Kiedy chory na cukrzycę powinien zgłaszać się do lekarza?

lek. med. Wojciech Głodzik
specjalista chorób wewnętrznych i diabetologii
Ośrodek Leczenia Schorzeń Cywilizacyjnych ZPS Kraków
Kiedy chory na cukrzycę powinien zgłaszać się do lekarza?
Fot. iStock Photo

Cukrzyca to choroba przewlekła, trwająca do końca życia, a jej leczenie jest nierozerwalnie związane z systematycznymi wizytami u lekarza. Pacjent musi regularnie zgłaszać się na wizyty kontrolne i przestrzegać zaleceń lekarza prowadzącego.

Jeśli jesteś chory na cukrzycę, to powinieneś regularnie odbywać planowe wizyty kontrolne u lekarza prowadzącego. Ich częstość jest zmienna, dostosowana do indywidualnych potrzeb pacjenta. Dla budowania dobrych relacji z lekarzem ważne jest regularne stawianie się w ustalonym terminie. Podczas planowych wizyt lekarz na bieżąco ocenia wyrównanie choroby, wypisuje recepty, zleca badania laboratoryjne, prowadzi edukację i modyfikuje leczenie. Zwykle takie kontrole odbywają się co 2-4 miesiące.

Poza wizytami u lekarza prowadzącego, planowe wizyty powinny też dotyczyć okresowo lekarzy innych specjalności współuczestniczących w terapii cukrzycy. Skierowania na takie konsultacje wydaje w większości przypadków lekarz prowadzący. Rodzaj i częstość takich wizyt jest również indywidualnie dostosowana do potrzeb pacjenta.

Jeśli Twoim lekarzem leczącym na bieżąco cukrzycę nie jest diabetolog, to okresowo, przynajmniej jeden raz w roku, zaleca się taką konsultację.

Okulista

Powikłania okulistyczne cukrzycy mogą długo rozwijać się niepostrzeżenie, bez objawów w postaci pogorszenia ostrości wzroku. Niewykryte w porę powikłania okulistyczne cukrzycy mogą spowodować nawet utratę wzroku. Można jednak temu skutecznie zapobiegać poprzez wczesne leczenie, na przykład stosowanie laseroterapii w przypadku retinopatii proliferacyjnej.

Jednak żeby leczyć, trzeba wykryć zmiany. Dlatego tak ważne jest planowe badanie narządu wzroku. Każdy chory na cukrzycę wymaga kontroli okulistycznej co najmniej raz w roku.

Kardiolog

Jeśli chorujesz na cukrzycę, to w porównaniu z rówieśnikami bez tej choroby występuje u Ciebie 3-5 razy większe ryzyko rozwoju choroby niedokrwiennej serca. Dlatego konieczne są planowe wizyty u kardiologa. Każdy pacjent po 35. r.ż. powinien przed rozpoczęciem intensywnego wysiłku fizycznego być skonsultowany kardiologicznie. Taka wizyta powinna mieć charakter planowy, a w ramach powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego należy uzyskać skierowanie do poradni kardiologicznej.

Stomatolog

Obecnie nie ma dokładnych zaleceń co do częstości wizyt u stomatologa, jednak wydaje się, że należy je odbywać planowo co najmniej co kilka miesięcy. Najczęściej porady dotyczą próchnicy zębów. W przypadku chorób przyzębia (najczęściej paradontozy) i błon śluzowych konieczna może być porada periodontologa, czyli stomatologa wyspecjalizowanego w leczeniu tych chorób. Do ich najczęstszych objawów należą: odsłonięcie szyjek zębowych i chwiejność zębów, brzydki zapach z ust, zaczerwienienie i krwawienie dziąseł, nadwrażliwość na ciepłe i zimne pokarmy.

Konsultacje u innych specjalistów

Czasem potrzebne są też inne konsultacje. Cukrzyca to choroba, która może współistnieć z zaburzeniami ze strony wielu układów i narządów. Trwa latami, a jej obraz zmienia się, pojawiają się coraz to inne objawy, które mogą wymagać pogłębionej diagnostyki. Przykładowo, w razie odczuwania bólów łydek przy marszu może być potrzebna konsultacja specjalisty chorób naczyń (angiologa), a w przypadku objawów neuropatii cukrzycowej – neurologa. W przypadku problemów z tak zwanymi zespołami z ucisku (np. zespół cieśni nadgarstka) bądź z zespołem stopy cukrzycowej czasem niezbędna jest wizyta u chirurga lub ortopedy. Nową, tworzącą się w Polsce specjalizacją, jest bariatria, czyli dział medycyny zajmujący się kompleksowym (w tym chirurgicznym) leczeniem otyłości. Chory na cukrzycę często cierpi na inne choroby gruczołów wydzielania wewnętrznego (najczęściej choroby tarczycy), dlatego często wymaga opieki endokrynologa. W razie zaburzeń funkcji seksualnych może być niekiedy potrzebna wizyta u seksuologa lub urologa.

Jeśli chorujesz na cukrzycę i pozytywnie odpowiadasz na pytania:

  • Czy w ciągu ostatniego miesiąca często dokuczało Ci przygnębienie lub poczucie beznadziejności?
  • Czy w ciągu ostatniego miesiąca często dokuczała Ci utrata zainteresowań wykonywaniem różnych czynności lub utrata odczuwania przyjemności z ich wykonywania?
to być może potrzebujesz wsparcia psychologicznego. Stan psychiczny chorego na cukrzycę i jego samopoczucie często nie są zadowalające. W takim przypadku potrzebna jest konsultacja psychiatry lub wizyta u psychologa.

Nieplanowe wizyty w razie nagłych zdarzeń

Wizyty dodatkowe (nieplanowe) mogą mieć miejsce w razie nagłych zdarzeń. Do lekarza powinieneś się zgłosić, jeśli podejrzewasz, że zwłoka w udzieleniu pomocy może zakończyć się zagrożeniem Twojego zdrowia lub życia. Do najczęściej występujących problemów należą:

  1. Stwierdzenie podczas samokontroli znacznie wyższych stężeń glukozy niż zazwyczaj (inne określenia: wysoka glikemia, hiperglikemia), co zwykle sygnalizuje potrzebę modyfikacji leczenia.
    Może się tak zdarzyć w przebiegu nagłej choroby zakaźnej (np. przeziębienia, zapalenia migdałków), w takim razie należy się zgłosić do lekarza rodzinnego (POZ). Czasem przyczyny hiperglikemii są inne, na przykład na skutek zastosowania niektórych leków (np. glikokortykosteroidów doustnie lub w formie zastrzyków podawanych dostawowo) bądź odstawienia leków przeciwcukrzycowych.
    W razie zaburzeń utrzymujących się dłużej (ponad kilka dni) należy się udać do lekarza stale prowadzącego leczenie (najczęściej w poradni diabetologicznej).
    Niepokojące jest stałe występowanie bardzo wysokich stężeń glukozy (>250 mg/dl [13,9 mmol/l]). W takim przypadku, w razie utrzymywania się ich przez ponad kilka godzin należy się zgłosić do lekarza. Bardzo niepokojące jest współwystępowanie wysokich poziomów glikemii oraz dodatkowych objawów, takich jak: nudności, wymioty, brak apetytu, osłabienie, częste oddawanie dużych ilości moczu, senność, zaburzenia świadomości. Może to świadczyć o rozwoju cukrzycowej kwasicy (śpiączki) ketonowej. Należy wówczas pilne zgłosić się do lekarza, szpitalnego oddziału ratunkowego, ewentualnie wezwać Pogotowie Ratunkowe. Chorzy często podejrzewają wtedy zatrucie pokarmowe. Czynnikiem, który odróżnia wystąpienie zwykłego nieżytu pokarmowego od rozwoju cukrzycowej śpiączki ketonowej jest brak biegunki. Cukrzycowa śpiączka ketonowa to stan potencjalnie mogący zagrażać życiu.
  2. Stwierdzenie podczas samokontroli znacznie niższych stężeń glukozy niż zazwyczaj, częste epizody niedocukrzenia (hipoglikemii).
    Jeśli doświadczyłeś ciężkiego niedocukrzenia i nie wiesz dlaczego tak się stało, zgłoś się do lekarza. Podobnie jeśli ostatnio podczas samokontroli często masz niskie wartości glikemii, jeśli stwierdzasz lekkie niedocukrzenia i nie wiesz co robić. Ostatnio podkreśla się ryzyko niekorzystnych następstw związanych z występowaniem hipoglikemii, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku.
  3. Ból w klatce piersiowej Chorzy na cukrzycę narażeni są bardziej niż ich zdrowi rówieśnicy na chorobę niedokrwienną serca i zawał serca. W około 1/3 przypadków zawał serca rozwija się u dotąd zdrowej osoby bez wcześniejszych objawów. Objawia się on zwykle silnym bólem w klatce piersiowej o charakterze pieczenia, gniecenia, ściskania („jakby ktoś cegłę położył na piersiach, ściskał obręczą”) trwającym ponad 20 minut. Często zdarzenie takie występuje wcześnie rano (ok. 6:00-7:00). W żadnym razie nie należy czekać wtedy z uzyskaniem pomocy lekarskiej, choćby na otwarcie przychodni lub na samoistną poprawę. Współczesne leczenie zawału serca jest bardzo skuteczne, pod warunkiem, że zostanie podjęte szybko. W razie występowania bólu w klace piersiowej i podejrzenia zawału trzeba pilnie wezwać Pogotowie Ratunkowe (tel. 999 lub 112), niezależnie od czasu i miejsca zdarzenia. Nie należy samemu jechać do szpitala, czy też do punktu opieki całodobowej ze względu na niebezpieczeństwo nagłej utraty przytomności i zatrzymania krążenia, a także nieuchronne opóźnienie dotarcia do wyspecjalizowanej jednostki szpitala prowadzącej leczenie zawału serca. Karetka pogotowia dowiezie Cię tam najbezpieczniej i najszybciej. Czas odgrywa tu kluczową rolę, z każdą straconą minutą pogarsza się rokowanie co do pełnego powrotu do zdrowia.

Zawał serca często też zapowiadają krótkotrwałe bóle w klatce piersiowej, a szczególnie narastanie takich dolegliwości w ostatnich kilku, kilkunastu dniach. Jeśli odczuwasz krótkie piekące bóle klatce piersiowej w czasie wykonywania wysiłku fizycznego, stresu, po posiłkach, wyjściu na zimne powietrze, powinieneś pilnie zgłosić się do lekarza.

Cukrzyca jest poważną, przewlekłą chorobą, która wymaga systematycznej kontroli i stałego leczenia. Kluczową rolę w leczeniu cukrzycy odgrywa samodyscyplina i ścisłe przestrzeganie zaleceń lekarza prowadzącego.

Data utworzenia: 15.06.2015
Data aktualizacji: 23.02.2017
Kiedy chory na cukrzycę powinien zgłaszać się do lekarza?Oceń:
(4.30/5 z 10 ocen)
Wysłanie wiadomości oznacza akceptację regulaminu

Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Lekarze odpowiadają na pytania