Rotawirusy to częsty czynnik powodujący biegunkę, zwłaszcza u dzieci. U dorosłych objawy zakażenia rotawirusami są zwykle łagodne. Nie ma konkretnego leku na zakażenie rotawirusami, w leczeniu należy dbać o odpowiednie nawodnienie i higienę, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się zakażenia. Szczepionka przeciwko rotawirusom jest najlepszym sposobem ochrony przed chorobą rotawirusową.
Co to są rotawirusy?
Rotawirusy od lat uznaje się za najczęstszą przyczynę zakaźnego zapalenia żołądka i jelit u niemowląt i małych dzieci. Natomiast ich rola u dorosłych przez długi czas była niedoceniana. Rotawirusy rozprzestrzeniają się drogą fekalno-oralną, czyli pokarmową, np. przez brudne ręce. Osoba zakażona wydala rotawirusy z kałem, więc przy nieprzestrzeganiu zasad higieny, np. podczas zmiany pieluch chorego dziecka rotawirusy mogą się dostać do organizmu opiekuna.
Zakażenie rotawirusami – objawy
Objawy zakażenia rotawirusami zwykle pojawiają się w ciągu dwóch dni po kontakcie z wirusem.
U dorosłych zakażenie rotawirusowe zwykle się objawia:
- nudnościami
- złym samopoczuciem
- bólem głowy
- kurczowymi bólami brzucha
- biegunką
- gorączką.
Zakażenie może również przebiegać bezobjawowo. Zakażenie rotawirusem u osób dorosłych z upośledzoną odpornością może mieć różny przebieg od bezobjawowego do ciężkiego i długotrwałego zakażenia. Ogólnie, dorośli mają zwykle łagodniejsze objawy niż dzieci. Wymioty i wodnista biegunka mogą trwać od trzech do ośmiu dni.
Jeśli zakażenie rotawirusami ma ciężki przebieg (np. u osób w starszym wieku), z nasiloną biegunką, a osoba chora nie uzupełnia płynów, to może dojść do odwodnienia. Objawami odwodnienia mogą być:
- oddawanie mniejszych ilości moczu
- suchość w jamie ustnej i gardle
- zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
- osłabienie, senność.
Jak się rozprzestrzeniają rotawirusy?
Rotawirusy łatwo rozprzestrzeniają się wśród małych dzieci – w rodzinach, szpitalach i ośrodkach opieki nad dziećmi. Niemowlęta i małe dzieci mogą przenosić rotawirusy na członków rodziny i inne osoby, z którymi mają bliski kontakt. Zakażenia rotawirusami najczęściej występują zimą i wiosną. Osoby zakażone rotawirusem wydalają wirusa ze stolcem i w ten sposób przedostaje się on do środowiska i może zarazić inne osoby. Wirus jest wydalany w ogromnej liczbie, od drugiego dnia do kilkunastu dni po wystąpieniu zakażenia. Z tego względu osoby chore należy izolować co najmniej przez 10 dni od wystąpienia biegunki, zachowując wyjątkowe warunki sanitarne w celu zapobiegania rozprzestrzenianiu się zachorowań.
Rotawirus – diagnostyka
Zwykle nie jest konieczne wykonywanie badań dodatkowych, ponieważ zakażenie rotawirusami u dorosłych zazwyczaj przebiega łagodnie i ma samoograniczający się przebieg.
Jeśli jest jednak konieczne, to można wykonać badanie kału.
Rotawirusy – leczenie
Nie ma leku na zakażenie rotawirusami. Zakażenie rotawirusami u dorosłych ma samoograniczający się przebieg. Oznacza to, że nie jest konieczne żadne leczenie, a jedynie odpowiednie postępowanie, czyli utrzymywanie odpowiedniego nawodnienia.
Ważne jest zatem przyjmowanie dużej ilości płynów. Należy unikać napojów gazowanych, soku jabłkowego, produktów mlecznych innych niż jogurt i słodkich pokarmów, które mogą nasilać biegunkę. Nie należy spożywać także pokarmów, które mogą podrażniać żołądek, w tym mocno przyprawionych potraw, kofeiny, alkoholu i nikotyny.
Jeśli pojawią się objawy odwodnienia, należy pilnie skontaktować się z lekarzem.
Rotawirusy – zapobieganie
Najlepszym sposobem ochrony przed chorobą rotawirusową jest szczepienie przeciwko rotawirusom.