Toksoid błoniczy (opis profesjonalny)

Działanie

Mechanizm działania
Szczepionka błonicza adsorbowana wywołuje lub zwiększa czynną odporność przeciw błonicy. Substancją czynną szczepionki jest oczyszczony toksoid błoniczy, otrzymywany przez inaktywację formaldehydem toksyny bakteryjnej pochodzącej z hodowli maczugowca błonicy, która następnie jest koncentrowana i oczyszczana. Toksoid zachowuje antygenowe właściwości toksyny natywnej, pozbawiony patogenności wywołuje odpowiedź ze strony układu immunologicznego, polegającą na wytworzeniu swoistych przeciwciał i uruchamia mechanizmy umożliwiające powstanie pamięci immunologicznej. Uodporniające właściwości szczepionki wzmocnione są adiuwancyjnym działaniem wodorotlenku glinu. Odpowiednie stężenie przeciwciał odpornościowych, zabezpieczających przed zakażeniem błonicą uzyskuje się po zakończeniu cyklu szczepienia zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych. Szczepionka błonicza adsorbowana przeznaczona dla dorosłych i młodzieży zawiera mniejszą dawkę toksoidu błoniczego w porównaniu z dawką toksoidu błoniczego zawartą w szczepionce przeznaczonej dla dzieci, ale jest immunogenna dla osób, które wcześniej otrzymały szczepienie podstawowe i powoduje mniej działań niepożądanych. Dawka przypominająca zapewnia odporność na 10 lat.

Wskazania

Do czynnego uodporniania przeciw błonicy dzieci lub dorosłych. Szczepionka stosowana ze wskazań epidemiologicznych jako dawka przypominająca u dorosłych i młodzieży albo uodpornienie podstawowe przeciw błonicy u dzieci. Patrz też: Program Szczepień Ochronnych.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na którykolwiek składnik preparatu, ostre zakażenia przebiegające z gorączką (łagodne infekcje nie są przeciwwskazaniem do podania szczepionki), zaostrzenie chorób przewlekłych (szczepienie wykonać po ustąpieniu zaostrzenia). Jeżeli istnieją jakiekolwiek przeciwwskazania do szczepienia, to należy ocenić ryzyko podania szczepionki w stosunku do ryzyka wystąpienia zakażenia.

Reakcja anafilaktyczna
Tak jak w przypadku innych szczepionek podawanych we wstrzyknięciach, należy zapewnić pacjentom możliwość odpowiedniego natychmiastowego leczenia w przypadku wystąpienia po szczepieniu wstrząsu anafilaktycznego. Po szczepieniu osoba szczepiona powinna pozostać 30 min pod obserwacją lekarza.

Uposledzona odporność, leczenie immunosupresyjne
U osób z upośledzoną odpornością lub poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu odpowiedź na szczepienie może być zmniejszona; w takim przypadku zaleca się przesunięcie szczepień do czasu zakończenia terapii i oznaczenie stężenia przeciwciał przeciwbłoniczych po szczepieniu.

Wcześniaki
W przypadku szczepienia pierwotnego u bardzo niedojrzałych wcześniaków (urodzone ≤28. tyg. ciąży) należy brać pod uwagę ryzyko wystąpienia bezdechu oraz konieczność monitorowania czynności oddechowej przez 48–72 h po podaniu szczepionki. Z uwagi na znaczne korzyści wynikające ze szczepienia tej grupy niemowląt, nie należy rezygnować ze szczepienia ani go odraczać.

Droga podania
Nie podawać donaczyniowo.

Interakcje

Inne szczepionki
Błonicze szczepionki adsorbowane można podawać z innymi szczepionkami, zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych. Różne szczepionki podawane w tym samym czasie należy wstrzykiwać w różne miejsca ciała.

Leki immunosupresyjne
Leki immunosupresyjne mogą osłabić odpowiedź na szczepionkę; w takim przypadku zaleca się przesunięcie szczepień do czasu zakończenia terapii i oznaczenie stężenia przeciwciał przeciwbłoniczych po szczepieniu.

Działania niepożądane

Zaczerwienienie, obrzęk, ból w miejscu podania, ból głowy, podwyższona temperatura ciała, złe samopoczucie. Objawy te zwykle ustępują w ciągu 24–48 h. U niedojrzałych wcześniaków może wystąpić bezdech.

Ciąża i laktacja

U kobiet w ciąży szczepionka może być stosowana wyłącznie w przypadku poważnego zagrożenia zakażeniem błonicą. Należy stosować wyłącznie preparaty zawierające zmniejszoną ilość toksoidu błoniczego.

Karmienie piersią nie jest przeciwwskazaniem do stosowania szczepionki.

Dawkowanie

Głęboko s.c. w mięsień naramienny lub (u dzieci) w przednioboczną część uda. U dzieci stosuje się szczepionki zawierające 60 j.m./ml toksoidu błoniczego. Szczepienia podstawowe. Dzieci 1.–2. rż.: 1. dawka 30 j.m., 2. dawka 30 j.m., 3. dawka 18 j.m.; dzieci 2.–6. rż.: 1. dawka 18 j.m., 2. dawka 18 j.m., 3. dawka 18 j.m. Odstęp między podaniem 1. i 2. dawki wynosi 4–6 tyg., natomiast między podaniem 2. i 3. dawki 6–12 mies. Szczepienie przypominające u dzieci w 6. rż. z udokumentowanym szczepieniem podstawowym w przypadku podania 3. dawki w 2. rż.: pojedyncza dawka 12 j.m.

Patrz też: „Program szczepień ochronnych” i opisy preparatów. U młodzieży i dorosłych stosuje się preparaty o małej zawartości toksoidu błoniczego; szczegółowe informacje – patrz zarejestrowane materiały producentów oraz „Program szczepień ochronnych”.

Preparaty na rynku polskim zawierające toksoid błoniczy

d - Szczepionka błonicza adsorbowana (zawiesina do wstrzykiwań) D - Szczepionka błonicza adsorbowana (zawiesina do wstrzykiwań)

Zobacz substancje złożone zawierające toksoid błoniczy

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.