×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Konizacja szyjki macicy

lek. Ewelina Stefanowicz
Konizacja szyjki macicy
Fot. istockphoto.com

Co to jest konizacja szyjki macicy i na czym polega?

Konizacja szyjki macicy jest diagnostyczno-terapeutycznym krótkim zabiegiem ginekologicznym wykonywanym w celu usunięcia nieprawidłowej tkanki w obrębie szyjki macicy. Polega na wycięciu jej fragmentu w kształcie stożka, który następnie patomorfolog bada pod mikroskopem. Celem zabiegu jest usunięcie nieprawidłowej tkanki (zawsze z fragmentem zdrowej) i ustalenia, czy konieczne jest dalsze postępowanie terapeutyczne. Zabieg przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym (bez zachowania świadomości) lub podpajęczynówkowym (z zachowaniem świadomości). Sama procedura trwa około 30 minut, a pobyt w szpitalu zajmuje średnio od 1 do 3 dni.

Wyróżnia się konizację chirurgiczną za pomocą elektrokoagulacji lub lasera. Metodę dobiera się w zależności od celu oraz możliwości danego oddziału ginekologicznego.

Jakie są wskazania do wykonania konizacji szyjki macicy?

O konieczności wykonania konizacji szyjki macicy decyduje ginekolog na podstawie wyniku badania cytologicznego i/lub kolposkopowego.

Głównym wskazaniem do wykonania konizacji szyjki macicy jest nieprawidłowy wynik badania cytologicznego lub kolposkopii z rozpoznaniem stanów przednowotworowych (tzw. dysplazji). Również kobiety chorujące na raka szyjki macicy w najniższym stopniu zaawansowania, chcące zachować płodność mogą zdecydować się na leczenie oszczędzające, jakim jest konizacja szyjki macicy. Dopiero po wycięciu fragmentu tkanki można ocenić, czy udało się usunąć w całości zmiany nowotworowe i czy można odstąpić od dalszego leczenia.

Konizację można wykonać w ciąży, jednak decyzję o przeprowadzeniu takiego zabiegu musi podjąć konsylium lekarskie, składające się z ginekologa-położnika, onkologa i ginekologa wykonującego kolposkopię. Najlepiej, gdy operację wykonuje się między 14. a 20. tygodniem ciąży.

Jak przebiega konizacja szyjki macicy?

Pacjentka układa się na fotelu ginekologicznym na sali zabiegowej lub operacyjnej. Następnie podaje się znieczulenie ogólne lub podpajęczynówkowe, o którym decyduje lekarz anestezjolog po wcześniejszej rozmowie z pacjentką oraz operatorem. Pole operacyjne zostaje dokładnie odkażone i zabezpieczone sterylnymi obłożeniami, co zmniejsza ryzyko powikłań infekcyjnych. Ginekolog zakłada wzierniki do pochwy kobiety, uwidaczniając część pochwową szyjki macicy, którą przytrzymuje za pomocą specjalnie do tego przeznaczonych narzędzi. Po przygotowaniu szyjki za pomocą noża chirurgicznego, lasera lub pętli elektrochirurgicznej usuwa się jej fragment (stożek), a krwawiące miejsca zaopatruje szwami, uważając, by nie zamknąć ujścia kanału szyjki macicy, dzięki któremu wydzieliny (takie jak krew miesiączkowa) mogą swobodnie wypływać z jamy macicy. Dodatkowo, w trakcie zabiegu lekarz wykonuje łyżeczkowanie kanału szyjki macicy, czyli pobiera materiał z wnętrza szyjki. Pobrane tkanki utrwala się w formalinie i przekazuje do laboratorium, gdzie patomorfolog ogląda je uważnie pod mikroskopem. Wynik badania histopatologicznego dostępny jest kilka tygodni po konizacji.

Jak przygotować się do konizacji szyjki macicy?

Kobiety zdrowe nie wymagają specjalnego przygotowania do konizacji. Termin ustala się zazwyczaj na pierwszą połowę cyklu miesiączkowego, po zakończeniu krwawienia.

W przypadku wystąpienia stanów zapalnych w obrębie narządu rodnego należy poddać się leczeniu. Ginekolog może zalecić przyjmowanie leków dopochwowych lub doustnych kilka przed zabiegiem. W przypadku występowania chorób przewlekłych należy zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu celem omówienia ewentualnej zmiany leczenia (leki przeciwkrzepliwe, przeciwcukrzycowe) na czas okołooperacyjny. Indywidualne zalecenia omawia się z lekarzem kwalifikującym do operacji.

W dniu przyjęcia do szpitala oraz zaplanowanego wykonania zabiegu należy pozostać na czczo. Przez 2–3 dni przed konizacją powinno się unikać ciężkostrawnych posiłków.

Do szpitala należy zabrać ze sobą niezbędne przybory higieniczne, ubranie na przebranie oraz leki przyjmowane na stałe. Podczas pobytu lub tuż przed nim może zostać zalecone przyjęcie leków przeczyszczających.

Jakie są przeciwwskazania do konizacji szyjki macicy?

Zabiegu nie powinno wykonywać się w trakcie krwawienia miesiączkowego oraz toczącego się stanu zapalnego dróg rodnych i/lub w innej części organizmu. Lekarz może odroczyć przeprowadzenie zabiegu w przypadku nieuregulowanej choroby ogólnoustrojowej.

Jakie powikłania mogą wystąpić po wykonaniu konizacji szyjki macicy? Jak postępować po konizacji szyjki macicy?

Ciężkie powikłania po wykonaniu konizacji szyjki macicy zdarzają się stosunkowo rzadko, chociaż jak przy każdej inwazyjnej procedurze medycznej należy o nich pamiętać, tak jak i o tym, że ryzyko związane z powikłaniami jest zwykle mniejsze niż ze skutkami choroby nowotworowej.

Do najcięższych komplikacji należy krwotok prowadzący do dużej utraty krwi, zakażenia rany pooperacyjnej. Powikłaniem odległym, mogącym pojawić się kilka tygodni/miesięcy/lat po zabiegu jest zwężenie lub zarośnięcia kanału szyjki macicy, co może doprowadzić do pojawienia się bolesnego miesiączkowania lub nawet zatrzymania menstruacji. U kobiet, które zaszły w ciążę po wykonaniu zabiegu może dojść do pojawienia się niewydolności cieśniowo-szyjkowej i zagrożenia porodem przedwczesnym, natomiast przy porodzie do problemów z rozwieraniem się szyjki i zwiększonego ryzyka zakończenia ciąży cięciem cesarskim.

Do lekarza należy zgłosić się niezwłocznie w przypadku wystąpienia obfitego krwawienia, większego niż miesiączka, dreszczy i/lub gorączki, które wystąpiły po zabiegu.

Po ustąpieniu znieczulenia może wystąpić dyskomfort oraz ból podbrzusza, który można złagodzić przez przyjęcie leków przeciwbólowych, które początkowo pacjentka otrzymuje w szpitalu. Po zabiegu należy przez około 3 tygodnie prowadzić oszczędzający tryb życia – nie dźwigać ciężarów, wstrzymać się od współżycia, wizyt na basenie i nadmiernego wysiłku. W tym czasie mogą wystąpić niewielkie plamienia lub zabarwienie śluzu krwią, które z dnia na dzień będzie się zmniejszać. Przedłużające się dolegliwości powinny skłonić do wizyty u ginekologa. Przez cały czas trwania rekonwalescencji konieczne jest przestrzeganie podstawowych zasad higieny intymnej, zaleca się rezygnację ze stosowania tamponów. Należy pamiętać o stawieniu się na wizytę kontrolną u ginekologa, której termin zostanie wyznaczony przez lekarza.

31.03.2021
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.