×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Grzybica przełyku

Co to jest grzybica przełyku i jakie są jej przyczyny?

Grzybica przełyku to choroba infekcyjna wywołana przez grzyby.

Jednymi z najczęstszych patogenów (czynników chorobotwórczych), wywołujących grzybice przewodu pokarmowego, są grzyby z rodzaju Candida, a szczególnie gatunek Candida albicans.

Grzybicę przełyku mogą wywołać u człowieka także inne gatunki grzybów, takie jak grzyby z rodzajów Histoplasma, Blastomyces, Coccidioides oraz grzyby oportunistyczne (Trichosporon, Aspergillus, Mucor, Rhizopus). Te ostatnie mogą występować w przewodzie pokarmowym i niekiedy powodować różnego rodzaju dolegliwości, ale zwykle nie wywołują grzybic u osób z prawidłową odpornością.

Wystąpienie grzybicy w dużej mierze zależy od ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Szczególnie narażone na wystąpienie grzybicy przełyku są osoby z zaburzeniami układu odpornościowego (np. AIDS, granulocytopenia w przebiegu leczenia przeciwnowotworowego lub po przeszczepieniach), z przewlekłymi chorobami (nowotwory, niewyrównana cukrzyca, toczeń trzewny, zespołu upośledzonego wchłaniania i in.), niedożywione, uzależnione od alkoholu lub narkotyków, po rozległych urazach, hospitalizowane na oddziałach intensywnej terapii, a także przewlekle leczone niektórymi lekami (antybiotyki, glikokortykosteroidy, cytostatyki). Grzybica przełyku może też wystąpić u osób z prawidłową odpornością, ale w tej grupie występuje wielokrotnie rzadziej, a jej rozwojowi sprzyjają choroby powodujące opóźnianie opróżniania przełyku i zaleganie w nim treści pokarmowej, takie jak achalazja, twardzina, zwężenia przełyku czy jego uchyłki.

Czynniki ryzyka rozwoju grzybic przewodu pokarmowego

  • leki (długotrwała antybiotykoterapia, steroidy, leki hamujące wydzielanie żołądkowe)
  • choroby (niewyrównana cukrzyca, choroby układu krwiotwórczego, bakteryjne i wirusowe choroby zakaźne, nowotwory, toczeń trzewny, niedoczynność przytarczyc, niedrożność przełyku, achalazja)
  • zaburzenia układu odpornościowego jako powikłania niedożywienia, zespołu złego wchłaniania lub w przebiegu AIDS
  • zabiegi chirurgiczne: transplantacje, implantacja protez, cewnikowanie
  • rozległe rany pourazowe i pooperacyjne
  • hospitalizacja na oddziale intensywnej terapii
  • noworodki z małą masą urodzeniową oraz osoby starsze
  • alkoholizm, narkomania
  • dieta bogatowęglowodanowa
  • niedobory witaminy A, B1, B2, żelaza.

Jak często występuje grzybica przełyku?

W populacji ogólnej zakażenie przełyku stwierdza się u około 0,5% osób, u których przeprowadzono badanie endoskopowe. Natomiast w grupie chorych z AIDS częstość zakażenia grzybami z grupy drożdżaków dochodzi do 50%.

Jak się objawia grzybica przełyku?

Najczęstsze dolegliwości to:

  • bolesne i utrudnione połykanie
  • zgaga i nudności
  • dyskomfort za mostkiem oraz bóle okolicy kręgosłupa i pleców.

U niektórych chorych zakażenie może objawiać się również gorączką, dreszczami i bólami brzucha. Częstym objawem, wskazującym na grzybicę przełyku i/lub dalszych części przewodu pokarmowego (np. jelit), jest występowanie aft (nadżerek) lub kandydoza jamy ustnej. Przebieg grzybicy przełyku może być także całkowicie bezobjawowy.

Co robić w razie wystąpienia objawów grzybicy przełyku?

Grzybicę przełyku należy podejrzewać w razie wystąpienia powyższych objawów u osób z czynnikami ryzyka. Należy wówczas skonsultować się z lekarzem, który zleci odpowiednie badania potwierdzające rozpoznanie.

Gdzie się leczyć?

Szukaj gastrologa: Biała Podlaska, Białystok, Bielsko-Biała, Bydgoszcz, Chełm, Ciechanów, Częstochowa, Elbląg, Gdańsk, Gorzów Wielkopolski, Jelenia Góra, Kalisz, Katowice, Kielce, Konin, Koszalin, Kraków, Krosno, Legnica, Leszno, Lublin, Łomża, Łódź, Nowy Sącz, Olsztyn, Opole, Ostrołęka, Piła, Piotrków Trybunalski, Płock, Poznań, Przemyśl, Radom, Rzeszów, Siedlce, Sieradz, Skierniewice, Słupsk, Suwałki, Szczecin, Tarnobrzeg, Tarnów, Toruń, Wałbrzych, Warszawa, Włocławek, Wrocław, Zamość, Zielona Góra.

Jak lekarz rozpoznaje grzybicę przełyku?




Ryc. 1. Obraz endoskopowy masywnej kandydozy w górnym (A) i dolnym (B) odcinku przełyku

Rozpoznanie ustala się głównie na podstawie badania gastroskopowego, które uwidacznia białawe naloty pokrywające zmienioną zapalnie błonę śluzową przełyku (zobacz zdjęcia). Nasilenie zmian może być różne, od nielicznych białych zmian plamistych i obrzęku do nadżerek i owrzodzeń.

Badanie radiologiczne ma drugorzędne znaczenie, ponieważ obraz choroby w tym badaniu nie jest swoisty i może być mylony z zapaleniem wirusowym.

Do rozpoznania konieczne jest także badanie cytologiczne i histopatologiczne (podczas gastroskopii lekarz pobiera wymaz końcówką aparatu ze szczoteczką oraz wycinki końcówką z kleszczykami w celu hodowli i badania pod mikroskopem – jest to bezbolesne dla pacjenta).

Należy podkreślić, że u osoby, u której nie stwierdzono charakterystycznych zmian w badaniu gastroskopowym, wyhodowanie grzyba z rodzaju Candida, nie oznacza jeszcze występowania choroby. W diagnostyce dostępne są również badania immunologiczne, wykrywające krążące przeciwciała i antygeny. Wartość tych testów jest ograniczona ze względu na rozpowszechnienie grzyba w populacji osób zdrowych (ok. 20%). Poza tym techniki immunologiczne nie są przydatne w chorobach nowotworowych czy w niedoborach odporności ze względu na uszkodzenie układu odpornościowego.

29.01.2018
strona 1 z 2
Wybrane treści dla Ciebie:
Zbiórka dla szpitali w Ukrainie!
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.
Poradnik świadomego pacjenta
  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.