Czy wydzielany w ślinie wirus różyczki po zaszczepieniu szczepionką MMR jest zakaźny dla otoczenia?

Pytanie nadesłane do redakcji

Moje pytanie dotyczy szczepionki MMR. W ulotce jest informacja, że pomiędzy 7 a 28 dniem zaszczepione dziecko w ślinie wydziela wirusy różyczki. Czy wydzielany w ten sposób wirus jest zakaźny? Wiadomo, jak to z dzieckiem, wszystko wędruje do buzi i nie sposób uniknąć kontaktu otoczenia ze śliną. Czy osoba nieszczepiona, która nie przechorowała różyczki jest narażona na zakażenie? Czy szczepienie i przechorowanie różyczki dają trwałą odporność? Czy w takim przypadku konieczne jest oznaczenie przeciwciał, np. przed planowaną ciążą?

Odpowiedziała

lek. med. Izabela Tarczoń
specjalista pediatrii, konsultant ds. szczepień ochronnych;
kierownik Specjalistycznej Poradni Medycznej "Przylądek Zdrowia"

Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego szczepionki Priorix (przeciwko odrze, śwince i różyczce) wydalanie wirusów różyczki do gardła występuje około 7-28 dni po szczepieniu. Szczytowa ilość wydalania ma miejsce około 11. dnia. Jednakże brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o przeniesieniu tych wydalonych wirusów na osoby podatne na zachorowanie znajdujące się w otoczeniu osoby szczepionej. Udokumentowanym faktem jest natomiast możliwość transmisji wirusa różyczki na niemowlęta poprzez mleko matki. Jednakże nie ma żadnego dowodu na wystąpienie klinicznych objawów choroby u dziecka. Warto równocześnie wspomnieć, że przeniesienie wirusów odry i świnki ze szczepionki na osoby podatne na zachorowanie nie zostało nigdy udokumentowane.

Osoba niezaszczepiona lub taka która nigdy nie chorowała na różyczkę, jest narażona na zachorowanie, jeśli dojdzie do kontaktu z osobą chorą. Skuteczność szczepienia w produkcji przeciwciał odgrywających główną rolę w zapobieganiu chorobie jest bardzo wysoka. Uważa się że powstają one u wszystkich zdrowych zaszczepionych osób. Zgodnie z aktualnymi wytycznymi Komitetu Doradczego ds. Praktyki Szczepień w Stanach Zjednoczonych (ACIP) za osoby uodpornione uznaje się te, które zostały zaszczepione lub przechorowały różyczkę (potwierdzoną laboratoryjnie), a także te, które mają obecne dodatnie wartości stężeń przeciwciał swoistych we krwi. Osoby uznane za odporne również mogą zachorować i stać się źródłem zakażenia, ale zdarza się to rzadko.