Kryteria odpowiedzi na leczenie w ostrych białaczkach szpikowych

Tabela 16.2-5. Kryteria odpowiedzi na leczenie w ostrych białaczkach szpikowych
Kategoria	Definicja
odpowiedź
remisja całkowita (CR)a	<5% blastów w szpiku, nieobecne blasty we krwi, bez zmian pozaszpikowych, neutrofile ≥1000/µl, płytki ≥100 000/µl
CR z częściową odbudową hematologiczną (CRh)a	neutrofile ≥500/µl, płytki ≥50 000/µl, spełnione pozostałe kryteria CR
CR z niepełną odbudową hematologiczną (CRi)a	neutrofile <1000/µl lub płytki <100 000/µl, spełnione pozostałe kryteria CR, niespełnione kryteria CRh
stan morfologicznie wolny od białaczki (MLFS)b	<5% blastów w szpiku (w rozmazie szpiku da się policzyć 200 komórek lub komórkowość szpiku ≥10%), blasty nieobecne we krwi, bez zmian pozaszpikowych; nie jest wymagana odnowa prawidłowej hematopoezy
remisja częściowa (PR)b	5–25% blastów w szpiku i zmniejszenie odsetka blastów w szpiku o ≥50% w stosunku do wartości wyjściowej, spełnione pozostałe kryteria CR
brak odpowiedzi	pacjenci niespełniający kryteriów CR, CRh, CRi, MLFS i PR w momencie poprzedzającym zaplanowaną ostateczną ocenę odpowiedzi
remisja z ujemną MRD (odpowiednio: CRMRD–, CRhMRD–, CRiMRD–)c	– odpowiednio CR, CRh lub CRi z MRD poniżej zdefiniowanego progu, oceniane metodą RQ-PCR lub MFC – remisja z ujemną MRD wymaga potwierdzenia po ≥4 tyg. – w tej kategorii wyróżnia się również CR (odpowiednio CRh lub CRi) z wykrywalną MRD na niskim poziomie, tj. <2% (CRMRD-LL) – przy użyciu RQ PCR – wyłącznie dla CBF AML i AML z mutacją NPM1
niepowodzenie leczenia
choroba oporna	nieuzyskanie CR, CRh lub CRi w momencie zaplanowanej ostatecznej oceny odpowiedzi, tj. po 2 cyklach intensywnej indukcji lub po 180 dniach leczenia nieintensywnegod
nawrót choroby (po CR, CRh lub CRi)	≥5% blastów w szpiku lub ponowne pojawienie się blastów we krwi w ≥2 próbkach krwi pobranych w odstępie ≥1 tyg., lub pojawienie się nacieku choroby poza szpikiem
nawrót MRD (po CRMRD–, CRhMRD–, CRIMRD–)c	– konwersja ujemnej MRD do dodatniej MRD lub, tylko w przypadku CRMRD-LL (lub CRhMRD-LL, CRiMRD-LL), zwiększenie liczby kopii (badaniem RQ-PCR) wykrywanego w MRD genu (NPM1 lub genów fuzyjnych w CBF AML) o ≥1 log10 pomiędzy 2 dodatnimi próbkami – do rozpoznania nawrotu MRD wymaga się powtórzenia badania z kolejnej próbki
a Dokonaj ostatecznej oceny odpowiedzi po 2 cyklach intensywnego leczenia lub po dłuższym okresie (np. 180 dni) w przypadku leczenia nieintensywnego. Dodatkowym warunkiem do spełnienia kryteriów tych odpowiedzi jest nieotrzymywanie przez pacjenta G-CSF ani przetoczeń koncentratów krwinek płytkowych przez 7 dni poprzedzających ocenę odpowiedzi. Obecność blastów we krwi w niewielkim odsetku może być wynikiem regeneracji szpiku i może nie oznaczać przetrwałej choroby. W takich przypadkach blasty znikają z krwi w ciągu 1 tyg. b stosowane przede wszystkim w 1. i 2. fazie badań klinicznych c Dodatnią MRD definiuje się jako ≥0,1% spośród komórek CD45+ w badaniu immunofenotypowym lub jako wartość cyklu progowego (Ct) <40 w RQ-PCR (MRD jest ujemna w RQ-PCR, jeśli Ct wynosi ≥40 w ≥2 z 3 reakcji replikacji) d U pacjentów bez odpowiedzi po 1. indukcji 3+7 powinieneś rozważyć chemioterapię opartą na większych dawkach cytarabiny. AML – ostra białaczka szpikowa, CBF AML – core binding factor AML, tj. AML z t(8;21) lub z inv(16)/t(16;16), G CSF – czynnik wzrostu granulocytów, MFC – wielokolorowa cytometria przepływowa, MRD – minimalna choroba resztkowa, RQ-PCR – ilościowa reakcja łańcuchowa polimerazy na podstawie: Döhner H. i wsp., Blood, 2022; 140: 1345–1377