medycyna praktyczna dla pacjentów
medycyna praktyczna dla pacjentów
Mechanizm działania
Ludzki, aktywowany, rekombinowany czynnik krzepnięcia VIIa (eptakog alfa), otrzymywany metodami inżynierii genetycznej z wykorzystaniem komórek nerki noworodka chomika. Czynnik VII jest glikoproteiną o m.cz. ok. 50 kD składającą się z 406 aminokwasów. Aktywacja następuje poprzez hydrolizę wiązania Arg-152 i Ile-153. Czynnik VIIa w miejscu uszkodzenia ściany naczynia krwionośnego tworzy kompleks z czynnikiem tkankowym i fosfolipidami, który przekształca czynnik X w Xa i czynnik IX w IXa, aktywując układ krzepnięcia i wywołując miejscową hemostazę. Czynnik VIIa aktywuje także czynnik X na powierzchni aktywowanych płytek krwi w miejscu uszkodzenia, niezależnie od czynnika tkankowego. W efekcie w miejscu uszkodzenia dochodzi do tworzenia czynnika Xa, fibrynogenu i fibryny. Czas do osiągnięcia maksymalnej aktywności koagulacyjnej po podaniu eptakogu alfa u zdrowych ochotników i pacjentów z hemofilią wynosił około 10 min. Istnieje teoretycznie możliwość pobudzenia całego układu krzepnięcia u pacjentów ze współistniejącymi chorobami predysponującymi do wystąpienia DIC i ryzyka takiego nie można całkowicie wykluczyć.
Farmakokinetyka
W przypadkach bez krwawień u osób zdrowych t1/2 wynosi 3,9–6 h, u osób z hemofilią A lub B z inhibitorami – 2,3 h, u osób z niedoborem czynnika VII – 2,82–3,11 h, w trombastenii Glanzmanna i w ciężkich krwotokach poporodowych – brak badań. W przypadku krwawienia eliminacja czynnika następuje szybciej; średni okres obecności czynnika wynosi 2,97 h, a t1/2 – średnio 2,3 h. Średni klirens był w przybliżeniu o 50% większy u dzieci w porównaniu do dorosłych.
Choroby przebiegające z zaburzeniami krzepnięcia krwi
Leczenie krwawień i zapobieganie krwawieniom podczas zabiegów chirurgicznych lub inwazyjnych u chorych z:
wrodzoną hemofilią z przeciwciałami skierowanymi przeciw czynnikowi krzepnięcia VIII lub IX w mianie większym niż 5 j. Bethesda (j.B.),
wrodzoną hemofilią, ze spodziewaną silną reakcją anamnestyczną na czynnik VIII lub IX,
nabytą hemofilią,
wrodzonym niedoborem czynnika VII,
trombastenią Glanzmanna z przeciwciałami skierowanymi przeciw GP IIb–IIIa i/lub HLA i z opornością na przetoczenie płytek krwi obecnie lub w wywiadzie lub gdy płytki krwi są niedostępne.
Leczenie ciężkiego krwotoku poporodowego, gdy zastosowanie leków obkurczających macicę jest niewystarczające do uzyskania hemostazy.
Nadwrażliwość na którykolwiek składnik preparatu, białko myszy, chomika lub bydlęce.
Identyfikowalność
W celu poprawienia identyfikowalności leków biologicznych należy czytelnie zapisać nazwę i numer serii podawanego preparatu.
Powikłania zakrzepowo-zatorowe
W przypadku występowania we krwi chorego czynnika tkankowego istnieje zwiększone ryzyko pojawienia się zakrzepów lub wystąpienia zespołu DIC; do grup dużego ryzyka należą chorzy z zaawansowanymi zmianami miażdżycowymi, posocznicą, DIC lub po wypadkach komunikacyjnych. Z powodu ryzyka wystąpienia powikłań zakrzepowo-zatorowych należy zachować ostrożność, stosując lek u osób z chorobą niedokrwienną serca w wywiadzie, z chorobą wątroby, po operacjach chirurgicznych, u noworodków oraz chorych z ryzykiem wystąpienia zaburzeń zakrzepowo-zatorowych lub DIC.
Reakcje nadwrażliwości
Podczas leczenia preparatem mogą wystąpić objawy nadwrażliwości na białka (IgG mysie, IgG bydlęce lub inne), ponieważ preparat może zawierać śladowe ich ilości. W takich przypadkach należy rozważyć podawanie leków przeciwhistaminowych i.v. W przypadku wystąpienia reakcji alergicznych lub reakcji typu anafilaktycznego, należy natychmiast przerwać leczenie i wdrożyć odpowiednie postępowanie. Należy poinformować pacjenta o ryzyku i wczesnych objawach nadwrażliwości oraz pouczyć o konieczności przerwania stosowania leku i skontaktowania się z lekarzem.
Miejsce prowadzenia leczenia
Leczenie w warunkach domowych nie powinno trwać dłużej niż 24 h W przypadku silnych krwawień lek należy stosować w szpitalu specjalizującym się w leczeniu hemofilii.
Niedobór czynnika VII
U pacjentów z niedoborem czynnika VII należy kontrolować czas protrombinowy oraz aktywność czynnika VII przed zastosowaniem leku i po jego zastosowaniu; w przypadku braku zadowalającej odpowiedzi klinicznej należy rozważyć, czy nie doszło do wytworzenia się przeciwciał.
Koncentraty zespołu protrombiny, czynniki krzepnięcia
Nieznane jest ryzyko wystąpienia interakcji z koncentratami czynników krzepnięcia.
Należy unikać równoległego podawania czynnika VIIa i koncentratów zespołu protrombiny (aktywowanych i nieaktywowanych).
Potencjalnie synergiczny efekt skojarzonego leczenia czynnikiem rVIIa i rXIII w zaawansowanym modelu układu sercowo-naczyniowego u małp cynomolgus spowodował nadmierne działanie farmakologiczne (zakrzepica żył głębokich i zgon) po podaniu mniejszej dawki niż podczas podawania osobno poszczególnych czynników. Brak jest danych klinicznych dotyczących tej interakcji. Nie zaleca się równoczesnego stosowania eptakogu alfa oraz rekombinowanego czynnika XIII.
Leki antyfibrynolityczne
Ograniczone dane wskazują, że równoległe podawanie leków antyfibrynolitycznych (kwas traneksamowy, kwas ε-aminokapronowy) może zmniejszać utratę krwi u chorych na hemofilię poddawanych zabiegom operacyjnym, zwłaszcza w miejscach o nasilonej aktywności fibrynolitycznej, np. w jamie ustnej. Leki antyfibrynolityczne są również stosowane w celu zmniejszenia utraty krwi u kobiet z krwotokiem poporodowym, jednak dane na temat równoczesnego stosowania z eptakogiem alfa są ograniczone.
Niezbyt często: zmniejszona odpowiedź na zastosowane leczenie, gorączka, wysypka (w tym alergiczne zapalenie skóry i rumień), żylne zdarzenia zakrzepowo-zatorowe (zakrzepica żył głębokich, zakrzepica w miejscu wkłucia i.v., zatorowość płucna, zakrzepowo-zatorowe epizody wątrobowe włączając zakrzepicę żyły wrotnej, zakrzepica żyły nerkowej, zakrzepowe zapalenie żył, zakrzepowe zapalenie żył powierzchownych i niedokrwienie jelit), świąd i pokrzywka.
Rzadko: rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, korelujące wyniki badań laboratoryjnych, włączając zwiększone stężenie D-dimerów i zmniejszone stężenie AT, koagulopatia, nudności, reakcje w miejscu wstrzyknięcia, w tym ból w miejscu wstrzyknięcia, nadwrażliwość, zwiększenie ilości produktów degradacji fibryny, zwiększenie aktywności ALT, fosfatazy zasadowej, dehydrogenazy mleczanowej i protrombiny, ból głowy, tętnicze zdarzenia zakrzepowo-zatorowe (zawał serca, zawał mózgu, niedokrwienie mózgowe, niedrożność tętnicy mózgowej, udar naczyniowy mózgu, zakrzepica tętnicy nerkowej, niedokrwienie obwodowe, zakrzepica tętnic obwodowych, niedokrwienie jelit), dławica piersiowa.
Częstość nieznana: reakcja anafilaktyczna, zaczerwienienie, obrzęk naczynioruchowy, zakrzep wewnątrzsercowy.
Niedobór czynnika VII
Po dopuszczeniu leku do obrotu nie odnotowano przypadków wystąpienia przeciwciał o działaniu hamującym przeciwko eptakogowi alfa lub czynnikowi VII u pacjentów z hemofilią A lub B, natomiast u pacjentów z niedoborem czynnika krzepnięcia VII zaobserwowano występowanie przeciwciał o działaniu hamującym przeciwko eptakogowi alfa. Do czynników ryzyka mogących wpływać na powstawanie przeciwciał zalicza się wcześniejsze leczenie osoczem ludzkim lub czynnikiem VII pochodzącym z osocza ludzkiego, ciężką mutację genu czynnika VII i przedawkowanie eptakogu alfa. Pacjentów z niedoborem czynnika VII należy monitorować pod kątem wystąpienia przeciwciał przeciwko czynnikowi VII.
Przedawkowanie
U pacjentów z hemofilią w ciągu 16 lat obserwacji zaobserwowano 4 przypadki przedawkowania. Jedynym powikłaniem związanym z przedawkowaniem był lekki przejściowy wzrost ciśnienia tętniczego u 16-letniego pacjenta, który otrzymał 24 mg zamiast 5,5 mg eptakogu alfa. U chorego z niedoborem czynnika VII w podeszłym wieku (>80. rż.) który otrzymał 10–20-krotnie większą od zalecanej dawkę wystąpiły powikłania zakrzepowe. U jednego pacjenta z niedoborem czynnika VII wystąpienie przeciwciał przeciwko eptakogowi alfa i czynnikowi VII zostało powiązane z przedawkowaniem.
Ciąża
Ze względu na brak wystarczających danych zaleca się unikania stosowania leku podczas ciąży. U niewielkiej liczby kobiet w ciąży, u których zgodnie ze wskazaniem zastosowano rekombinowany czynnik VIIa, nie zaobserwowano niekorzystnego wpływu na ciążę lub stan zdrowia płodu/noworodka. Badania na zwierzętach nie wskazują na szkodliwe działanie na przebieg ciąży i porodu, zarodek, płód lub noworodka.
Karmienie piersią
Nie wiadomo czy lek przenika do pokarmu kobiecego. Decyzję o kontynuacji/przerwaniu karmienia piersią lub kontynuacji/przerwaniu leczenia należy podjąć po rozważeniu korzyści z karmienia piersią dla dziecka i korzyści leczenia dla kobiety.
I.v. w postaci bolusu (podanie w czasie 2–5 min).
Wrodzona hemofilia
Zazwyczaj początkowo 90 µg/kg mc. co 2–3 h do uzyskania hemostazy, w razie konieczności dalszego leczenia można stopniowo wydłużać przerwy między kolejnymi podaniami (do 4, 6, 8 lub 12 h). U dzieci konieczne może być zastosowanie większych dawek niż u dorosłych.
W przypadku łagodnego lub umiarkowanego krwawienia można zastosować jeden z dwóch schematów:
(a) 2–3 dawki 90 µg/kg mc. co 3 h, w razie konieczności dalsze dawki co 3 h;
(b) pojedyncze wstrzyknięcie 270 µg/kg mc. (brak doświadczenia klinicznego, dotyczącego stosowania tego schematu u osób w podeszłym wieku).
Leczenie w warunkach domowych nie powinno trwać dłużej niż 24 h.
W przypadku nasilonego krwawienia początkowo 90 µg/kg mc. co 2 h do uzyskania klinicznie zauważalnej poprawy, następnie – jeśli dalsze leczenie jest konieczne – odstępy między dawkami wydłużyć do 3 h przez 1–2 dni, a potem do 4, 6, 8 lub 12 h przez niezbędny okres leczenia, zwykle nie dłużej niż 2–3 tyg.
W zapobieganiu krwawieniom przed zabiegami inwazyjnymi i operacjami chirurgicznymi 90 µg/kg mc. bezpośrednio przed zabiegiem, 2 h po 1. podaniu i potem co 2–3 h przez 24–48 h po operacji, następnie w razie konieczności dalszego leczenia co 2–4 h przez 6–7 dni; później stopniowo wydłużać odstęp pomiędzy podaniami leku do 6–8 h. Czas leczenia może wynosić 2–3 tyg., aż do zagojenia się rany pooperacyjnej.
Nabyta hemofilia
Początkowo 90 µg/kg mc. co 2–3 h do uzyskania hemostazy. W razie konieczności dalszego leczenia wydłużać przerwy pomiędzy kolejnymi podaniami (do 4, 6, 8 lub 12 h).
Wrodzony niedobór czynnika VII
15–30 µg/kg mc. co 4–6 h, do uzyskania hemostazy. Dawkę i częstotliwość podawania należy dostosować indywidualnie.
Trombastenia Glanzmanna
90 µg/kg mc. (80–120 µg/kg mc.) co 2 h (1,5–2,5 h). W celu uzyskania hemostazy należy podać co najmniej 3 dawki.
Krwotok poporodowy
60–90 µg/kg mc., w razie konieczności dawkę można powtórzyć po 30 min. Maksymalne działanie hemostatyczne występuje po 10 min od podania.
w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 29 zł
Ginekolog – czym się zajmuje, jakie choroby leczy
Psychiatra – czym się zajmuje, kiedy szukać pomocy
