Pytanie nadesłane do redakcji
Mam 42 lata, zawsze miałam niskie ciśnienie. W czasie miesiączki zmierzyłam ciśnienie i było dość wysokie. Czy to normalne?
Odpowiedziała
dr hab. med. Teresa Nieszporek
Katedra i Klinika Nefrologii, Endokrynologii i Chorób Przemiany Materii
Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach
Ciśnienie tętnicze podlega wahaniom w ciągu doby, np. w ciągu dnia jest wyższe, a obniża się w nocy. Do przejściowego podwyższenia ciśnienia tętniczego dochodzi w czasie dużego wysiłku, na skutek silnych bodźców bólowych i emocjonalnych. Zmiany hormonalne związane z cyklem miesiączkowym mają zwykle niewielki wpływ na ciśnienie tętnicze. Zależne od fazy cyklu miesiączkowego zmiany ciśnienia tętniczego występują przede wszystkim u kobiet z zespołem napięcia przedmiesiączkowego. W przebiegu tego zespołu dochodzi do zwiększenia masy ciała w drugiej połowie cyklu miesiączkowego (nawet o kilka kilogramów) na skutek zatrzymania płynów w organizmie i u pewnej części kobiet w tym okresie ciśnienie tętnicze jest wyższe niż w pierwszej połowie cyklu, chociaż wartości ciśnienia najczęściej są nadal prawidłowe. U takich kobiet częściej występuje nadciśnienie tętnicze w późniejszym okresie życia.
Istotny wpływ na ciśnienie tętnicze ma stosowanie doustnych leków antykoncepcyjnych. Nadciśnienie występuje 2-3 razy częściej u kobiet stosujących doustną antykoncepcję w porównaniu z kobietami, które nie stosują tych leków. Zwiększone ryzyko wystąpienia nadciśnienia tętniczego dotyczy zwłaszcza kobiet otyłych, >35. roku życia, palących papierosy oraz stosujących leki antykoncepcyjne starszej generacji, które zawierają dość duże dawki estrogenów.
W pytaniu nie podano konkretnych wartości ciśnienia tętniczego zmierzonego w czasie miesiączki. Jednorazowe stwierdzenie podwyższonych wartości ciśnienia tętniczego w warunkach domowych nie jest równoznaczne z rozpoznaniem nadciśnienia tętniczego. Należałoby dokonać wielokrotnych pomiarów ciśnienia w warunkach spoczynkowych, sprawnym aparatem, zaopatrzonym w mankiet o szerokości dobranej do obwodu ramienia. Gdy średnia z kilkunastu pomiarów będzie wyższa od 135/85 mm Hg, można podejrzewać nadciśnienie tętnicze. Należy wówczas zgłosić się do lekarza w celu ustalenia dalszego postępowania.
Piśmiennictwo:
Czerwieńska B., Adamczak M., Więcek A.: Nadciśnienie tętnicze polekowe. [W:] Więcek A., Januszewicz A., Szczepańska-Sadowska E., Prejbisz A. (red.): Hipertensjologia. Medycyna Praktyczna, Kraków, 2011: 409-414.Okeahialam B.N., Obindo J. T., Ogbonna C.: Prevalence of premenstrual syndrome and relationship with blood pressure in young adult females. Afr. J. Med. Sci., 2008, 37: 361-367.
