Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Skórzak rogówki

prof. dr hab. med. Bronisława Koraszewska-Matuszewska
Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 5
Śląski Uniwersytet Medyczny, Katowice
Skórzak rogówki

Co to jest i jakie są przyczyny?

Skórzak rogówki to wrodzony szarawy guzek łagodny o różnych rozmiarach, który pokrywa rąbek rogówki, najczęściej w części dolnoskroniowej. Jest on zbudowany z tkanki włóknisto-tłuszczowej, pokryty jest zrogowaciałym nabłonkiem i może zawierać elementy skóry: mieszki włosowe, gruczoły łojowe i potowe. Skórzak rogówki występuje w jednym oku. Zazwyczaj nacieka zrąb rogówkitwardówkę, nie przekraczając ich granic. Może być przyczyną niezborności (astygmatyzm) i niedowidzenia oka (zob. Astygmatyzm [niezborność], Niedowidzenie). Skórzaki mają zwykle małe rozmiary i nie przesłaniają osi widzenia, która przechodzi przez centralną część rogówki. Duże guzy mogą jednak rozrastać się do tego miejsca i wówczas są przyczyną słabego widzenia. Jeśli oko jest niedowidzące, po pewnym czasie ustawia się w zezie.

Jak często występuje?

Skórzak rogówki występuje rzadko, niektórzy badacze oceniają częstość jako 1–3 na 10 000 członków populacji przed 16. rokiem życia. Skórzaki rogówki nie dziedziczną się z wyjątkiem występujących w zespole Goldenhara.

Jak się objawia?

Skórzak rogówki widoczny jest gołym okiem. Jest to kopulasty, matowy guzek o szarawym zabarwieniu i niedużych rozmiarach od 2 do 10 mm. Pokrywa on rąbek rogówki i nacieka sąsiednią część rogówki i twardówki. Zwykle umiejscawia się w kwadrancie skroniowodolnym rogówki.

Jak lekarz stawia diagnozę?

Lekarz zbiera wywiad pytając, czy w rodzinie występowały guzki na rogówce, inne wady wrodzone oczu lub zespoły wad, jak przebiegała ciąża, czy matka zażywała leki w tym okresie, używki, piła alkohol, przechodziła choroby infekcyjne. Przy opisie guza odnotowuje rozmiary guzka w milimetrach oraz podaje, w jakim stopniu pokrywa go dolna powieka przy patrzeniu na wprost. Badanie ostrości wzroku wykazuje widzenie prawidłowe lub osłabione (zob. Badanie ostrości wzroku do daliBadanie ostrości wzroku do bliży). Ciśnienie wewnątrzgałkowe jest w normie. Odruchy źrenic na światło są zwykle prawidłowe (zob. Zaburzenia źreniczne).

W biomikroskopie ocenia się szerokość pasma tkanki tłuszczowej, które przebiega w rogówce na granicy guzka, oraz przybliżoną grubość skórzaka (zob. Badanie w lampie szczelinowej [biomikroskopia]). Pozostałe elementy gałki ocznej oraz drugie oko są zwykle zbudowane prawidłowo. Po zakropleniu oczu 0,5–1% tropikamidem oznacza się refrakcję układu optycznego i ocenia przezroczystość soczewki, ciała szklistego i szczegóły dna oka zazwyczaj prawidłowe.

Jeśli zachodzi podejrzenie zespołu Goldenhara, w którym bardzo często występują skórzaki rogówki, należy przeprowadzić odpowiednie badania pediatryczne, laryngologiczne, ortopedyczne i radiologiczne, aby go wykluczyć.

UWAGA!

Badanie okulistyczne dziecka jest nieinwazyjne i niebolesne. Odbywa się w pozycji siedzącej i leżącej niemowlęcia lub dziecka, dlatego bezpośrednio przed badaniem nie należy ich karmić, poić i podawać słodyczy, aby uniknąć zachłyśnięcia. Przed badaniami wskazane jest okazanie okuliście książeczki zdrowia dziecka oraz kart informacyjnych z ewentualnego leczenia szpitalnego.

Jakie są sposoby leczenia?

Mały skórzak wymaga regularnej obserwacji lekarskiej, ponieważ z czasem może się powiększać. Jeżeli skórzak jest duży, wypukły, szpecący i grozi upośledzeniem ostrości wzroku, wskazane jest leczenie chirurgiczne. Gdy po wyłuskaniu skórzaka powstaje duży, głęboki ubytek, może być konieczne częściowe warstwowe przeszczepienie rogówki. Niezależnie od wielkości zmiany zawsze pozostaje blizna i niezborność rogówki (zob. Astygmatyzm (niezborność)). Zarówno wady refrakcji, jak i niezborność należy korygować, a niedowidzenie leczyć (zob. Niedowidzenie). Jeżeli występuje zez, to można przeprowadzić jego leczenie operacyjne. Usunięty guz przesyła się do badania anatomopatologicznego.

Czy możliwe jest całkowite wyleczenie?

Całkowite wyleczenie jest możliwe, choć po usuniętej zmianie pozostaje mniejsza lub większa blizna. Skórzak nie powoduje wznowy.

Co robić po zakończeniu leczenia?

Po zakończeniu leczenia konieczne są kontrolne badania okulistyczne, których terminy określa lekarz leczący. Jeśli są skorygowane wady refrakcji to co pół roku, jeśli leczone niedowidzenie co 2 miesiące.

24.01.2014

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Pięć minut dla pacjenta
    Lekarze rodzinni mają na zbadanie jednego pacjenta średnio po kilka minut. Taka sytuacja rodzi frustracje po obu stronach – wśród chorych, bo chcieliby więcej uwagi, oraz wśród lekarzy, bo nie mogą jej pacjentom poświęcić.
  • Dlaczego pacjenci muszą czekać w kolejkach?
    Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje rocznie na leczenie pacjentów ponad 60 mld zł. Ale ani te pieniądze, ani rozwiązania wprowadzane przez Ministerstwo Zdrowia – tzw. pakiet onkologiczny i pakiet kolejkowy – nie zmienią sytuacji. Dlaczego?