Jak wzmocnić odporność u dzieci?

Pytanie nadesłane do redakcji

Mnie najbardziej interesuje jakiś sposób bądź sposoby, najlepiej naturalne, aby podnieść odporność dzieci w wieku 11 i 6 lat. Pierwszy kontakt w przedszkolu z zakatarzonymi dziećmi u małego kończy się antybiotykiem. Jakie są sposoby, aby podnieść odporność naszych maluchów?

Odpowiedział

dr med. Wojciech Feleszko
Klinika Pneumonologii i Alergologii Wieku Dziecięcego
Warszawski Uniwersytet Medyczny

Temat ten budzi wiele emocji i kontrowersji. Z jednej bowiem strony chcemy wierzyć w skuteczność tzw. „domowych sposobów” (czyli miód, czosnek, olejki eteryczne, bańki, hartowanie), z drugiej strony postęp cywilizacyjny skłania nas, żeby sięgnąć po środki farmakologiczne. Nie mam nic przeciwko środkom domowym, gdyż prawdopodobnie charakteryzuje je nikła szkodliwość przy równie nikłej skuteczności. Sprzeciwiałbym się natomiast sytuacji, w której pacjent sięga po środki farmakologiczne lub suplementy diety w przekonaniu, że wzmacnią odporność, podczas gdy rzetelna wiedza w tym zakresie nie dysponuje danymi, mogącymi usprawiedliwiać ponoszenie niebagatelnych kosztów przy tak znikomej skuteczności. W tym kontekście odradzałbym większość tzw. preparatów „naturalnych”, „roślinnych”, witaminizowanych, homeopatycznych czy pochodzących od zwierząt, gdyż ich skuteczność można odmierzyć tylko szybkością opróżniania portfela.

Jeżeli chcemy faktycznie pomóc dzieciom w opisanym wieku, należy przede wszystkim podjąć trud badań lekarskich, które pozwolą oszacować ryzyko niedoboru odporności, innej choroby ogólnoustrojowej lub wady anatomicznej.

Wyjaśniając częste infekcje, wielokrotnie zdajemy się zapominać o zupełnie trywialnych sprawach, jak niedostateczna liczba przespanych godzin (nastolatki!), właściwe odżywianie, systematyczne uprawianie sportu i dym tytoniowy. Aż 40% polskich dzieci jest codziennie narażonych na bierne palenie papierosów. Czy nie jest to może przypadek dzieci, których dotyczy pytanie?

Dopiero po wyjaśnieniu tych kwestii zaproponowałbym zastosowanie szczepień ochronnych oraz przyjęcie kuracji jednym z dostępnych na receptę leków, będących wyciągiem z bakterii o udowodnionych naukowo właściwościach immunostymulujących.