Trimetoprim

Trimetoprim – jest to chemioterapeutyk o silnym działaniu bakteriostatycznym, czyli hamującym rozwój komórek bakterii, ale ich niezabijający. Mechanizm działania polega na hamowaniu enzymu przekształcającego kwas dihydrofoliowy w tetrahydrofoliowy, niezbędnego do syntezy kwasów nukleinowych, bez których niemożliwy jest wzrost i rozmnażanie komórek. Powinowactwo trimetoprimu do tego enzymu w komórce bakteryjnej jest wielokrotnie (ok. 50 000 razy) większe niż w komórce człowieka, dzięki czemu wpływ trimetoprimu na redukcję kwasu dihydrofoliowego u człowieka jest zwykle znikomy.
Aby lek przeciwdrobnoustrojowy zadziałał skutecznie, musi osiągnąć w miejscu zakażenia stężenie niezbędne do zahamowania wzrostu lub zabicia drobnoustroju chorobotwórczego, a równocześnie stężenie to musi pozostawać bezpieczne dla ludzkich komórek. Jeśli oba te warunki zostają spełnione, mówimy, że dany mikroorganizm jest wrażliwy na chemioterapeutyk, jeśli nie – mamy do czynienia z opornością. Oporność na chemioterapeutyk może być wrodzona lub nabyta w wyniku mutacji genetycznej bakterii i selekcji szczepów opornych czy poprzez przekazywanie genów oporności między komórkami bakteryjnymi (jest to tzw. transfer horyzontalny). Oporność nabyta na trimetoprim może mieć charakter transportowy, w wyniku czego lek nie przenika do wnętrza komórki bakteryjnej lub ze zmianą powinowactwa enzymu do trimetoprimu.
Trimetoprim u człowieka wywiera działanie zbliżone do leki moczopędne oszczędzających potas (np. amilorid), w związku z czym może hamować wymianę sód - potas w kanaliku dystalnym nerki i potencjalnie może być przyczyną hiperkaliemii (zwiększonego stężenia potasu we krwi).
Trimetoprim stosowany jest w leczeniu ostrych, niepowikłanych zakażeń dróg moczowych oraz w profilaktyce nawracających zakażeń dróg moczowych. Lek może być też stosowany w zakażeniach o innym umiejscowieniu, np. w zakażeniach dróg oddechowych (zapalenia płuc wywołane przez P. jirovecii) czy zakażeniach przewodu pokarmowego (dur brzuszny, biegunka wywołana przez E. coli).
Po podaniu doustnym szybko wchłania się z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie we krwi osiąga po 1–4 h. Biologiczny okres półtrwania wynosi ok. 8–11 h. 80% dawki wydalane jest w postaci niezmetabolizowanej z moczem.

Przeczytaj też artykuły

Preparaty na rynku polskim zawierające trimetoprim

Trimesan (tabletki) Urotrim (tabletki powlekane)

Zobacz substancje złożone zawierające trimetoprim

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.