Muzykalnym ludziom łatwiej jest skupić uwagę na odpowiednich dźwiękach w hałaśliwym otoczeniu. Wykazano to w nowym badaniu przeprowadzonym przez Karolinska Institutet opublikowanym w czasopiśmie Science Advances. Wyniki sugerują, że trening muzyczny może być wykorzystany do wyostrzenia uwagi i funkcji poznawczych.
Fot. pexels.com
Możliwość skupienia się na rozmowie w pomieszczeniu pełnym dźwięków jest złożonym zadaniem dla mózgu. W nowym badaniu naukowcy sprawdzili, w jaki sposób trening muzyczny wpływa na zdolność do skupiania uwagi na określonych dźwiękach.
Wyniki pokazują, że osoby muzykujące są lepsze w używaniu tak zwanej uwagi odgórnej – świadomej kontroli skupienia – podczas gdy są mniej wrażliwe na tak zwaną uwagę oddolną – rozpraszające dźwięki.
„Nasze wyniki sugerują, że trening muzyczny wzmacnia zdolność mózgu do skupienia się w warunkach rozpraszania” – mówi główna autorka Cassia Low Manting, badaczka z Wydziału Neurologii Klinicznej Karolinska Institutet.
W badaniu uczestnicy słuchali jednocześnie dwóch melodii o różnych wysokościach, a ich zadaniem było śledzenie zmian wysokości dźwięku w jednej z nich. Korzystając z metody zwanej tagowaniem częstotliwości, naukowcy byli w stanie zmierzyć reakcję mózgu na każdą melodię z osobna. W dwóch eksperymentach z udziałem odpowiednio 28 i 20 uczestników, naukowcy manipulowali zarówno świadomą (odgórną), jak i automatyczną (oddolną) uwagą.
Wyniki pokazały, że osoby o wysokich zdolnościach muzycznych miały silniejsze sygnały mózgowe związane ze świadomą uwagą i słabsze sygnały związane z automatycznym rozproszeniem.
„Interesujące jest obserwowanie, jak trening muzyczny nie tylko poprawia słuch, ale także zdolność mózgu do utrzymania uwagi w czasie. Może to mieć zastosowanie w edukacji i rehabilitacji, gdzie muzyka może być wykorzystywana jako narzędzie poprawiające uwagę i kontrolę poznawczą” – mówi Cassia Low Manting.
Naukowcy podkreślają, że wyniki nie mogą udowodnić związku przyczynowego między treningiem muzycznym a poprawą uwagi, ale wspierają ideę, że muzyka może mieć korzystny wpływ na funkcje poznawcze mózgu.
Badanie jest wynikiem współpracy między Karolinska Institutet i Massachusetts Institute of Technology. Został on sfinansowany przez Fundację Knuta i Alice Wallenbergów oraz Szwedzką Fundację Badań Strategicznych. Naukowcy twierdzą, że nie ma konfliktu interesów.
How musicality enhances top-down and bottom-up selective attention: Insights from precise separation of simultaneous neural responses, Cassia Low Manting, Dimitrios Pantazis, John Gabrieli, Daniel Lundqvist, Science Advances, online 17 September 2025, doi: 10.1126/sciadv.adz0510
