Fitomenadion (opis profesjonalny)

Działanie - Fitomenadion

Mechanizm działania
Naturalna substancja z grupy witamin K, niezbędna do wątrobowej syntezy osoczowych czynników krzepnięcia II, VII, IX, X, które warunkują prawidłowy przebieg procesu krzepnięcia. Wit. K znajduje się w zielonych warzywach, wątrobie, żółtkach jaj i mleku. Szybko się wchłania z przewodu pokarmowego, jest magazynowana w wątrobie.

Farmakokinetyka
Działanie terapeutyczne po podaniu p.o. rozpoczyna się po 6–10 h, t1/2 wynosi 2–4 h. Po podaniu pozajelitowym działanie rozpoczyna się po 1–2 h, po 3–6 h widoczny jest wpływ na zaburzenia krzepnięcia, a w ciągu 12–14 h może dojść do normalizacji wskaźnika protrombiny. Wydalana jest z żółcią i moczem. Przenikanie przez barierę łożyskową i do pokarmu kobiecego jest niewielkie. Do czynników hamujących działanie wit. K należą doustne leki przeciwzakrzepowe, antybiotyki o szerokim spektrum, żółtaczka zastoinowa (wit. K jest rozpuszczalna w tłuszczach, dlatego do jej wchłaniania niezbędna jest żółć), odżywianie pozajelitowe, zaburzenia wchłaniania jelitowego i wiek do ukończenia 1. rż. Powyższe czynniki powodują zmniejszenie stężenia protrombiny w osoczu, wydłużenie czasu krzepnięcia i zwiększenie ryzyka krwawienia.

Wskazania do stosowania - Fitomenadion

Hipoprotrombinemia, zatrucie rodentycydami kumarynowymi
Hipoprotrombinemia spowodowana przedawkowaniem doustnych leków przeciwzakrzepowych pochodnych kumaryny i indandionu (lek nie jest skuteczny w wypadku przedawkowania heparyny), zatrucie rodentycydami kumarynowymi stosowanymi do zwalczania gryzoni.

Zapobieganie niedoborom i leczenie niedoborów wit. K, hipoprotrombinemii
Zapobieganie niedoborom i leczenie niedoborów wit. K, hipoprotrombinemii spowodowanej stosowaniem antybiotyków, salicylanów lub żółtaczką mechaniczną.

Noworodki
Profilaktycznie u wszystkich noworodków w 1. dobie życia oraz u noworodków i niemowląt do ukończenia 3. miesiąca życia karmionych piersią, które w 1. dobie życia otrzymały wit. K w dawce 0,5 mg i.m. lub 2 mg p.o.

Stany zwiększonego zapotrzebowania na wit. K
Stany zwiększonego zapotrzebowania na wit. K: choroby wątroby, zaburzenia wchłaniania i trawienia (np. mukowiscydoza).

Przeciwwskazania stosowania - Fitomenadion

Nadwrażliwość na fitomenadion.

Interakcje - Fitomenadion

Doustne leki przeciwzakrzepowe
Stosowanie fitomenadionu może prowadzić do przejściowej oporności na doustne leki przeciwzakrzepowe pochodne kumaryny lub indanodionu.

Uprzednio stosowane duże dawki wit. K1
U chorych ze wskazaniami do leczenia przeciwzakrzepowego, którzy otrzymywali duże dawki wit. K1, początkowo konieczne może być stosowanie dużych dawek doustnych leków przeciwzakrzepowych lub zastosowanie leku z innej grupy (np. heparyny).

Olej parafinowy
Nie podawać równocześnie z olejem parafinowym.

Salicylany, cefalosporyny
Salicylany i niektóre cefalosporyny osłabiają działanie wit. K.

Noworodki
U noworodków matek przyjmujących leki przeciwpadaczkowe lub przeciwgruźlicze może dojść do niedoboru wit. K.

Działania niepożądane - Fitomenadion

Większe dawki wit. K należy podawać do żył centralnych. W wypadku szybkiego podania i.v. może dojść do zlewnych potów, zaczerwienienia twarzy i objawów toksycznych obejmujących ból w klatce piersiowej, duszność, sinicę i wstrząs. Podanie i.m. leku może być bolesne, powodować obrzęk tkanek i reakcje alergiczne, a także zawroty głowy i uczucie nieprzyjemnego smaku w ustach. U noworodków może dojść do zwiększenia stężenia bilirubiny.

Ciąża i laktacja - Fitomenadion

Kategoria C. Należy zachować ostrożność w okresie karmienia piersią.

Dawkowanie - Fitomenadion

P.o. Dorośli.

Hipoprotrombinemia spowodowana przez doustne leki przeciwzakrzepowe pochodne kumaryny i indandionu. Początkowo 10 mg, maks. 30 mg lub w wyjątkowych przypadkach 50 mg. Jeśli 12–48 h po podaniu leku czas protrombinowy nie uległ zadowalającej poprawie, dawkę można powtórzyć.

Hipoprotrombinemia spowodowana przez inne czynniki. Jeśli po skorygowaniu dawki leków zaburzających mechanizmy krzepnięcia (np. antybiotyków, salicylanów) nie nastąpiła poprawa lub jeśli korekcja ta nie była możliwa, dawka początkowa wynosi 10–30 mg (wyjątkowo 50 mg).

I.m. Dorośli: 10 mg, w razie potrzeby dawkę można powtórzyć po 8–12 h.

Hipoprotrombinemia w przebiegu żółtaczki mechanicznej: i.m. 1–10 mg co 2–3 dni.
Noworodki – profilaktycznie 0,5–1 mg i.m. lub 2 mg p.o. w 1. dobie życia; noworodki i niemowlęta od 2. tż. do ukończenia 3. mż. karmione piersią – 0,025 mg/24 h; leczniczo – 1 mg/kg mc./d w 3 daw. podz. przez 1–3 dni.

I.v. Dorośli. 10 mg w 100 ml 0,9% roztw. NaCl we wlewie i.v. trwającym 20–30 min lub wyjątkowo 10 mg w 10 ml 0,9% roztw. NaCl we wstrzyknięciu i.v. trwającym 10 min.

Uwagi dla Fitomenadion

Droga podania
Fitomenadion można podawać p.o., i.m.s.c. oraz powoli i.v. U noworodków pozajelitowo podaje się wyłącznie i.m. Stosowanie fitomenadionu p.o. jest uzasadnione tylko w przypadkach, gdy może on ulec wchłonięciu z przewodu pokarmowego. Jeśli ilość żółci wydzielanej do przewodu pokarmowego jest niedostateczna, to konieczne jest dodatkowe podawanie p.o. soli kwasów żółciowych.

Ustalanie dawki
Dawkę ustala się na podstawie czasu protrombinowego. Efekt koagulacyjny rozpoczyna się dopiero kilka godzin po podaniu fitomenadionu; w związku z tym w sytuacjach nagłych stosuje się raczej przetoczenia krwi lub osocza.

Preparaty na rynku polskim zawierające fitomenadion

Vitacon (roztwór do wstrzykiwań) Vitacon (tabletki drażowane)

Zobacz substancje złożone zawierające fitomenadion

Zbiórka dla szpitali w Ukrainie!
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.
Poradnik świadomego pacjenta
  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.