Wirus marburg to wirus wywołujący gorączkę krwotoczną, czyli ciężką chorobę, która może prowadzić do śmierci. Wirus marburg jest rzadki i występuje w Afryce. Do zakażenia zachodzi przez kontakt z płynami ustrojowymi osoby chorej lub zmarłej z powodu wirusa marburg. Choroba jest bardzo zaraźliwa. Obecnie nie ma leku ani szczepionki przeciwko wirusowi marburg.
Co to jest wirus marburg?
Choroba wywołana zakażeniem wirusem marburg (Marburg virus disease – MVD), znana także jako gorączka krwotoczna marburg, jest groźną, śmiertelną chorobą wirusową, występującą przede wszystkim w Afryce. Bez leczenia nawet 9 na 10 osób zakażonych wirusem umiera. Wirus marburg występuje w Afryce i jest rzadki. Ogniska choroby i sporadyczne przypadki odnotowano w Angoli, Demokratycznej Republice Konga, Kenii i RPA.
Struktura nitkowata wirusa Marburg RNA. Fot. istockphoto.com
Skąd pochodzi wirus marburg?
Początkowo zakażenie wirusem marburg zostało przeniesione na ludzi przez kolonie nietoperzy owocożernych z rodzaju Rousettus. Następnie wirus zaczął się przenosić między ludźmi.
Jak rozprzestrzenia się wirus marburg?
Wirus rozprzestrzenia się, gdy osoba ma kontakt z płynami ustrojowymi osoby chorej lub zmarłej na chorobę wywołaną zakażeniem wirusem marburg. Zakażenie mogą przenosić:
- ślina
- pot
- krew
- płyn owodniowy
- wymiociny
- stolec
- mocz
- nasienie
- mleko matki
Zakażenie może się także przenosić przez styczność z zanieczyszczonymi płynami ustrojowymi powierzchniami lub materiałami, jak sprzęt laboratoryjny lub pościel czy ubranie. Przenoszenie wirusa poprzez zakażone nasienie może nastąpić nawet siedem tygodni po wyzdrowieniu, czyli ustąpieniu objawów.
Ceremonie pogrzebowe, podczas których dochodzi do bezpośredniego kontaktu z ciałem zmarłego, również mogą przyczyniać się do przenoszenia wirusa marburg.
Pracownicy ochrony zdrowia mogą się zakazić wirusem podczas leczenia chorych. Dzieje się tak w wyniku bliskiego kontaktu z pacjentami, gdy nie przestrzega się ściśle środków ostrożności dotyczących kontroli zakażeń. Przeniesienie wirusa poprzez zanieczyszczone igły wiąże się z cięższym przebiegiem choroby.
Wirus marburg – objawy
Początkowe objawy choroby wywołanej zakażeniem wirusem marburg obejmują:
Ta, pierwsza faza choroby, jest nazywana „suchymi objawami”.
Następnie, kilka dni (4–5) od początkowych objawów mogą się pojawić objawy żołądkowo-jelitowe lub tzw. objawy mokre. Objawy „mokre” mogą obejmować ciężką wodnistą biegunkę, nudności, wymioty i bóle brzucha. Mogą również wystąpić inne objawy, takie jak ból w klatce piersiowej, duszności, bóle głowy lub zaburzenia świadomości. Często występuje podrażnienie i zaczerwienienie oczu.
Krwawienie nie występuje u wszystkich pacjentów, ale może pojawić się w późniejszym przebiegu choroby w postaci wybroczyn (plam na skórze) lub krwawienia z miejsc nakłucia żyły, błon śluzowych lub przewodu pokarmowego, co się objawia obecnością krwi w stolcu lub wymiocinach. Może się pojawić także wysypka (osutka) na skórze w postaci płaskich lub wypukłych plam, które mają czerwony kolor i zwykle obejmujące szyję, tułów i ramiona i które mogą się łuszczyć.
U kobiet w ciąży może dojść do samoistnych poronień.
W miarę postępu choroby objawy mogą się nasilać i prowadzić do niewydolności wątroby, zaburzeń świadomości, wstrząsu, krwawienia, niewydolności wielonarządowej i zgonu.
Wirus marburg – okres wylęgania
Zwykle choroba wywołana zakażeniem wirusem marburg rozwija się w ciągu 2–21 dni od zakażenia.
Wirus marburg – diagnostyka
Ustalenie rozpoznania opiera się na zidentyfikowaniu wirusa w płynach ustrojowych.
Wirus marburg – leczenie
Nie ma konkretnego leczenia gorączki krwotocznej marburg. Opieka nad chorym polega na nawadnianiu, odpoczynku, monitorowaniu funkcji życiowych i leczeniu objawowym, co zwiększa przeżywalność. Nie ma obecnie zatwierdzonego leku, które neutralizowałoby wirusa, ale trwają prace nad różnymi terapiami.
Czy istnieje szczepionka na wirusa marburg?
Nie, obecnie nie ma szczepionki przeciwko chorobie wywołanej przez wirus marburg.
Wirus marburg – jak uniknąć zakażenia
Aby zapobiec zakażeniu wirusem marburg, należy:
- unikać kontaktu z krwią i płynami ustrojowymi osób chorych
- unikać kontaktu z nasieniem osoby, która przechorowała chorobę związaną z zakażeniem wirusem marburg, dopóki badania nie wykażą, że wirus nie jest już obecny w jej nasieniu
- nie dotykać przedmiotów, które mogły mieć kontakt z płynami ustrojowymi osoby zakażonej.
Wirus marburg – śmiertelność
Choroba wywołana zakażeniem wirusem marburg jest bardzo poważna. Szacuje się, że umiera około od 20 do 90% osób chorych, przy czym zastosowanie leczenia – choć jest to leczenie podtrzymujące, nie przyczynowe – zmniejsza śmiertelność.
Wirus marburg – czy może wywołać kolejną pandemię?
Obecnie się nie uważa, żeby wirus marburg miał wywołać pandemię.