Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Chrypka

Chrypka
Fot. iStock.com

Co to jest chrypka i jaki jest mechanizm jej powstawania?

Chrypka to szorstki i matowy głos, który pojawia się, gdy w czasie mówienia tzw. struny głosowe, czyli fałdy głosowe drgają w sposób nieprawidłowy i nie mogą się stykać lub występują zaburzenia ich elastyczności na skutek różnych procesów chorobowych.

Jakie są najczęstsze przyczyny chrypki?

Przyczyną chrypki są choroby krtani, choroby, w których dochodzi do uszkodzenia nerwu krtaniowego wstecznego, choroby osłabiające mięśnie, a w rzadkich przypadkach nie stwierdza się żadnej organicznej przyczyny chrypki i uznaje się ją za schorzenie czynnościowe.

Spośród ostrych chorób krtani powodujących chrypkę najczęstszym jest zapalenie krtani (krtani i gardła lub krtani i tchawicy), w którym chrypka pojawia się nagle, może prowadzić aż do bezgłosu i ustępuje najczęściej w przeciągu dwóch tygodni. Rzadszą ostrą przyczyną jest krup. Spośród przewlekłych chorób krtani często spotykane to zawodowe nadużywanie głosu (nauczyciele, śpiewacy), narażenie na dym tytoniowy czy refluks żołądkowo-przełykowy, rzadziej ciało obce czy ziarnina po intubacji.

Osobną grupę chorób powodujących chrypkę stanowią nowotwory. Należą do nich przede wszystkim rak krtani i gardła, przełyku czy guzy śródpiersia. Chrypka jest wtedy jednym z pierwszych objawów choroby nowotworowej.

Do zdecydowanie rzadszych przyczyn chrypki należą wtórne choroby krtani, takie jak niedoczynność tarczycy, miastenia gravis, przyjmowanie przewlekle kortykosteroidów wziewnie czy choroby reumatyczne. Do uszkodzenia nerwu krtaniowego wstecznego prowadzą (poza guzami w obrębie klatki piersiowej) uszkodzenia tego nerwu, np. w trakcie operacji tarczycy, zdecydowanie rzadziej poszerzenie lewego przedsionka serca, tętniaki aorty lub poszerzenie tętnicy płucnej.

Co robić w razie wystąpienia chrypki?

Jeżeli krótkotrwała chrypka pojawia się nagle w czasie infekcji, nie wymaga szczegółowej diagnostyki a jedynie, obok leków łagodzących infekcję, odpoczynku strun głosowych, czyli ograniczenia do minimum używania głosu w czasie choroby. Należy również unikać czynników podrażniających struny głosowe, takich jak: kurz, dym tytoniowy i alkohol. Warto stosować wówczas inhalacje nawilżające błonę śluzową dróg oddechowych i leki przeciwkaszlowe.

W razie chrypki przewlekłej (trwającej powyżej trzech tygodni) należy zgłosić się do lekarza, który zleci badania pozwalające ustalić przyczynę chrypki i zaleci leczenie adekwatne do przyczyny.

Co zrobi lekarz, jeśli zgłosimy się z chrypką?

W trakcie wywiadu lekarz będzie chciał się dowiedzieć jak długo trwa chrypka i czy towarzyszyły jej inne objawy infekcji czy pojedynczy objaw. Ustali czy pracujemy głosem, czy przyjmujemy na stałe leki, które mogą podrażnić krtań (np. wziewne leki steroidowe stosowane do leczenia astmy). Zapyta o choroby i zabiegi które mogą doprowadzić do chrypki (np. choroby tarczycy i ewentualne zabiegi na tarczycy, miastenia gravis). Lekarz zapyta także o nałogi, a w tym zwłaszcza o palenie papierosów, które często są przyczyną przewlekłego zapalenia krtani.

W trakcie badania lekarskiego najważniejszym elementem jest badanie laryngologiczne, czyli obejrzenie krtani z użyciem lusterka krtaniowego. Ocenia się wygląd i ruchomość strun głosowych. Badanie obejmuje także badanie dotykiem węzłów chłonnych szyi. W przypadku znalezienia zmian na strunach głosowych diagnostykę uzupełnia się laryngoskopią bezpośrednią, czyli specjalistycznym badaniem, które przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym lub miejscowym. Badanie umożliwia dokładną ocenę krtani wraz z okolicami niewidocznymi podczas badania lusterkiem krtaniowym oraz umożliwia pobranie wycinka do oceny histopatologicznej. Konieczne jest wtedy również wykonanie USG szyi, w trakcie którego ocenia się układ chłonny. W razie konieczności, w zależności od choroby, lekarz może zlecić tomografię komputerową (TK) lub rezonans magnetyczny (MR).

U osób pracujących zawodowo głosem wykonuje się również badanie stroboskopowe krtani. Badanie to umożliwia sprawdzenie stopnia napięcia, ruchomości i stanu strun głosowych oraz wykrycie zmian w krtani, również tych nowotworowych. Badanie przeprowadza się w znieczuleniu powierzchniowym, aby nadmierne odruchy oraz napięcie mięśni gardła i podniebienia nie wpływały na pracę krtani. Wykonuje się je za pomocą laryngostroboskopu (przy wyciągniętym języku) lub elastycznego laryngofiberoskopu, który wprowadza się przez nos na wysokość wejścia do krtani – umożliwia to obserwację krtani w warunkach fizjologicznych w świetle stroboskopowym (przerywanym) o częstości różnej od częstości drgań fałdów głosowych.

Leczenie chrypki jest ściśle uzależnione od leczenia choroby, która ja spowodowała.

10.11.2017

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Pięć minut dla pacjenta
    Lekarze rodzinni mają na zbadanie jednego pacjenta średnio po kilka minut. Taka sytuacja rodzi frustracje po obu stronach – wśród chorych, bo chcieliby więcej uwagi, oraz wśród lekarzy, bo nie mogą jej pacjentom poświęcić.
  • Dlaczego pacjenci muszą czekać w kolejkach?
    Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje rocznie na leczenie pacjentów ponad 60 mld zł. Ale ani te pieniądze, ani rozwiązania wprowadzane przez Ministerstwo Zdrowia – tzw. pakiet onkologiczny i pakiet kolejkowy – nie zmienią sytuacji. Dlaczego?

Polecają nas