×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Kwas β-hydroksymasłowy

lek. Kornel Gajewski
Oddział Anestezjologii i Intensywnej Terapii
SP CSK im. prof. K. Gibińskiego SUM w Katowicach

Co to jest kwas β-hydroksymasłowy?

Kwas β-hydroksymasłowy, aceton i kwas acetooctowy należą do grupy związków chemicznych określanych jako ciała ketonowe. Stanowią dodatkowy, alternatywny do glukozy materiał energetyczny dla wielu narządów, m.in. mózgu, mięśni, serca czy nerek. W prawidłowych warunkach tylko niewielka ilość ciał ketonowych uwalniana jest do krwi. W sytuacji zaburzonego metabolizmu dochodzić może do nadprodukcji kwasu β-hydroksymasłowego i pozostałych ciał ketonowych, wzrostu ich stężenia we krwi, wzrostu wydalania ketonów z moczem, rozwoju kwasicy ketonowej i w konsekwencji nawet groźnej dla życia śpiączki ketonowej.

Jakie są wskazania do badania stężenia kwasu β-hydroksymasłowego?

Wskazaniem do badania stężenia kwasu β-hydroksymasłowego w surowicy lub w moczu są stany, w których podejrzewa się wystąpienie kwasicy ketonowej. Należą do nich m.in.: cukrzyca, nadużywanie alkoholu, głodzenie lub dieta bogatotłuszczowa, niskowęglowodanowa.

Ponadto, na konieczność zbadania stężenia ciał ketonowych, w tym kwasu β-hydroksymasłowego, wskazywać mogą następujące objawy (szczególnie u osób chorych na cukrzycę): złe samopoczucie, wielomocz, odwodnienie, wzmożone pragnienie, suchość w jamie ustnej, słodki zapach z ust, biegunka, wymioty, gorączka.

Jak przygotować się do badania?

Pacjent do badania powinien zgłosić się na czczo, czyli przynajmniej 8 godzin po ostatnim posiłku.

Jakie są przeciwwskazania do badania kwasu β-hydroksymasłowego?

Nie ma przeciwwskazań do wykonania tego badania. W zależności od rodzaju badania konieczne jest jedynie pobranie krwi żylnej lub próbki moczu.

Jak interpretuje się wynik badania?

Na ciała ketonowe w organizmie człowieka składa się w ok. 75–80% kwas β-hydroksymasłowy, 20–25% kwas acetooctowy i w ok. 2% aceton.

Norma ciał ketonowych w surowicy krwi u dorosłych: <0,22 mmol/l; najlepiej odnosić się do norm podawanych przez laboratorium wykonujące badanie.

W prawidłowym moczu ciała ketonowe, w tym kwas β-hydroksymasłowy, są nieobecne.

Podwyższone stężenia kwasu β-hydroksymasłowego i pozostałych ciał ketonowych we krwi i moczu może wywołać:

  • cukrzyca typu 1 oraz typu 2
  • nadużywanie alkoholu, zatrucie alkoholem
  • głodzenie, dieta niskowęglowodanowa
  • ciężka niewydolność nerek
  • gorączka, biegunka, wymioty
  • ciąża, szczególnie w jej drugiej połowie.

20.09.2017

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.