Lovasterol - tabletki

Substancją czynną preparatu jest lowastatyna, lek należący do grupy statyn. Statyny stosuje się w celu zmniejszenia stężenia lipidów (głównie cholesterolu) we krwi. Ryzyko chorób sercowo-naczyniowych związane jest ze zwiększonym stężeniem lipidów we krwi, a zwłaszcza ze zwiększonym stężeniem frakcji cholesterolu występującego w postaci związanej z lipoproteinami o małej gęstości (cholesterol LDL). Za nieprawidłowe uznaje się stężenie cholesterolu LDL większe lub równe 3 mmol/l (115 mg/dl). Zwiększone stężenie cholesterolu LDL we krwi określane jest jako hipercholesterolemia. Działanie statyn polega na hamowaniu aktywności kluczowego enzymu uczestniczącego w procesie syntezy cholesterolu (enzym ten to reduktaza 3-hydroksy-3-metylo-glutarylo-koenzymu A, w skrócie reduktaza HMG-CoA). Zahamowanie aktywności tego enzymu w komórkach wątroby powoduje ograniczenie syntezy cholesterolu oraz stymuluje komórki wątroby do wzmożonego wychwytu cząsteczek cholesterolu LDL z krwi. W efekcie dochodzi do skutecznego zmniejszenia stężenia cholesterolu LDL we krwi. Statyny są stosowane w leczeniu hipercholesterolemii oraz profilaktycznie u osób z czynnikami ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Zmniejszają ryzyko wystąpienia incydentów sercowo-naczyniowych (zawału serca, udaru mózgu, zgonu związanego z chorobą niedokrwienną serca).

Preparat jest wskazany, wraz z zachowaniem odpowiedniej diety:

• w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii, gdy dieta z ograniczoną ilością nasyconych tłuszczów i cholesterolu oraz inne niefarmakologiczne metody leczenia okazały się niewystarczające;

• w celu spowolnienia rozwoju miażdżycy tętnic wieńcowych u chorych z niedokrwienną chorobą serca (chorobą wieńcową) w kompleksowym leczeniu zmierzającym do zmniejszenia stężenia cholesterolu całkowitego i cholesterolu LDL.

Niestety, nawet jeżeli istnieją wskazania do stosowania preparatu, nie zawsze można go stosować. Nie możesz stosować preparatu, jeżeli jesteś uczulony (wykazujesz nadwrażliwość) na którykolwiek składnik preparatu.

Nie stosować, jeżeli występuje:

• czynna choroba wątroby lub utrzymujące się zwiększenie aktywności aminotransferaz (enzymów wątrobowych) we krwi

• ciężka niewydolność nerek

• choroby mięśni szkieletowych (miopatia)

• utrudniony odpływ żółci (cholestaza)

a także, jeżeli stosowane są leki:

• silnie hamujące aktywność enzymu CYP3A4, takie jak np. itrakonazol, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV, erytromycyna, klarytromycyna, telitromycyna, nefazodon

• mibefradil (lek blokujący kanał wapniowy, obecnie niedostępny w Polsce).

Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane w okresie ciąży oraz w okresie karmienia piersią.

Niektóre choroby i inne okoliczności mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania lub wskazanie do zmiany dawkowania preparatu. W pewnych sytuacjach może okazać się konieczne przeprowadzanie określonych badań kontrolnych.

Przed rozpoczęciem stosowania preparatu powinno być prowadzone leczenie niefarmakologiczne obejmujące zwiększenie aktywności fizycznej, zmniejszenie masy ciała, zachowanie odpowiedniej diety.

Niektóre sytuacje mogą wymagać przerwania stosowania lowastatyny. Jeżeli planujesz zabieg chirurgiczny, poinformuj lekarza o przyjmowaniu lowastatyny. Stosowanie leku powinno zostać czasowo przerwane (tylko po konsultacji z lekarzem) przed planowanym dużym zabiegiem chirurgicznym, a także w przypadku ciężkich zakażeń (np. posocznica), niedociśnienia tętniczego, urazów, poważnych zaburzeń metabolicznych, endokrynologicznych lub elektrolitowych oraz w przypadku wystąpienia ciężkiej choroby o ostrym przebiegu wymagającej leczenia. Dodatkowo, wskazaniem do przerwania stosowania preparatu są niekontrolowane skurcze mięśni i zaburzenia mięśniowe (zobacz poniżej). Decyzję o przerwaniu leczenia może podjąć tylko lekarz.

Statyny mogą powodować wystąpienie miastenii lub nasilenie jej objawów, w tym miastenii ocznej. W przypadku nasilenia objawów miastenii, wskazane jest przerwanie stosowania preparatu; należy skonsultować się z lekarzem. Po ponownym zastosowaniu statyn może wystąpić nawrót choroby.

Leki z grupy statyn mogą wpływać na zwiększenie stężenia glukozy we krwi, a u osób z wysokim ryzykiem wystąpienia cukrzycy, mogą powodować hiperglikemię, nawet przy prawidłowym postępowaniu. Jednak korzyści wynikające ze zmniejszania przez statyny ryzyka naczyniowego przeważają nad tym zagrożeniem. Osoby z wysokim ryzykiem wystąpienia cukrzycy (stężenie glukozy na czczo 5,6–6,9 mmol/l, BMI większe niż 30 kg/m2, zwiększone stężenie trójglicerydów, nadciśnienie tętnicze) powinny podlegać szczególnej kontroli klinicznej i biochemicznej.

Lowastatyna, podobnie jak inne leki z grupy statyn, może powodować wystąpienie miopatii, czyli chorób mięśni objawiających się bólem, osłabieniem, obrzękiem czy nadmierną wrażliwością mięśni na dotyk. Objawom tym towarzyszy wykrywalna w badaniach laboratoryjnych zwiększona aktywność enzymu kinazy kreatynowej (CK). Aktywność CK stanowi wskaźnik biochemiczny uszkodzenia mięśni. Miopatia może prowadzić do wystąpienia rabdomiolizy, zespołu objawów związanych z uszkodzeniem i rozpadem mięśni. Rabdomioliza może stanowić zagrożenie życia; może jej towarzyszyć ostra niewydolność nerek, niekiedy zakończona zgonem.

Jeżeli w okresie leczenia zauważysz zwiększoną wrażliwość mięśni na dotyk (tkliwość), ból, skurcze lub osłabienie mięśni, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem. Objawy te mogą być związane z rozwojem miopatii i mogą wymagać przerwania stosowania preparatu.

Ryzyko wystąpienia miopatii i/lub rabdomiolizy jest zależne od dawki leku.

Ryzyko wystąpienia miopatii i rabdomiolizy zwiększa się znacząco w przypadku równoległego stosowania leków, które silnie hamują aktywność enzymu CYP3A4, takich jak np. mibefradil, itrakonazol, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV, erytromycyna, klarytromycyna, telitromycyna i nefazodon. Dlatego równoległe stosowanie tych leków jest przeciwwskazane. Należy unikać równoległego stosowania innych leków hamujących aktywność enzymu CYP3A4, chyba że w ocenie lekarze korzyści wynikające ze stosowania takiego leczenia skojarzonego są większe niż ryzyko wystąpienia miopatii.

Ryzyko wystąpienia miopatii i rabdomiolizy zwiększa się także znacząco w przypadku stosowania lowastatyny (zwłaszcza w dużych dawkach) oraz gemfibrozylu i innych fibratów, niacyny, cyklosporyny, danazolu, amiodaronu lub werapamilu,

Należy unikać równoległego stosowania fibratów lub niacyny, chyba że lekarz zaleci inaczej po wcześniejszej indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka. W takim przypadku nie stosować dawki większej niż 20 mg lowastatyny na dobę.

Ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia miopatii, nie należy przyjmować dawek większych niż 40 mg lowastatyny w przypadku równoległego stosowania amiodaronu lub werapamilu.

Lowastatyny nie wolno przyjmować równolegle z kwasem fusydowym ani w okresie 7 dni od zakończenia jego stosowania, z powodu ryzyka wystąpienia rabdomiolizy, niekiedy ciężkiej, zakończonej zgonem. Jeżeli konieczne jest stosowanie kwasu fusydowego, stosowanie statyny powinno zostać przerwane na czas leczenia kwasem fusydowym. W przypadku wystąpienia bólu i/lub tkliwości mięśni, należy skonsultować się z lekarzem.

Podczas stosowania preparatu lub po jego zakończeniu bardzo rzadko może wystąpić martwicza miopatia o podłożu immunologicznym. Jej objawami są: osłabienie mięśni i zwiększenie aktywności CK we krwi, utrzymujące się pomimo przerwania leczenia.

U chorych z niewydolnością nerek (w następstwie cukrzycy) występuje zwiększone ryzyko wystąpienia rabdomiolizy. U tych chorych wskazane są częste badania kontrolne i szczególny nadzór lekarski.

Stosowanie preparatu może powodować znaczące zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferaz). Wskazane jest wykonanie odpowiednich badań przed rozpoczęciem leczenia, a także okresowo (lekarz określi jak często) w trakcie leczenia. Ostrożność należy zachować zwłaszcza w przypadku osób stosujących dawkę 40 mg na dobę lub większą oraz u osób z zaburzeniami czynności wątroby lub spożywających znaczne ilości alkoholu. W przypadku wystąpienia zwiększonej aktywności aminotransferaz, jeżeli oznaczona wartość 3–krotnie przekroczy górną granicę normy, lekarz podejmie decyzję, czy należy przerwać stosowanie preparatu.

Lowastatynę należy stosować z zachowaniem ostrożności u osób, które przebyły choroby wątroby. Czynna choroba wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania preparatu.

Zmętnienie soczewki może postępować z wiekiem; nie stwierdzono niekorzystnego wpływu lowastatyny.

Skuteczność preparatu u osób w wieku ponad 60 lat jest podobna jak u osób młodszych i nie stwierdzono różnic w częstości występowania działań niepożądanych.

Nie ma wystarczających danych dotyczących wpływu lowastatyny na rozwój dzieci, wzrost i dojrzewanie.

W przypadku występowania rodzinnej hipercholesterolemii homozygotycznej lowastatyna jest mniej skuteczna i częściej powoduje zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych we krwi.

Wpływ lowastatyny na zmniejszenie stężenia trójglicerydów jest umiarkowany i nie zaleca się jej stosowania w leczeniu zaburzeń, których głównym objawem jest zwiększone stężenie trójglicerydów.

Stosowanie preparatów z grupy statyn, zwłaszcza długotrwałe, może być związane z wystąpieniem śródmiąższowej choroby płuc. Jeżeli wystąpią objawy mogące świadczyć o rozwoju śródmiąższowego zapalenia płuc (duszność, kaszel bez odkrztuszania, pogorszenie się ogólnego stanu zdrowia, zawroty głowy, zmęczenie, zmniejszenie masy ciała i gorączka) należy skonsultować się z lekarzem. Lekarz rozważy konieczność zaprzestania stosowania preparatu.

Informacje dodatkowe o pozostałych składnikach preparatu:

• preparat zawiera laktozę; osoby z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy–galaktozy, nie powinny stosować tego preparatu.

Czy ten preparat ma wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów?

W okresie leczenia mogą wystąpić działania niepożądane, takie jak np. zawroty głowy i zaburzenia widzenia, które mogą upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn. Należy zachować ostrożność szczególnie w początkowym okresie leczenia.

Preparat ma postać tabletek do stosowania doustnego. Nie przekraczaj zaleconych dawek, ponieważ nie zwiększy to skuteczności działania leku, a może zaszkodzić Twojemu zdrowiu i życiu. Jeżeli masz jakiekolwiek wątpliwości dotyczące stosowania preparatu, skonsultuj się z lekarzem.

Lekarz ustali dawkowanie indywidualnie w zależności od sytuacji klinicznej (wyjściowego i docelowego stężenia cholesterolu LDL, występujących czynników ryzyka) i reakcji chorego na leczenie.

W okresie leczenia należy kontynuować standardową dietę o małej zawartości cholesterolu oraz zachować odpowiednią aktywność fizyczną.

Preparat należy przyjmować podczas posiłku.

Dorośli:

Nasilona hipercholesterolemia: początkowo 20 mg 1 raz na dobę, z posiłkiem wieczornym (preparat przyjmowany o tej porze jest bardziej skuteczny niż przyjmowany rano).

Łagodna lub umiarkowana hipercholesterolemia: początkowo 10 mg 1 raz na dobę, z posiłkiem wieczornym.

Dawka maksymalna wynosi 80 mg na dobę w dawce pojedynczej, z posiłkiem wieczornym lub w 2 dawkach podzielonych, 40 mg 2 razy na dobę, z posiłkiem porannym i wieczornym; działanie leku podawanego w 2 dawkach podzielonych jest, jak wykazano, nieco bardziej skuteczne.

Dawkowania nie należy zmieniać częściej, niż co 4 tygodnie.

W okresie leczenia należy okresowo kontrolować stężenie cholesterolu we krwi.

Szczególne grupy chorych:

U chorych przyjmujących równolegle leki immunosupresyjne dawka początkowa wynosi 10 mg, a dawka maksymalna 20 mg na dobę.

U chorych z zaburzeniami czynności nerek w stopniu łagodnym lub umiarkowanym nie ma konieczności zmiany dawkowania. Ciężka niewydolność nerek jest przeciwwskazaniem do stosowania preparatu.

Nie ustalono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania preparatu u dzieci i młodzieży.

W okresie ciąży nie stosuj żadnego leku bez konsultacji z lekarzem!

Bardzo ważne jest, aby przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku w okresie ciąży lub w okresie karmienia piersią skonsultować się z lekarzem i wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość potencjalne zagrożenia i korzyści związane ze stosowaniem danego leku. Jeżeli jesteś w ciąży lub planujesz ciążę, poinformuj o tym lekarza przepisującego receptę na ten lek.

Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane u kobiet w ciąży, kobiet starających się zajść w ciążę, kobiet podejrzewających, że są w ciąży i kobiet karmiących piersią.

Jeżeli podejrzewasz, że jesteś w ciąży, skonsultuj się z lekarzem, ponieważ leczenie powinno zostać przerwane w okresie ciąży.

Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych ostatnio lekach, również o tych, które są wydawane bez recepty.

Lowastatyna jest metabolizowana z udziałem izoenzymu 3A4 cytochromu P450 (CYP3A4). Równoległe stosowanie leków, które silnie hamują aktywność tego izoenzymu, może znacząco zwiększać stężenie statyny we krwi i ryzyko wystąpienia miopatii i rabdomiolizy.

Przeciwwskazane jest równoległe stosowanie leków silnie hamujących aktywność CYP3A4, takich jak np. mibefradil, itrakonazol, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV (np. rytonawir, lopinawir, atazanawir, indynawir), erytromycyna, klarytromycyna, telitromycyna, cyklosporyna, danazol i nefazodon.

Nie podejrzewa się wpływu lowastatyny na metabolizm innych leków metabolizowanych przez CYP3A4.

Równoległe stosowanie gemfibryzolu i innych fibratów lub niacyny (kwas nikotynowy) zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii i rabdomiolizy.

Stosowanie amiodaronu lub werapamilu (lecz nie innych leków blokujących kanał wapniowy) oraz statyn w dużej dawce zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii i rabdomiolizy.

Lowastatyny nie wolno przyjmować równolegle z kwasem fusydowym. Stosowanie statyn i kwasu fusydowego może prowadzić do wystąpienia rabdomiolizy, niekiedy ciężkiej, zakończonej zgonem. Jeżeli konieczne jest stosowanie kwasu fusydowego, stosowanie statyny powinno zostać przerwane na czas leczenia kwasem fusydowym.

W okresie leczenia należy unikać spożywania soku grejpfrutowego (sok grejpfrutowy hamuje aktywność izoenzymu 3A4 cytochromu P450).

Lowastatyna może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny (np. warfaryna); u chorych stosujących takie leczenie skojarzone konieczne jest oznaczanie parametrów krzepnięcia krwi (czasu protrombinowego) z częstotliwością zaleconą przez lekarza (często zwłaszcza na początku leczenia oraz w przypadku zmiany stosowanych dawek lowastatyny lub po przerwaniu leczenia lowastatyną).

Jak każdy lek, również Lovasterol może powodować działania niepożądane, chociaż nie wystąpią one u wszystkich chorych stosujących ten preparat. Pamiętaj, że oczekiwane korzyści ze stosowania leku są z reguły większe, niż szkody wynikające z pojawienia się działań niepożądanych.

Często: bóle i zawroty głowy, zaburzenia widzenia, zaburzenia żołądkowo–jelitowe (zaparcia, nudności, bóle brzucha, biegunka, niestrawność, wzdęcia), bóle mięśni, skurcze mięśni, osłabienie, wysypka.

Niezbyt często: zaburzenia snu, bezsenność, uczucie mrowienia lub drętwienia (parestezje), podrażnienie oczu, bóle w klatce piersiowej, zmęczenie, zgaga, suchość w jamie ustnej, wymioty, zaburzenia smaku, bóle stawów, bóle kończyn, wypadanie włosów, świąd.

Rzadko: miopatia i rabdomioliza (zespół objawów związany z rozpadem mięśni), rabdomioliza z ostrą niewydolnością nerek, zmniejszenie popędu płciowego, zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych, zwiększenie stężenia bilirubiny, zwiększona aktywność kinazy kreatynowej (CK), zespół objawów nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy (obrzęk twarzy, języka, gardła mogący utrudniać oddychanie), wstrząs anafilaktyczny, zespół podobny do tocznia, wielomięśniowe zapalenie reumatyczne, zapalenie skórno-mięśniowe, zapalenie okołonaczyniowe, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczna, eozynofilia, leukopenia, zwiększenie OB, dodatnie przeciwciała przeciwjądrowe, pokrzywka, nadwrażliwość na światło, gorączka, dreszcze, uderzenia gorąca, duszność i złe samopoczucie.

Sporadycznie: zapalenie trzustki (nie potwierdzono związku przyczynowo skutkowego ze stosowaniem statyny).

Z nieznaną częstością: miastenia, miastenia oczna, miopatia martwicza o podłożu immunologicznym, zapalenie wątroby, żółtaczka cholestatyczna, zaburzenia psychiczne (lęki, anoreksja), neuropatia obwodowa, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa i Johnsona, rumień wielopostaciowy, martwica toksyczna rozpływna naskórka).

Stosowanie innych leków z grupy statyn, zwłaszcza długotrwałe, mogło być związane z wystąpieniem śródmiąższowej choroby płuc oraz cukrzycy u osób z czynnikami ryzyka.