Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Czy każda pokrzywka wymaga obserwacji i leczenia w szpitalu? Jakie są objawy alarmujące i jakie jest postępowanie doraźne w ostrej pokrzywce?

01-02-2014
dr hab. n. med. Ewa Cichocka-Jarosz
Klinika Chorób Dzieci Katedry Pediatrii Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum w Krakowie

Decyzja o hospitalizacji dziecka z pokrzywką zależy od stopnia nasilenia choroby, wieku pacjenta i wystąpienia innych towarzyszących objawów.

Do oceny stopnia nasilenia pokrzywki służy tzw. skala aktywności pokrzywki. Na podstawie liczby bąbli pokrzywkowych i stopnia nasilenia świądu określa się aktywność choroby (w punktach 0–3; łączna punktacja 0–6) jako pokrzywkę łagodną, umiarkowaną lub ciężką. Ponieważ nasilenie pokrzywki zwykle się zmienia w ciągu dnia, w celu obiektywnego monitorowania dynamiki zmian w czasie, ocenę aktywności pokrzywki należy prowadzić przez kilka dni.

Pomocna może być także ocena dermografizmu – żywy, czerwony, płaskowyniosły odczyn po zadrapaniu skóry wskazuje na duże prawdopodobieństwo wysiewu kolejnych bąbli pokrzywkowych, natomiast słaby odczyn oznacza raczej wyciszanie się nadmiernej reaktywności skóry i wskazuje na tendencję do ograniczania się zmian. U dzieci chorych na AZS i z alergią wieloważną objawy pokrzywki utrzymują się znacznie dłużej.

Większość chorych z pokrzywką nie wymaga żadnej interwencji medycznej ze względu na samoistne ustępowanie objawów. Często chorzy ci nawet nie zgłaszają się do lekarza. Łagodna pokrzywka dobrze odpowiadająca na standardowe leczenie przeciwhistaminowe nie wymaga hospitalizacji. Ciężki przebieg pokrzywki, towarzyszący jej obrzęk naczynioruchowy i gorączka oraz młody wiek dziecka są wskazaniami do hospitalizacji. Objawy alarmujące stanowią dodatkowe objawy wskazujące na rozwój uogólnionej pozaskórnej reakcji systemowej w postaci niewydolności oddychania i/lub krążenia, a więc rozwój reakcji anafilaktycznej (p. rozdz. „Anafilaksja”). Grupę szczególnego ryzyka stanowią chorzy z anafilaksją w wywiadzie lub innymi chorobami pogarszającymi rokowanie – u dzieci wymienia się przede wszystkim niekontrolowaną astmę i pokrzywkę barwnikową (choć mało jest badań dobrze dokumentujących ten problem). W tych przypadkach wskazana jest hospitalizacja nawet u dzieci z nasiloną izolowaną pokrzywką. W leczeniu objawowym podstawowe znaczenie mają leki przeciwhistaminowe podawane – w zależności od nasilenia objawów – p.o.i.m. lub i.v. Spośród leków doustnych obecnie preferuje się leki przeciwhistaminowe II generacji, ponieważ są skuteczniejsze i nie wywołują działań niepożądanych (p. pyt.). Doustny lek przeciwhistaminowy stosowany w ostrej pokrzywce powinien się charakteryzować jak najkrótszym okresem wchłaniania z przewodu pokarmowego (najkrótszy czas wchłaniania cechuje cetyryzynę i lewocetyryzynę, a najdłuższy – feksofenadynę). W razie gwałtownie przebiegających objawów pokrzywki, sugerujących rozwijającą się anafilaksję, zwłaszcza u chorych z grupy ryzyka jej wystąpienia, lekiem z wyboru jest adrenalina podana i.m. w boczną głowę mięśnia czworogłowego uda (interwencyjnie stosuje się także tlen, resuscytację płynową, leki rozszerzające oskrzela i ewentualnie GKS systemowe – p. rozdz. „Anafilaksja”). Należy podkreślić, że mogą się zdarzyć przypadki anafilaksji o ciężkim przebiegu (np. po użądleniach owadów), bez towarzyszącej pokrzywki, w których konieczne jest agresywne leczenie i hospitalizacja. (luty 2014 aktualizacja)

Piśmiennictwo

  1. Czarnecka-Operacz M.: Diagnostyka i leczenie pokrzywki. Alergia, 2008; 2: 1–7
  2. Lin Y.R., Liu T.H., Wu T.K. i wsp.: Predictive factors of the duration of a first-attack acute urticaria in children. Am. J. Emerg. Med., 2011; 29: 883–889
  3. Zuberbier T., Asero R., Bindslev-Jensen C. i wsp.: EAACI/GA(2)LEN/EDF/WAO guideline: management of urticaria. Allergy, 2009; 64: 1427–1443
  4. Gliński W.: Alergiczne choroby skóry. W: Szczeklik A. (red.): Choroby wewnętrzne. Stan wiedzy na rok 2011. Kraków, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2011

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej