Tabela 19.2-6. Antybiotykoterapia celowana w zakażeniach gronkowcowych

Gatunek/szczep

Leczenie 1. wyboru (opcje)

Leczenie alternatywne (opcje)

MSSA

– penicyliny izoksazolilowe, np. kloksacylina, dorośli i dzieci >40 kg mc. – 1 g co 6 h, w ciężkich zakażeniach 1 g co 4 h; dawka maks. 2 g co 4 h i.m. lub i.v.

cefazolina 1–2 g co 8 h, maks. 2 g co 6 h i.v.

– w razie przeciwwskazań do stosowania antybiotyków β-laktamowych – wankomycyna 15–20 mg/kg co 8–12 h i.v.

– cefaleksyna 500 mg co 6 h p.o.

klindamycyna 300 mg co 8 h p.o.

– kotrimoksazol 160/800 mg co 12 h p.o.

MRSA (MIC dla wankomycyny ≤2 µg/ml)

wankomycyna 15–20 mg/kg co 8–12 h i.v. (w razie braku satysfakcjonującej odpowiedzi klinicznej lub mikrobiologicznej – wskazane rozważenie zastosowania innych leków niż wankomycyna; w przypadku MIC >2 µg/ml – zalecane zastosowanie innych leków niż wankomycyna)

linezolid 600 mg co 12 h p.o. lub i.v.

– daptomycyna 4–6 mg/kg co 24 h i.v. (w przypadku bakteriemii do rozważenia dawki 8–12 mg/kg co 24 h)

teikoplanina, daptomycyna, telawancyna, dalbawancyna, linezolid, kotrimoksazol, orytawancyna, doksycyklina, ceftarolina, klindamycyna

aktywna może być również: fosfomycyna, jednak można ją stosować tylko w terapii skojarzonej w celu zapobiegania rozwojowi oporności; nie powinno się stosować ryfampicyny w monoterapii ze względu na łatwość wystąpienia lekooporności, a skuteczność ryfampicyny w połączeniu z innym antybiotykiem nie jest potwierdzona

VISA (MIC dla wankomycyny 4–8 µg/ml)

VRSA (MIC dla wankomycyny >8 µg/ml)

linezolid 600 mg co 12 h p.o. lub i.v.

– daptomycyna 4–6 mg/kg co 24 h i.v. (w przypadku bakteriemii rozważyć dawkę 8–12 mg/kg co 24 h)

– telawancyna (nieskuteczna w leczeniu zakażeń VRSA) 10 mg/kg co 24 h i.v.

ceftarolina 600 mg co 8 h i.v.

VISA: daptomycyna, telawancyna, dalbawancyna, kotrimoksazol, minocyklina, doksycyklina, ceftarolina, ryfampicyna (tylko w terapii skojarzonej w celu zapobiegania rozwojowi oporności)

VRSA: kotrimoksazol, linezolid, minocyklina, daptomycyna, ceftarolina

S. epidermidis

 

szczepy wrażliwe na metycylinę

kloksacylina 2 g co 4–6 h i.v.

cefazolina 2 g co 8 h i.v.

szczepy oporne na metycylinę

wankomycyna 15–20 mg/kg co 8 h i.v.

– daptomycyna 6 mg/kg co 24 h i.v.

szczepy oporne na metycylinę i średniowrażliwe na glikopeptydy

linezolid 600 mg co 12 h p.o. lub i.v.

– daptomycyna 6 mg/kg co 24 h i.v. (po potwierdzeniu wrażliwości)

ryfampicyna łącznie z kotrimoksazolem lub fluorochinolonem lub kwasem fusydowym(i)

S. saprophyticus (zakażenie układu moczowego)

– cefaleksyna 500 mg co 12 h p.o.

amoksycylina z kwasem klawulanowym 875 + 125 mg co 12 h p.o. przez 7 dni

– kotrimoksazol 160/800 mg co 12 h p.o. przez 3 dni

lewofloksacyna 500 mg co 24 h p.o. przez 3 dni

S. lugdunensis

 

kloksacylina 2 g co 4–6 h i.v.

– penicylina G 2 mln j. co 4 h i.v. (szczepy nieprodukujące β-laktamaz)

cefazolina 2 g co 8 h i.v. lub wankomycyna 15–20 mg/kg co 8 h i.v.

S. haemolyticus

 

szczepy wrażliwe na glikopeptydy:

wankomycyna 15–20 mg/kg co 8–12 h i.v.

szczepy oporne na glikopeptydy

– daptomycyna 6 mg/kg co 24 h i.v.

linezolid 600 mg co 12 h p.o. lub i.v. (opisano oporność na linezolid)

szczepy wrażliwe na metycylinę: cefaleksyna, cefuroksym, kloksacylina lub cefazolina

inne: doksycyklina, kotrimoksazol (po potwierdzeniu wrażliwości)