Postępowanie po przebytym zapaleniu trzustki

Pytanie nadesłane do redakcji

Mam 20 lat, jestem dwa miesiące po OZT (martwicze-jałowe), na razie nic mnie nie boli, dieta niskotłuszczowa, Lipancrea 16000 3x1 kaps. Czy to wystarczająca terapia? W zaleceniach poszpitalnych jest wykonanie TK, ale lekarz, u którego byłem (zgodnie z wyznaczonym terminem kontroli) nie zlecił tego badania, wręcz odmówił. W kontaktach z trzustkowcami (internet) mam wrażenie, że wszyscy biorą Kreon, czy ja nie muszę? Uprawiałem sport (wyczynowo) – czy jeszcze będę mógł wrócić do sportu?

Odpowiedziała

dr n. med. Anna Mokrowiecka
specjalista chorób wewnętrznych
Oddział Kliniczny Gastroenterologii Ogólnej i Onkologicznej
Uniwersytecki Szpital Kliniczny UM w Łodzi

Kilka miesięcy po przebyciu ostrego zapalenia trzustki (OZT) należy wykonać kontrolne badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej celem oceny w kierunku tworzenia się torbieli trzustki czy innych powikłań OZT. Jeżeli obraz USG będzie prawidłowy, nie ma potrzeby wykonywania tomografii komputerowej.

Postępowanie po przebytym OZT zależy w dużej mierze od przyczyny jaka je wywołała. Ważne jest wyeliminowanie przyczyny choroby – zwykle abstynencja alkoholowa lub leczenie kamicy żółciowej. Powrót do normalnej aktywności (także sportu) jest możliwy, po sprawdzeniu czy nie wystąpiły powikłania OZT.

Należy stosować się do ogólnych zasad zdrowego żywienia: powinno się spożywać 5 posiłków, ale o małej objętości; posiłki powinny być lekkostrawne, gotowane w wodzie i na parze, pieczone w folii aluminiowej bez dodatku tłuszczu, nie wolno smażyć i dusić potraw z dodatkiem tłuszczu.

Preparaty enzymów trzustkowych zwykle stosuje się w przewlekłym zapaleniu trzustki, gdy występują objawy niewydolności zewnątrzwydzielniczej tego narządu. Umożliwiają trawienie np. po wycięciu trzustki oraz poprawiają trawienie w stanach zmniejszonego wydzielania enzymów. Nie ma konieczności stosowania tych leków po każdym OZT.

Zarówno lek Lipancrea, jak i Kreon, zawierają te same enzymy trzustkowe – lipazę, amylazę i proteazy. Podobny skład mają także inne leki (Panzytrat, Neo-Pancreatinum, Pangrol). Preparaty mogą różnić się stężeniami enzymów czy substancjami dodatkowymi. W trakcie leczenia preparatami enzymów trzustkowych powinno się ograniczyć ilość błonnika, który wpływa na aktywność enzymów i może nasilić dolegliwości. Wskazane jest także stosowanie inhibitorów pompy protonowej – leków zmniejszających kwaśność soku żołądkowego.