×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Znaczenie kliniczne oznaczenia aktywności amylazy w moczu

Pytanie nadesłane do redakcji

Piszę do was, bo mam wielki problem i nie wiem, jak go rozwiązać. U mojego 6-letniego syna wykonano podstawowe badania i niepokoi mnie wysoki poziom amylazy w moczu. Trzy badania dały wynik 700/650/800. Co to oznacza? Proszę o pomoc

Odpowiedziała

dr hab. n. med. Andrea Horvath
Pediatra-gastrolog
Klinika Pediatrii, WUM

Szanowny Panie,
podstawowe pytanie brzmi z jakiego powodu wykonywał Pan badanie aktywności amylazy w moczu u swojego syna. Z całą pewnością nie jest to rutynowe badanie, wchodzące w panel podstawowych badań przesiewowych, nawet u dzieci diagnozowanych z powodu nawracających bólów brzucha.

Amylaza jest enzymem, który odpowiada za trawienie węglowodanów złożonych i produkowana jest przede wszystkim w trzustce. Znajduje się jednak także w śliniankach, wątrobie, komórkach mięśniowych i w tzw. białych krwinkach krwi (leukocytach). Prawidłowa aktywność alfa-amylazy w moczu w jednostkach układu SI nie powinna przekraczać 650 U/l. Zwiększona aktywność amylazy w moczu zawsze świadczy o jej wzroście we krwi.

W różnicowaniu hiperamylazemii należy uwzględnić przede wszystkim wszelkie patologie trzustki. U dzieci wzrost aktywności amylazy pojawia się w trakcie zapalenia trzustki: zwykle pourazowym (klasyczny to rowerowy uraz brzucha), poinfekcyjnym (niektóre infekcje wirusowe mogą prowadzić do zapalenia), w przebiegu wad wrodzonych trzustki (mogą ujawnić się nawet w późniejszym wieku), kamicy lub genetycznie uwarunkowanych zespołach przebiegających z zapaleniem trzustki (diagnostykę genetyczną wykonuje się jedynie u dzieci z nawracającymi ostrymi zapaleniami trzustki, u których nie stwierdza się innej przyczyny prowadzącej do takich nawrotów). Ostre zapalenie trzustki jest jednak rzadkim schorzeniem u dzieci, przebiegającym zazwyczaj burzliwie, o ostrym początku i silnych bólach brzucha, które powodują, że wcześniej czy później dzieci te trafiają na oddziały szpitalne. Brak objawów u Pana syna wyklucza prawie w 100% takie zapalenie.

Z innych przyczyn odpowiedzialnych za wzrost amylazy należy pamiętać o zaburzeniach w obrębie ślinianek (tj. zapalenie, uraz czy kamica). Także niektóre leki mogą wpływać na zwiększenie aktywności amylazy (np. kortykosteroidy), ale nie wspominał Pan, aby syn leczył się na coś przewlekle, zatem możemy wykluczyć i tę przyczynę.

Jeśli syn ma jakiekolwiek dolegliwości bólowe, to proponuję rozszerzyć diagnostykę - o badanie USG z dokładną oceną trzustki i przewodu trzustkowego oraz panel enzymów trzustkowych we krwi (np. amylaza, lipaza, fosfataza), ale najlepiej zrobić to pod okiem specjalisty. Jeśli to przypadkowe znalezisko (być może poinfekcyjne), a dziecko nie zgłasza żadnych dolegliwości, proponuję spokojnie odczekać chwilę i powtórzyć badania za ok. miesiąc. W przypadku utrzymywania się zwiększonej aktywności enzymów trzustkowych (nawet na tak niskim poziomie) niezbędna będzie szersza diagnostyka.

Życzę powodzenia,

Piśmiennictwo:

Bai H.X., Lowe M.E., Husain S.Z.: What have we learned about acute pancreatitis in children? JPGN 2011; 52: 262-270
Lowe M.E., Greer J.B.: Pancreatitis in children and adolescents. Curr. Gastroenterol. Rep. 2008; 10(2): 128-135
01.04.2015
Zbiórka dla szpitali w Ukrainie!
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.
Poradnik świadomego pacjenta
  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.