Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Szczepienia przeciwko grypie dla pacjentów 50+. Dlaczego seniorzy powinni się szczepić?

lek. med. Izabela Tarczoń
konsultant ds. szczepień ochronnych
Szczepienia przeciwko grypie dla pacjentów 50+. Dlaczego seniorzy powinni się szczepić?
Fot. 123rf.com

Najkrótsza odpowiedź na postawione w tytule pytanie brzmi: żeby nie zachorować na grypę, a zwłaszcza nie zakończyć jej powikłaniami.

Choć grypa może zdarzyć się w każdym wieku, to jednak ryzyko powikłań, hospitalizacji i zgonu z powodu tej choroby jest uzależnione zarówno od stanu zdrowia, jak i wieku chorego. A przecież już sama w sobie niepowikłana grypa to osłabiająca nasz organizm ostra choroba, przebiegająca z gorączką, bólem gardła, bólem głowy, kaszlem i ogólnie złym samopoczuciem. Ponadto, zarówno u dzieci do 5. roku życia, jak i u osób dorosłych (głównie po 50. roku życia), a także u osób z chorobami układu oddechowego, sercowo-naczyniowego czy z innymi chorobami przewlekłymi, grypa może zakończyć się trwałymi konsekwencjami, hospitalizacją, a nawet prowadzić do śmierci.

Najczęstszymi powikłaniami zakażenia wirusem grypy są powikłania ze strony układu oddechowego – zapalenie ucha środkowego, zapalenie płuc bądź zapalenie oskrzeli wywołane przez sam wirus grypy.

Uszkadzające działanie wirusa grypy na nabłonek dróg oddechowych umożliwia również szerzenie się zakażeń bakteryjnych w drzewie oskrzelowym. Z tego powodu powikłaniem grypy są bakteryjne zapalenia płuc, wywołane głównie przez gronkowca złocistego, pneumokoki czy pałeczkę hemofilną.

W związku z tym leczenie powikłań to nie tylko walka z objawami grypy, lecz również konieczność stosowania antybiotyków, zgłaszania się na dodatkowe wizyty lekarskie, a niekiedy konieczność pobytu w szpitalu.

Grypa może zaostrzać przewlekłe choroby płuc, serca i innych narządów, a schorzenia te z kolei występują częściej wraz z upływem lat. Oceniono, że współistnienie tzw. czynników ryzyka powikłań grypy szczególnie zwiększa prawdopodobieństwo zarówno hospitalizacji, jak i śmierci właśnie wśród osób powyżej 50., a w szczególności powyżej 65. roku życia.

Choroby zwiększające ryzyko powstania powikłań pogrypowych to:

  • przewlekłe choroby układu oddechowego (w tym astma)
  • przewlekłe choroby układu sercowo naczyniowego (z wyjątkiem nadciśnienia tętniczego)
  • choroby nerek, wątroby, układu nerwowego, układu krwiotwórczego
  • choroby metaboliczne (w tym cukrzyca)
  • stany upośledzenia odporności (w tym spowodowane leczeniem immunosupresyjnym lub zakażeniem wirusem HIV)
  • otyłość.

Przykładowo – istnienie choćby jednej z powyższych chorób, u osoby, która ukończyła 65. rok życia zwiększa ryzyko hospitalizacji prawie trzykrotnie, w porównaniu ze zdrowymi osobami w wieku podeszłym.

Niestety, wraz z wiekiem rośnie również ryzyko śmierci z powodu zaburzeń sercowo-naczyniowych lub płucnych podczas przebiegu grypy. Oceniono, że 90% spośród osób, które zmarły z powodu powikłań pogrypowych, stanowili seniorzy którzy ukończyli 65 rok życia. Najbardziej narażeni na zgon byli najstarsi seniorzy (16-krotnie częściej osoby po 85. roku życia).

Warto zwrócić uwagę, że tzw. współczynnik umieralności (czyli liczba zgonów w ciągu roku w danej populacji liczącej 100 000 osób) wśród osób dorosłych jest zdecydowanie wyższy w grupie 65+ w porównaniu z grupą osób od 50. do 64. roku życia i wynosi odpowiednio 98,3 względem 7,5 w obu grupach wiekowych. Dla porównania: wśród dorosłych, którzy nie ukończyli 50. roku życia, współczynnik ten osiągnął wartość 0,5.

Szczepienie ochronne jest najskuteczniejszą formą zabezpieczenia przed chorobą, przeciwko której jest wykonywane. W przypadku szczepień przeciwko grypie wśród seniorów, którzy ukończyli 65. rok życia, udowodniono, że szczepienie wykonywane na początku sezonu jesienno-zimowego zapobiega hospitalizacji z powodu zapalenia płuc i grypy oraz śmierci z powodu powikłań pogrypowych zarówno u osób z istniejącymi czynnikami ryzyka, jak i bez nich. W zależności od rodzaju badań efektywność szczepienia w odniesieniu do tych zdarzeń wahała się od 27 do 70% Różnice te wynikały z różnych metod prowadzenia poszczególnych badań i uwzględnienia w nich osób w różnym stopniu zaawansowania choroby przewlekłej.

Zważywszy jednak na fakt, że właśnie w tej grupie wiekowej grypa może zakończyć się w niekorzystny, czasem wręcz najbardziej dramatyczny sposób, a szczepienie jest skuteczną i bezpieczną metodą uniknięcia takich konsekwencji, zaleca się, aby każda osoba, która ukończyła 50. rok życia, zaszczepiła się przeciwko grypie w sezonie jej występowania.


Piśmiennictwo:

Brydak L.B., Grypa I jej powikłania. Springer PWN, Warszawa, 1998.
Nichol K.L., Treanor J.J. :Vaccines for seasonal and pandemic influenza. J. Infect. Dis.2006; 194 (supl.2): 111-118.
Thompson W.W., Moore M.R., Weintraub E. I wsp., et al.: Estimating influenza-associated deaths In the United States. Am. J. Public Health, 2009; 99 (supl.2): 225–230.
Zapobieganie zachorowaniom na grypę za pomocą szczepień. Aktualne (2010) zalecenia amerykańskiego Komitetu Doradczego ds. Szczepień Ochronnych (ACIP). Med. Prakt. Wydanie specjalne 3/2010.
Data utworzenia: 11.09.2012
Szczepienia przeciwko grypie dla pacjentów 50+. Dlaczego seniorzy powinni się szczepić? Oceń:
Zobacz także

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Na co choruje system ochrony zdrowia

  • Pięć minut dla pacjenta
    Lekarze rodzinni mają na zbadanie jednego pacjenta średnio po kilka minut. Taka sytuacja rodzi frustracje po obu stronach – wśród chorych, bo chcieliby więcej uwagi, oraz wśród lekarzy, bo nie mogą jej pacjentom poświęcić.
  • Dlaczego pacjenci muszą czekać w kolejkach?
    Narodowy Fundusz Zdrowia wydaje rocznie na leczenie pacjentów ponad 60 mld zł. Ale ani te pieniądze, ani rozwiązania wprowadzane przez Ministerstwo Zdrowia – tzw. pakiet onkologiczny i pakiet kolejkowy – nie zmienią sytuacji. Dlaczego?