×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Przedszkolak, który bardzo mało mówi

Pytanie nadesłane do redakcji

Nasz przedszkolak bardzo mało mówi, późno zaczął wypowiadać pierwsze słowa – czy powinniśmy się martwić i skonsultować sytuację z logopedą?

Odpowiedział

dr hab. med. Bożena Skotnicka
Otolaryngolog
Klinika Otolaryngologii Dziecięcej
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Opóźnienie rozwoju mowy (z łacińskiego alalia prolongata) jest objawem wskazującym na opóźnienie czasowe i jakościowe rozwoju (bierne i czynne opanowanie elementów mowy) w stosunku do normy przyjętej w danej populacji (6–12% dzieci; chłopcy dwukrotnie częściej).

Faza językowa rozwoju mowy rozpoczyna się około 10. miesiąca życia okresem wypowiedzi jednowyrazowych. Dziecko 12-miesięczne powinno wypowiadać trzy znaczące słowa (najczęściej tworzy słowo „mama” i „papa”). Następnie jest faza wypowiedzi dwuwyrazowych – 2-letnie dziecko umie wypowiadać proste dwuczłonowe zdania (mówi ok. 300 słów). Okres zdania wielowyrazowego to 2.–3. rok życia (3-latek posługuje się zdaniami pięciowyrazowymi, posiada zasób około 1000 słów). 4-letnie dziecko powinno umieć opowiedzieć bajkę (okres zdań złożonych), a po 5. roku życia następuje doskonalenie mowy. W 4. roku życia przy prawidłowym rozwoju mowy dziecko mówi treściwie, zrozumiale pod względem artykulacyjnym i gramatycznym.

Na opóźniony rozwój mowy mogą wskazywać następujące objawy:

  • późne pojawienie się gaworzenia (norma: 6–7 miesięcy) i pierwszych słów (norma: koniec 1. roku)
  • ubóstwo czynnego i biernego zasobu słownika (norma: koniec 2. roku)
  • późniejsze pojawienie się zdań prostych i złożonych (norma: koniec 3. roku życia)
  • długo utrzymujące się nieprawidłowości gramatyczne
  • długo utrzymująca się wadliwa wymowa (przedłużony okres wymowy dziecięcej).

W przypadku zaobserwowanych nieprawidłowości dziecko powinno być zbadane przez foniatrę i logopedę. Jest to ocena wielopłaszczyznowa:

  • pełne badanie laryngologiczne z oceną motoryki obwodowego narządu mowy
  • ocena słuchu metodami odpowiednimi do wieku dziecka
  • ocena wzroku
  • ocena zdolności intelektualnych i poznawczych
  • ocena neurologiczna
  • określenie rozwoju artykulacji.

W przypadku dziewczynek zalecany moment konsultacji lekarskich to 2. rok życia, chłopców – do 3. roku życia. U ok. 3% dzieci przedszkolnych występuje proste opóźnienie rozwoju mowy (trzykrotnie częściej u chłopców). W tych przypadkach początek rozwoju mowy przesuwa się na okres od 15 miesięcy do 3 lat. Dzieci te wykazują prawidłowy rozwój umysłowy, mają prawidłowy słuch i wzrok, prawidłowo spełniają polecenia, ale mało mówią, mają trudności w składaniu głosek w słowa, posiadają ubogi zasób słów. Redukują słowa dłuższe do 1–2 sylab, długo posługują się zdaniami jedno i dwuwyrazowymi. Konsekwencjami tych nieprawidłowości są trudności w nauce czytania i pisania. Dzieci wymagają rehabilitacji logopedycznej.

Inne przyczyny opóźnionego rozwoju mowy ustalane są na podstawie objawów i wyników badań specjalistycznych.

Piśmiennictwo:

Obrębowski A.: Diagnostyka opóźnionego rozwoju mowy. W: Otolaryngologia dziecięca. Red. D. Gryczyńska. α-medica press Bielsko-Biała, 2007; rozdz. XIII: 540–546
Pruszewicz A.: Opóźniony rozwój mowy. W: Foniatria kliniczna. Red. A. Pruszewicz. PZWL Warszawa, 1992; rozdz. 4.3: 233–241

25.09.2012

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.