Pytanie nadesłane do redakcji
Moje 20-miesięczne dziecko zmaga się od kilku miesięcy z pasożytami. Problem tkwi jednak w tym, że nie wiemy jakimi, ponieważ badanie kału daje cały czas wynik negatywny. Głównym objawem było tarcie pupą o podłoże, gdy dziecko siedzi na krześle, wręcz całe skacze. Lekarz postanowił podać Pyrantelym – 2 razy z tygodniową przerwą. W kale były bardzo duże ilości białych nitek (długich i krótkich) - i tak codziennie. Podano więc dziecku Zentel (w sumie były to już 3 dawki z 2-tygodniową przerwą). Dziecko trze pupą nadal, a w kale codziennie są opisane wcześniej pasożyty. Po leku Zentel pojawiły się oprócz tego w kale większe białe elementy, tak jakby twarde kawałki skóry. Zawieźliśmy to również do badaniu, ale wynik wciąż negatywny.
Odpowiedziała
dr n. med. Agnieszka Wroczyńska
Krajowy Ośrodek Medycyny Tropikalnej w Gdyni
Świąd okolicy odbytu może być objawem zarażenia pasożytniczego (m.in. owsicy), jednak pasożyty nie stanowią jedynej przyczyny takiego objawu.
Wykonując badania mikroskopowe kału w kierunku inwazji pasożytniczych, należy zwrócić uwagę na kilka ważnych zasad. Badanie parazytologiczne kału należy wykonać co najmniej 3-krotnie, aby zwiększyć prawdopodobieństwo wykrycia form rozwojowych pasożytów. Próbki powinny być pobrane w trzy różne dni, a do czasu badań przechowywane w lodówce, ale nie w temperaturze poniżej 0oC.
Najlepszym badaniem przy podejrzeniu owsicy jest ocena wymazu okołoodbytniczego (preparaty można wykonać, np. z użyciem taśmy klejącej, którą trzeba przyłożyć do skóry okolicy odbytu, a następnie taśmę nakleić na szkiełko mikroskopowe podstawowe). Badania parazytologiczne wykonywane podczas leczenia przeciwpasożytniczego lub wkrótce po zakończeniu terapii mogą dawać wyniki ujemne, pomimo utrzymującej się inwazji pasożytniczej. Warto więc wykonać takie badanie ok. 2 tygodnie po leczeniu.
W diagnostyce chorób pasożytniczych wykorzystuje się także podstawowe badania krwi. Ocena morfologii krwi z rozmazem niekiedy może pomóc w odpowiedzi na pytanie, czy za objawy chorobowe mogą być odpowiedzialne pasożyty. Na podstawie przesłanego, ogólnego opisu elementów znalezionych w kale trudno postawić precyzyjne rozpoznanie.
W razie trudności diagnostycznych warto zgłosić się do lekarza specjalisty w poradni chorób zakaźnych, jak również do lekarza pediatry, aby potwierdzić lub wykluczyć możliwość innej przyczyny opisanych dolegliwości u dziecka.
