie dostępne są 4 szczepionki przeciwko SARS-CoV-2 (p. tabela). Wszystkie są szczepionkami „nieżywymi”, czyli nie zawierają wirusów zdolnych do wywołania choroby i nie są w stanie wywołać COVID-19. Podaje się je w postaci zastrzyku w mięsień naramienny. Są bezpieczne, skuteczne i w podobnym (dużym) stopniu zmniejszają ryzyko zachorowania na najcięższe postaci COVID-19 (czyli te, które mogłyby wymagać pobytu w szpitalu, podłączenia do respiratora, leczenia na oddziale intensywnej terapii i zakończyć się śmiercią).

Wszystkie szczepionki przeciwko COVID-19 mogą wywołać działania niepożądane (takie jak krótkotrwały ból w miejscu wstrzyknięcia, złe samopoczucie, gorączka), które jednak w zdecydowanej większości są łagodne i ustępują w ciągu kilku dni (tu przeczytasz więcej o  działaniach niepożądanych szczepionek przeciwko COVID-19).

Aktualne zalecenia nie wskazują na przewagę żadnej z dostępnych szczepionek nad inną. Najlepszą szczepionką jest ta, którą możesz się najszybciej zaszczepić.

Istnieje bardzo mało przeciwwskazań do podania szczepionek przeciwko COVID-19 i są one stosunkowo rzadkie. Nawet, jeśli lekarz stwierdzi, że nie możesz być zaszczepiony/a jednym preparatem, zwykle można zastosować inną szczepionkę (o innym składzie). W przypadku młodzieży w wieku od 12 do 18 lat, obecnie zastosować można tylko szczepionkę Comirnaty (Pfizer&BioNTech) oraz Spikevax (Moderna).

Osobę uznaje się za zaszczepioną po ok. 2 tygodniach od zakończeniu schematu (czyli po podaniu drugiej dawki w przypadku szczepionek dwudawkowych lub po podaniu jednej dawki w przypadku preparatu firmy Johnson&Johnson/Janssen). Szczepionek nie można stosować wymiennie (tzn. szczepienie powinno się zacząć i ukończyć preparatem tej samej firmy).

Tabela. Szczepionki przeciwko COVID-19 dostępne w Polsce i podstawowe informacje na ich temat
szczepionka (nazwa i/lub nazwa producenta)kto może się zaszczepićaSchemat szczepienia (liczba dawek i zalecane odstępy)Ulotka preparatu
Szczepionki mRNA
Comirnaty (Pfizer&BioNTech)Dzieci i młodzież w wieku 12 lat i starsze oraz dorośli2 dawki podane w odstępie min. 21 dnib zob. ulotkę szczepionki
Spikevax (Moderna)osoby w wieku 12 lat i starsze2 dawki podane w odstępie min. 28 dnib zob. ulotkę szczepionki
Szczepionki wektorowe
Johnson&Johnson’s Janssenosoby w wieku 18 lat i starsze1 dawka zob. ulotkę szczepionki
Vaxzevria (Astra Zeneca)osoby w wieku 18 lat i starsze2 dawki można podać w odstępie 35-84 dni (5-12 tyg.), przy czym nie zaleca się, żeby odstęp między dawkami był krótszy niż 8 tyg.c zob. ulotkę szczepionki
a Danym preparatem nie mogą być szczepione osoby, u których występują przeciwwskazania, czyli przede wszystkim wstrząs anafilaktyczny po poprzedniej dawce danej szczepionki lub jej składniku (skład szczepionki możesz sprawdzić w ulotce). Jednak nawet u osób, które nie mogą być zaszczepione danym preparatem z reguły można zastosować inny. Jeśli jesteś w takiej sytuacji, skonsultuj się z lekarzem w celu ustalenia, jaką szczepionką możesz się zaszczepić.
b Należy się starać, aby drugą dawkę szczepienia przyjąć jak najbliżej zalecanego odstępu, ale w razie konieczności szczepienie można też podać później, nawet do 42 dni po pierwszej dawce (6 tyg.).
c w przypadku szczepionki Vaxzevria (AstraZeneca) dane wskazują, że skuteczność szczepienia jest większa, jeśli odstęp między szczepionkami wynosi ok. 12 tyg. Skracanie tego odstępu <8 tyg. może spowodować, że długofalowo szczepienie będzie mniej skuteczne.

Piśmiennictwo:

1. J. Mrukowicz, M. Ściubisz, Jakie szczepionki przeciwko COVID-19 są już zarejestrowane w Unii Europejskiej? https://www.mp.pl/szczepienia/ekspert/ekspert-covid-19/257151,jakie-szczepionki-przeciwko-covid-19-sa-juz-zarejestrowane-w-unii-europejskiej
2. Charakterystyka produktu leczniczego Comirnaty. https://www.ema.europa.eu/en/documents/product-information/comirnaty-epar-product-information_pl.pdf
3. Charakterystyka produktu leczniczego COVID-19 Vaccine Moderna. https://ec.europa.eu/health/documents/community-register/2021/20210106150575/anx_150575_pl.pdf
4. Charakterystyka produktu leczniczego Vaxzevria. https://www.ema.europa.eu/en/documents/product-information/vaxzevria-previously-covid-19-vaccine-astrazeneca-epar-product-information_pl.pdf
5. Charakterystyka produktu leczniczego szczepionka Janssen. https://www.ema.europa.eu/en/documents/product-information/covid-19-vaccine-janssen-epar-product-information_pl.pdf
6. Interim recommendations for use of the ChAdOx1-S [recombinant] vaccine against COVID-19 (AstraZeneca COVID-19 vaccine AZD1222, SII Covishield, SK Bioscience). https://www.who.int/publications/i/item/WHO-2019-nCoV-vaccines-SAGE_recommendation-AZD1222-2021.1
30.08.2021

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.