×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Wypadanie zębów mlecznych

Pytanie nadesłane do redakcji

Kiedy dziecku wypadają zęby mleczne?

Odpowiedziała

dr n. med. Wioletta Bereziewicz
Zakład Epidemiologii i Badań Populacyjnych IZP CMUJ w Krakowie
Zakład Stomatologii Zintegrowanej IS CMUJ w Krakowie
Europejskie Centrum Profesjonalnej Profilaktyki i Leczenia Jamy Ustnej w Krakowie

Od 17. tygodnia życia płodowego rozpoczyna się mineralizacja siekaczy mlecznych, a 3 tygodnie później trzonowców mlecznych. Do momentu narodzin dziecka wykształcone są już korony mlecznych siekaczy i kłów, a korony mlecznych trzonowców są zmineralizowane w 50%. Okresy wyrzynania zębów mlecznych obrazuje tabela.1,2 Zwykle zęby mleczne wyrzynają się wcześniej w żuchwie (dolne) niż w szczęce (górne). Dziecko 2,5-letnie ma już w pełni wykształcone uzębienie mleczne, a rozwój korzeni zębów kończy się 1–1,5 roku później.2

Tabela. Okresy wyrzynania zębów mlecznych wg Schopfa
siekacze przyśrodkowe 6.–10. mies. życia
siekacze boczne 10.–14. mies. życia
kły 14.–18. mies. życia
pierwszy trzonowiec 18.–24. mies. życia
drugi trzonowiec 24.–30. mies. życia

Zęby mleczne zwykle wypadają, gdy ich miejsce zajmują zęby stałe w procesie wyrzynania się. Proces wyrzynania się zębów stałych jest bardzo zróżnicowany i zależy od wielu czynników zarówno ogólnych, jak i miejscowych.1

Zawiązki zębów stałych ustawione są w rzucie siekaczy mlecznych dowierzchołkowo (ryc.). Zawiązki przedtrzonowców stałych (czwórek i piątek) tworzą się między korzeniami trzonowców zębów mlecznych (czwórek i piątek). A proces mineralizacji zębów stałych charakteryzuje się dużą rozbieżnością, gdyż do czasu narodzin zmineralizowane są guzki pierwszych zębów trzonowych (szóstek), a w 1. roku życia guzki zębów przednich, natomiast w wieku 2,5 roku guzki pierwszych trzonowców stałych są zmineralizowane całkowicie, a guzki siekaczy (jedynek i dwójek), kłów (trójek) i przedtrzonowców (czwórek i piątek) tylko w 50%. Dopiero w 4. roku życia całkowicie są zmineralizowane korony pierwszych trzonowców i siekaczy, a kły zmineralizowane są w połowie, natomiast przedtrzonowe i drugie trzonowce (siódemki) mają zmineralizowane tylko szczyty guzków.


Rycina 1. Ząb stały 13 (kieł prawy w szczęce) z przebiegającą równolegle mineralizacją i rozwojem zęba w płaszczyźnie pionowej (fot. W. Bereziewicz)

Mineralizacja zębów przebiega równolegle z ich rozwojem w płaszczyźnie pionowej (ryc.), a po wyrznięciu zębów stałych proces rozwoju korzeni trwa jeszcze do 3 lat.2 Okresy wyrzynania się zębów stałych ulegają znacznym wahaniom, zwykle obserwuje się, iż u dziewcząt zęby stałe wyrzynają się o 3–6 miesięcy wcześniej w porównaniu z chłopcami.2

Proces wyrzynania zębów ma przebieg fazowy i rozpoczyna się od wyrznięcia pierwszego trzonowca. W pierwszej fazie wymiany uzębienia (6.–8. rż.) wyrzynają się siekacze przyśrodkowe w żuchwie (jedynki dolne), a następnie siekacze przyśrodkowe w szczęce (jedynki górne), potem boczne siekacze (dwójki), najpierw w żuchwie, potem w szczęce. Po pierwszej fazie, a przed drugą fazą występuje 1–1,5-roczna przerwa w wymianie uzębienia, a druga faza rozpoczyna się między 9.–12. rokiem życia, kiedy to w zmiennej kolejności wymianie ulegają w żuchwie dolne kły (trójki), pierwsze przedtrzonowe (czwórki) oraz drugie przedtrzonowe (piątki) lub drugie trzonowce (siódemki), a w szczęce najpierw pierwsze przedtrzonowe, potem kły lub drugie przedtrzonowe i na końcu drugie trzonowce.2

Piśmiennictwo:

1. Proffit W.R., Fields Jr H.W.: Ortodoncja współczesna. Wydawnictwo Czelej Sp. z o.o., Lublin 2000.
2. Notzel F., Schultz Ch.: Kompendium diagnostyki ortodontycznej. Wydawnictwo Czelej Sp. z o.o., Lublin 2004.

22.11.2012

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.