Pytanie nadesłane do redakcji
W tym momencie mam 14 lat, kiedy byłam młodsza, miałam astmę. Nie za bardzo wiem, w jakim momencie może powrócić. Chciałabym wiedzieć coś więcej o tej chorobie. Jeśli powróci, to czy będzie mi to przeszkadzać w życiu?
Odpowiedziała
dr n. med. Magdalena Twardowska
Specjalista chorób wewnętrznych, chorób płuc, anestezjologii i intensywnej terapii
Astma to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych, w której przewlekłe zapalenie powoduje nadreaktywność oskrzeli, prowadzącą do napadów świszczącego oddechu, duszności, uczucia ściskania w klatce piersiowej i kaszlu, występujących szczególnie w nocy i nad ranem. Napadom tym towarzyszy rozlana obturacja oskrzeli o zmiennym nasileniu, często ustępująca samoistnie lub pod wpływem leczenia. Wyróżniamy trzy podstawowe klasyfikacje astmy ze względu na:
- etiologię,
- stopień kontroli choroby,
- ciężkość choroby.
Astma jest chorobą przewlekłą o różnym nasileniu objawów, która może rozpoczynać sie w każdym wieku. W okresie niemowlęctwa i wczesnego dzieciństwa pojawienie sie objawów zazwyczaj poprzedza zakażenie wirusowe układu oddechowego. Rozpoznanie astmy staje sie pewne, gdy napady pojawiają sie bez towarzyszących infekcji, a wyniki badań pomocniczych wskazują zazwyczaj na etiologię alergiczną. Choroba ma często przebieg epizodyczny, ze skłonnością do remisji. W przebiegu astmy dochodzi do zaostrzeń, które mogą rozwijać się stopniowo lub gwałtownie. W pierwszym typie objawy rozwijają się w ciągu godzin, dni a nawet tygodni; przyczyną jest infekcja lub niepowodzenie dotychczasowego leczenia przewlekłego astmy, natomiast odpowiedź na leczenie jest powolna.
Napady astmy, tzw. gwałtowne zaostrzenia, rozwijają się szybko w ciągu minut i godzin, a odpowiedź na leczenie jest zwykle szybka. Zaostrzenia mogą mieć różny przebieg, od łagodnych po ciężkie, a nieleczone mogą doprowadzić do śmierci chorego.
Wieloletnia, nieleczona lub źle leczona astma z czasem prowadzi do postępującego, nieodwracalnego ograniczenia przepływu powietrza przez drogi oddechowe. U większości chorych długoterminowe wyniki leczenia są dobre. Regularne i odpowiednie, wcześnie rozpoczęte leczenie przeciwzapalne zapewnia kontrolę choroby.
Profilaktyka pierwotna astmy nie jest obecnie możliwa, profilaktyka wtórna ma zastosowanie jedynie w astmie zawodowej; wczesne przerwanie ekspozycji na alergen u osoby, u której doszło do uczulenia zawodowego, zwiększa szansę na całkowite ustąpienie objawów.
Alergia atopowa to jedna z najczęstszych form nadwrażliwości, zapoczątkowana przez mechanizmy immunologiczne. Dotyczy ok. 30% populacji. Obejmuje zwyczajowo niektóre choroby alergiczne, w których rozwoju odgrywa rolę alergia IgE-zależna, dziedziczna skłonność do nadmiernej produkcji IgE, tj.: astmę, alergiczny nieżyt nosa i spojówek, atopowe zapalenie skóry. Alergia atopowa może dotyczyć jednego narządu, jednak najczęściej stwierdza sie objawy wielonarządowe.
U niektórych chorych obserwuje się ewolucję narządowej manifestacji alergii: ustępowanie jednych, a pojawianie się nowych objawów. Taki klasyczny marsz "marsz alergiczny" rozpoczyna się zwykle objawami wyprysku atopowego i alergii pokarmowej w okresie niemowlęcym. Objawy te wygasają między 3.-5. rokiem życia, a czasem pojawiają się objawy ze strony układu oddechowego: alergiczny nieżyt nosa lub astma; czasami wszystkie te objawy występują równocześnie.
