U większości dzieci, u których pierwszy napad padaczkowy wystąpił po szczepieniu, choroba miała podłoże strukturalne lub genetyczne

Data utworzenia:  01.10.2014
Aktualizacja: 16.12.2014
Verbeek NE i ws.: Etiologies for Seizures Around the Time of Vaccination. Pediatrics, 2014. http://pediatrics.aappublications.org

Jedną z częstszych wątpliwości dotyczących bezpieczeństwa szczepień jest związek pomiędzy szczepieniami a padaczką. Jednak w dostępnych publikacjach nie potwierdzono, aby szczepienia mogły być czynnikiem etiologicznym padaczki lub encefalopatii padaczkowej.

W czasopiśmie „Pediatrics” opublikowano wyniki holenderskiego badania analizującego przypadki padaczki, w których pierwszy napad był związany czasowo ze szczepieniami podawanymi rutynowo do ukończenia 2. roku życia. W populacji 1,9 mln dzieci szczepionych w latach 1997–2006 zidentyfikowano 990 dzieci, u których wystąpiły drgawki w okresie 24 godzin po podaniu szczepionki inaktywowanej lub 5–12 dni po podaniu szczepionki MMR. Ostatecznie padaczkę rozpoznano u 26 dzieci, troje z nich wykluczono z kolejnego etapu badania ze względu na brak zgody rodziców.

U 3 z 23 dzieci jeszcze przed pierwszym napadem stwierdzano opóźnienie rozwoju psychoruchowego. U jednego stwierdzono mikrodelecję 1q, u drugiego dziecka okołokomorową heterotopię guzkową (ale bez mutacji genu FLNA). U trzeciego dziecka nie przeprowadzono badań genetycznych.

Wśród pozostałych 20 dzieci u 12 rozpoznano encefalopatię padaczkową, a u 8 padaczka miała łagodny przebieg. W grupie dzieci z encefalopatią etiologię choroby ustalono w 10 przypadkach – u ośmiorga rozpoznano zespół Dravet (obecność mutacji SCN1A), u jednej dziewczynki mutację genu PCDH19 (kodującego błonowe białko – protokadherynę 19), a u jednego dziecka post mortem stwierdzono zaburzenia migracji neuronów (nie udało się przeprowadzić badań genetycznych). Natomiast w grupie dzieci z łagodną padaczką podłoże genetyczne zostało potwierdzone lub było prawdopodobne (na podstawie wywiadu rodzinnego) u trojga z nich.

Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że u dzieci chorych na padaczkę, u których pierwszy napad padaczkowy wystąpił po szczepieniu, w większości przypadków można znaleźć genetyczne lub strukturalne podłoże choroby. U 1/3 dzieci padaczka miała łagodny przebieg, co sugeruje że wyzwolenie napadu przez szczepienie nie musi wiązać się ze złym rokowaniem. Według autorów wyniki tego badania będą bardzo przydatne w rozmowie z rodzicami dzieci, u których pierwszy epizod drgawek wystąpił właśnie po szczepieniu. Być może badanie to przyczyni się również do zwiększenia zaufania społeczeństwa do programów szczepień.

Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.