Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Mam wrażenie, że trudno mi się oddycha/mam duszność – czy można jakoś złagodzić to uczucie?

lek. Marzena Kościelna, lek. Magdalena Wiercińska, dr n. med. Agnieszka Wroczyńska we współpracy z zespołem redaktorów serwisu COVID-19 i Medycyna rodzinna

Duszność, czyli uczucie trudności z oddychaniem, jest jednym z objawów, który pojawia się w przebiegu COVID-19 częściej niż w innych infekcjach – na szczęście nie zawsze występuje, a w większości przypadków ma charakter łagodny, trwa krótko i często ustępuje sama. Niemniej należy podkreślić, że jest to objaw tzw. alarmowy (czyli taki, który może występować w ciężkich postaciach choroby), który zawsze wymaga oceny lekarskiej. Dlatego zawsze w wypadku wystąpienia duszności skontaktuj się pilnie z lekarzem, a jeśli jest ona bardzo nasilona, zadzwoń pod numer 999 lub 112.

Jeśli lekarz ocenił Twój stan zdrowia i stwierdził, że Twój układ oddechowy jest wydolny i możesz bezpiecznie przebywać w domu, na pewno zalecił Ci obserwację tego objawu i poinformował o konieczności ponownej oceny lub hospitalizacji w razie jego nasilenia. Jeśli duszność jest znaczna, należy zgłosić się do szpitala, gdyż w takim przypadku niezbędne jest leczenie tlenem, czyli tzw. tlenoterapia. Jeśli jednak uczucie duszności jest łagodne, istnieje kilka metod, które pomogą Ci złagodzić objaw. Warto m.in.:

  • przebywać w chłodnej temperaturze i często wietrzonym pomieszczeniu
  • wykonywać kilka razy dziennie ćwiczenia oddechowe
  • jeśli towarzyszy silny lęk, warto rozważyć techniki relaksacyjne w celu jego łagodzenia lub skonsultować się z lekarzem w celu ew. przepisania odpowiedniego leku. Jest to ważne, ponieważ duszność wywołuje lęk, który z kolei zdecydowanie nasila uczucie duszności – przerwanie tego błędnego koła jest ważne.

Jeśli jest taka możliwość, warto zaopatrzyć się w pulsoksymetr. To urządzenie do monitorowania wysycenia krwi tlenem (tzw. saturacji), które bardzo ułatwia lekarzowi ocenę nasilenia duszności. Urządzenie to nakłada się na palec i odczytuje wynik (saturację i tętno). Badanie jest niebolesne, a samo urządzenie można kupić już za kilkadziesiąt złotych: w aptekach, sklepach medycznych i internecie. Można je też od kogoś pożyczyć. Jeśli Twoja saturacja wynosi do 95%, najpewniej powyższe metody powinny wystarczyć. Gdyby saturacja bardzo spadała, zwłaszcza do 93% i niżej, byłoby to wskazanie do zgłoszenia się do szpitala (wyższa wartość też, jeśli uczucie duszności jest znaczne lub występują inne objawy, takie jak zaburzenia świadomości, silny ból w klatce piersiowej). Jeśli pulsoksymetr nie jest dostępny, nie martw się, oto kilka prostych sposobów, jak ocenić duszność:

  • policz, ile razy oddychasz przez minutę, będąc w spoczynku (np. siedząc przynajmniej 5 minut spokojnie). Popatrz na zegarek lub włącz stoper, połóż rękę na dolnej części klatki piersiowej/brzuchu i policz, ile razy w ciągu 60 sekund wziąłeś wdech. Liczbę ok. 20 do dwudziestu kilku oddechów/minutę, jeśli dobrze się przy niej czujesz, można jeszcze obserwować, ale liczba ok. 25 oddechów/min. i więcej u dorosłego to już za dużo. W przypadku dzieci – zależy to od wieku dziecka, w przybliżeniu można przyjąć, że o duszności świadczy >50 oddechów/minutę u dziecka <1. roku życia, >35 oddechów/minutę u dzieci w wieku 1–4 lata, oraz >25 oddechów u dzieci starszych.
  • obserwuj swoje mówienie – jeśli jest płynne, najwyżej z lekką zadyszką przy wysiłku i szybkim mówieniu – jest do obserwacji, ale zwykłe mówienie z zadyszką w spoczynku, zwłaszcza urywkami zdań, aby nabierać powietrze, to już znaczna duszność, która może wymagać hospitalizacji
  • zbadaj tzw. napływ kapilarny – naciśnij na swój paznokieć. Zobaczysz, że robi się blady, a gdy zwolnisz ucisk, jego kolor wraca. Powrót koloru paznokcia po jego uciśnięciu – prawidłowo powinien wynosić mniej niż 2 sekundy (uwaga: do przeprowadzenia tego badania ręce powinny być ogrzane, a płytka paznokciowa w całości widoczna – jeśli masz paznokcie pomalowane kryjącym lakierem, zmyj go przynajmniej z jednego palca).

Poza powyższymi parametrami, które można zmierzyć, znaczną duszność można rozpoznać również po zachowaniu chorego, np. jeśli trudności z oddychaniem są tak nasilone, że pacjent nie jest w stanie skoncentrować się/myśleć o niczym innym niż oddychanie, nie może się położyć, odczuwa potrzebę podpierania się rękami, aby głębiej oddychać. Można zaobserwować także ciągły ruch skrzydełek nosa, wciąganie dołka szyjnego i przestrzeni międzyżebrowych. W bardzo nasilonej duszności pacjent może mieć również siny kolor ust i/lub twarzy.

Zawsze, jeśli duszność się nasila lub jest znaczna – zadzwoń pod numer 999 lub 112.

Na koniec ważna uwaga. Jeśli masz duszność, nawet lekką, badający Cię lekarz będzie musiał zbadać napływ kapilarny i saturację pulsoksymetrem. Badań tych nie da się przeprowadzić prawidłowo u osoby z pomalowanymi paznokciami lub tipsami, dlatego najlepiej chociaż z jednego paznokcia zmyj lakier/odklej tipsy.

30.10.2020

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.