Jakie są sposoby leczenia?
Zalecane jest ograniczenie spożywania pokarmów, które nasilają lub utrudniają połykanie, a u części chorych wskazana jest także dieta rozdrobniona lub papkowata. Należy także unikać pośpiechu w czasie jedzenia.
Wskazane jest wyższe ustawienie części wezgłowia łóżka, co zapobiega zachłyśnięciu treści zalegającej w przełyku do drzewa oskrzelowego.
Równocześnie lekarz podejmuje próbę leczenia farmakologicznego, którego celem jest obniżenie ciśnienia dolnego zwieracza przełyku. Leczenie farmakologiczne często nie jest jednak wystarczająco skuteczne – konieczne staje się wtedy leczenie zabiegowe: endoskopowe lub chirurgiczne.
- Leczenie endoskopowe obejmuje zabiegi mechanicznego poszerzania przełyku oraz wstrzykiwanie toksyny botulinowej (substancji porażającej miejscowe zakończenia nerwowe i powodującej zwiotczenie zwieracza).
Zabieg poszerzania przełyku
Przed zabiegiem poszerzania przełyku pacjent powinien pozostać na czczo przez 12 godzin. Sam zabieg wykonywany jest w częściowym znieczuleniu, pod kontrolą radiologiczną. Podawanie toksyny botulinowej jest zalecane zwłaszcza u chorych, u których są przeciwwskazane lub nieskuteczne inne sposoby leczenia.
Powikłania po endoskopowym poszerzaniu przełyku występują bardzo rzadko, ale mogą być poważne. Najgroźniejszym powikłaniem jest perforacja (przedziurawienie) przełyku, inne możliwe powikłania to: krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego, refluksowe zapalenie przełyku oraz zachłystowe zapalenie płuc. Zwiększone ryzyko powikłań występuje zwłaszcza u chorych z poszerzonym i krętym przełykiem, z uchyłkami przełyku oraz po przebytym leczeniu chirurgicznym. - Leczenie chirurgiczne polega na kardiomiotomii, czyli podłużnym nacięciu mięśni przełyku i wpustu. Skuteczność zabiegu operacyjnego jest porównywalna ze skutecznością endoskopowego poszerzania przełyku. Wskazaniem do wykonania zabiegu operacyjnego jest zwężenie wpustu, które uniemożliwia endoskopowe przeprowadzenie prowadnicy do żołądka oraz wiek chorego (poniżej 30. rż.) i perspektywa wielokrotnych sesji poszerzań przełyku. Powikłaniem kardiomiotomii może być nadmierne zarzucanie treści żołądkowej do przełyku, a u niektórych chorych – mimo zabiegu operacyjnego – mogą utrzymywać się zaburzenia połykania. W wybranych przypadkach, jak poszerzenie wymiaru poprzecznego przełyku powyżej 8 cm i przy nieskutecznych innych metodach leczenia, chorzy mogą wymagać zabiegu częściowego usunięcia przełyku.
Czy możliwe jest całkowite wyleczenie?
Chorzy z rozpoznaną achalazją często wymagają powtarzania zabiegów endoskopowego poszerzania przełyku w zależności od klinicznego narastania zaburzeń połykania. U części pacjentów przebieg kliniczny choroby umożliwia wieloletnie przerwy między kolejnymi sesjami poszerzania przełyku, a choroba nie ogranicza ich jakości życia.
Co trzeba robić po zakończeniu leczenia?
Achalazja jest chorobą przewlekłą, a po kilkunastu latach jej trwania nawet chorzy bez dolegliwości klinicznych wymagają okresowego wykonywania kontrolnej gastroskopii celem wczesnego wykrycia raka przełyku.
Co robić, aby uniknąć zachorowania?
Ponieważ przyczyny powstawania achalazji nie są wyjaśnione, nie można ani przewidzieć wystąpienia choroby, ani jej zapobiec. Istotne jest wczesne wykrycie achalazji i odpowiednie jej leczenie, zapobiegające możliwym powikłaniom.
