medycyna praktyczna dla pacjentów
medycyna praktyczna dla pacjentów
Mechanizm działania
Cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy jest niewchłanialnym, niepolimerowym nieorganicznym proszkiem o jednorodnej mikroporowatej strukturze, który preferencyjnie wychwytuje potas, uwalniając w zamian kationy wodorowe i sodowe. W warunkach in vitro jest bardzo selektywny wobec jonów potasowych, nawet w obecności innych kationów, takich jak jony wapniowe i magnezowe. Nie wpływa na stężenie wapnia lub magnezu w surowicy ani na wydalanie sodu z moczem. Wiąże potas w całym odcinku żołądkowo-jelitowym i zmniejsza stężenie wolnego potasu w jego świetle, prowadząc w ten sposób do zmniejszenia stężenia potasu w surowicy oraz zwiększenia wydalania potasu z kałem i znosząc hiperkaliemię. W warunkach in vitro oraz in vivo wiąże jony amonowe, w ten sposób usuwając z ustroju jon amonowy i zwiększając stężenie wodorowęglanów w surowicy.
Wykazano, że cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy zaczyna zmniejszać stężenie potasu w surowicy już po 1 h od przyjęcia i zwykle w ciągu 24–48 h można uzyskać normokaliemię. Nie przeprowadzano badań w celu poznania wpływu pokarmu na farmakodynamikę cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego. Istnieje silna korelacja między wyjściowym stężeniem potasu w surowicy a efektem klinicznym; u pacjentów z większym stężeniem potasu w surowicy występuje znaczniejsze zmniejszenie stężenia potasu. Podczas stosowania następuje zmniejszenie wydalania potasu z moczem, co wynika ze zmniejszenia stężenia w surowicy. W badaniu u osób zdrowych, którym podawano 5 g lub 10 g 1 ×/d przez 4 dni, zależnemu od dawki zmniejszeniu stężenia potasu w surowicy i zmniejszeniu całkowitego nerkowego wydalania potasu towarzyszyło średnie zwiększenie wydalania potasu z kałem. Nie obserwowano statystycznie istotnych zmian wydalania sodu z moczem. Przy braku kontroli innych czynników wpływających na stężenia reniny oraz aldosteronu, wykazano niezależną od dawki zmianę średniego stężenia aldosteronu w surowicy (zmniejszenie o 30–31%) w porównaniu z grupą otrzymującą placebo (zwiększenie o 14%). Nie obserwowano jednolitego wpływu na skurczowe i rozkurczowe ciśnienie tętnicze.
Farmakokinetyka
Cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy jest nieorganicznym, nierozpuszczalnym związkiem, który nie ulega enzymatycznym przemianom metabolicznym. Ponadto badania kliniczne wykazały, że nie ulega on wchłanianiu do ustroju. Jest wydalany z kałem. Nie przeprowadzano badań in vivo lub in vitro mających na celu zbadanie jego oddziaływania na enzymy cytochromu P-450 lub aktywność transporterów komórkowych.
Leczenie hiperkaliemii u dorosłych.
Nadwrażliwość na którykolwiek składnik preparatu.
Stężenie potasu w surowicy
Należy monitorować stężenie potasu w surowicy, gdy jest to klinicznie wskazane, w tym gdy dokonywane są jakiekolwiek zmiany stosowanych leków, które mają wpływ na stężenie potasu w surowicy (np. inhibitory układu renina-angiotensyna-aldosteron lub leki moczopędne), oraz po zmianie dawkowania cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego. Częstość wykonywania pomiarów zależy m. in. od innych stosowanych leków, progresji przewlekłej choroby nerek oraz podaży potasu w diecie.
Hipokaliemia
U pacjentów leczonych cyklokrzemianem sodowo-cyrkonowym może wystąpić hipokaliemia. W takich przypadkach, w celu zapobiegania nasileniu tego objawu, konieczne może być dostosowanie dawki. U pacjentów z ciężką hipokaliemią należy przerwać stosowanie cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego i poddać pacjenta ponownej ocenie klinicznej.
Wydłużenie odstępu QT
Podczas wyrównywania hiperkaliemii może wystąpić wydłużenie odstępu QT, jako fizjologiczny efekt zmniejszenia stężenia potasu w surowicy.
Ryzyko interakcji z promieniowaniem rentgenowskim
Cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy może być nieprzezierny dla promieniowania rentgenowskiego. Jeżeli pacjent jest poddawany badaniu RTG jamy brzusznej, radiolog powinien mieć na uwadze tę właściwość stosowanego przez pacjenta leku.
Perforacja jelita
Nie określono ryzyka perforacji jelita przy stosowaniu cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego. W związku ze zgłaszanymi przypadkami perforacji jelita podczas stosowania leków wiążących potas, w tym cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego, należy zwracać szczególną uwagę na objawy związane z perforacją jelita.
Zawartość sodu
Preparat cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego zawiera ok. 400 mg sodu/dawkę 5 g, co odpowiada 20% maks. dziennej podaży sodu dla dorosłych zalecanej przez WHO. Preparat cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego uważa się za produkt o dużej zawartości sodu. Należy wziąć to pod uwagę szczególnie u pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie.
Cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy nie wchłania się z przewodu pokarmowego ani nie jest metabolizowany w organizmie. Nie oczekuje się wpływu innych leków na jego działanie farmakologiczne. W badaniu klinicznym interakcji pomiędzy lekami, przeprowadzonym u osób zdrowych, równoległe podawanie cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego z amlodypiną, klopidogrelem, atorwastatyną, furosemidem, glipizydem, warfaryną, losartanem lub lewotyroksyną nie wykazało klinicznie znaczących interakcji międzylekowych.
Leki, których wchłanianie zależy od pH soku żołądkowego
Cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy może przejściowo zwiększać pH soku żołądkowego przez wiązanie jonów wodorowych i może prowadzić do zmian rozpuszczalności oraz kinetyki wchłaniania równolegle stosowanych leków, których dostępność biologiczna zależy od pH. Zaleca się podawanie cyklorzemianu sodowo-cyrkonowego co najmniej 2 h przed podaniem lub 2 h po podaniu leków doustnych, których dostępność biologiczna jest w sposób klinicznie istotny zależna od pH soku żołądkowego, takich jak leki przeciwgrzybicze z grupy azoli (ketokonazol, itrakonazol i pozakonazol), leki przeciwko wirusowi HIV (atazanawir, nelfinawir, indynawir, rytonawir, sakwinawir, raltegrawir, ledipaswir i rylpiwiryna) oraz inhibitory kinazy tyrozynowej (erlotynib, dazatynib i nilotynib).
Dabigatran
Zgodnie z danymi dotyczącymi jednoczesnego podawania dabigatranu z innymi lekami modyfikującymi kwasowość soku żołądkowego, wartości cmax i AUC dabigatranu były o ok. 40% mniejsze w przypadku jednoczesnego podawania z cyklokrzemianem sodowo-cyrkonowym. Nie jest wymagane dostosowanie dawki ani rozdzielenie czasu podania każdego z tych leków.
Leki immunosupresyjne
W badaniu klinicznym interakcji pomiędzy lekami przeprowadzonym u osób zdrowych, równoległe podawanie cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego w dawce 15 g z takrolimusem w dawce 5 mg skutkowało zmniejszoną wartością AUC i cmax odpowiednio o 37% i 29%. Z tego względu, takrolimus należy przyjmować co najmniej 2 h przed przyjęciem cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego lub co najmniej 2 h po nim. W tym samym badaniu klinicznym, równoległe podawanie cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego i cyklosporyny nie powodowało istotnych klinicznie interakcji międzylekowych.
W badaniach klinicznych jako częste odnotowano występowanie hipokaliemii, zaparć oraz objawy związane z zatrzymaniem płynów w ustroju (w tym obrzęk uogólniony, hiperwolemia, obrzęk miejscowy, obrzęk, obrzęki obwodowe i obwodowe obrzmienie tkanek). Hipokaliemia ustępowała po dostosowaniu dawki lub zaprzestaniu stosowania leku. Objawy związane z zatrzymaniem płynów w ustroju obserwowano tylko w fazie leczenia podtrzymującego i częściej występowały u pacjentów przyjmujących dawkę 15 g. Postępowanie u 53% spośród tych pacjentów polegało na włączeniu leku moczopędnego lub dostosowaniu dawki leku moczopędnego; u pozostałych pacjentów leczenie nie było konieczne. W przypadku zaparć, ustępowały one po dostosowaniu dawki lub zakończeniu leczenia.
Przedawkowanie
Przedawkowanie cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego może prowadzić do hipokaliemii. Należy kontrolować stężenie potasu w surowicy i uzupełniać potas w razie potrzeby.
Ciąża
Brak danych dotyczących stosowania cyklokrzemianu sodowo-cyrkonowego u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach nie wskazują na obecność bezpośredniego lub pośredniego szkodliwego wpływu na rozrodczość. Zaleca się, aby unikać stosowania tego leku w czasie ciąży.
Karmienie piersią
W badaniu na zwierzętach stwierdzono, że ekspozycja matki na cyklokrzemian sodowo-cyrkonowy nie miała wpływu na rozwój potomstwa po urodzeniu. Ze względu na właściwości fizykochemiczne, lek nie wchłania się do ustroju i nie przewiduje się, by przenikał do pokarmu kobiecego. Nie przewiduje się wpływu na dzieci karmione piersią, ponieważ ekspozycja ogólnoustrojowa u kobiet karmiących piersią jest znikoma. Lek może być stosowany w okresie karmienia piersią.
P.o., niezależnie od posiłku. Zawartość saszetki rozprowadzić w 45 ml wody i wypić powstałą zawiesinę, w razie potrzeby powstałą zawiesinę można ponownie wymieszać lub przepłukać szklankę dodatkową ilością wody, aby przyjąć całą ilość preparatu.
Początkowo 10 g 3 ×/d do czasu normalizacji stężenia potasu w surowicy, zwykle 24–48 h, w razie konieczności przez 72 h; jeśli po tym czasie nie uzyska się normokaliemii, należy rozważyć inne opcje leczenia. Leczenie podtrzymujące: po osiągnięciu normokaliemii stosować najmniejszą skuteczną dawkę; zaleca się 5 g/d, w razie konieczności zwiększyć do 10 g 1 ×/d lub zmniejszyć do 5 g co 2 dni. W leczeniu podtrzymującym dawka maks. wynosi 10 g 1 ×/d. W przypadku pominięcia dawki kolejną zwykłą dawkę przyjąć o zaplanowanej porze. Podczas leczenia należy systematycznie dokonywać pomiarów stężenia potasu w surowicy.
U osób w podeszłym wieku, osób z niewydolnością wątroby lub osób z niewydolnością nerek, którzy nie są poddawani długotrwałej hemodializie, nie ma konieczności zmiany dawkowania. U osób poddawanych hemodializoterapii lek podawać jedynie w dni bez dializy; początkowo 5 g/d, następnie dawkę można w odstępach tygodnia stopniowo zwiększać o 5 g/d do dawki maks. 15 g/d lub zmniejszać, w zależności od wyników pomiarów stężenia potasu w surowicy wykonanych przed dializą, po długim odstępie między zabiegami dializy. W okresie dostosowywania dawki zaleca się monitorowanie stężenia potasu w surowicy 1 ×/tydz.; po osiągnięciu normokaliemii stężenie potasu należy regularnie monitorować (np. co 1 mies. lub częściej, w oparciu o ocenę kliniczną).
Lek nie ma wpływu lub wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 29 zł
Ginekolog – czym się zajmuje, jakie choroby leczy
Psychiatra – czym się zajmuje, kiedy szukać pomocy
