Hydroksymocznik (opis profesjonalny)

Działanie - Hydroksymocznik

Mechanizm działania
Cytostatyk. Działa cytotoksycznie i antymitotycznie poprzez blokowanie reduktazy rybonukleotydowej, przekształcającej rybonukleotydy do deoksyrybonukleotydów (kluczowy etap syntezy DNA), oraz bezpośrednie uszkadzanie DNA – powoduje złamania i fragmentację chromosomów oraz translokacje. Efektem jest zatrzymanie wzrostu komórek w fazach S i G1. Nie hamuje syntezy RNA i białek. Działając na szpik, powoduje przede wszystkim zahamowanie tworzenia granulocytów, a w mniejszym stopniu płytek krwi i erytrocytów.

Farmakokinetyka
Dobrze się wchłania z przewodu pokarmowego. tmax – ok. 1–2 h. t1/2 wynosi 4 h. Jest częściowo metabolizowany w wątrobie i nerkach do mocznika. W 50–80% wydalany w ciągu 12 h z moczem w postaci niezmienionej, w niewielkim odsetku w postaci mocznika. Nie kumuluje się w organizmie.

Wskazania do stosowania - Hydroksymocznik

Przewlekła białaczka szpikowa
Do niedawna podstawowy lek w przewlekłej białaczce szpikowej w fazie przewlekłej, a także w fazie akceleracji.

Inne zespoły mieloproliferacyjne: czerwienica prawdziwa, nadpłytkowość samoistna z dużym ryzykiem wystąpienia powikłań zakrzepowo-zatorowych, osteomielofibroza.

Ostra białaczka szpikowa, białaczka u osób w podeszłym wieku
Paliatywne leczenie opornych ostrych białaczek szpikowych i białaczek u osób w podeszłym wieku.

Inne choroby
Stosowany również w czerniaku złośliwym, zaawansowanym, opornym na leczenie raku jajnika, płaskokomórkowym raku krtani, niedokrwistości sierpowatokrwinkowej, łuszczycy.

Przeciwwskazania stosowania - Hydroksymocznik

Nadwrażliwość na lek. Upośledzenie czynności szpiku kostnego – zmniejszenie liczby leukocytów <2500/µl, płytek krwi <100 000/µl lub ciężka niedokrwistość. Niewydolność wątroby i nerek.

Radioterapia, inne leki przeciwnowotworowe
Należy zachować ostrożność u chorych poddanych radioterapii lub leczeniu innymi lekami przeciwnowotworowymi.

Kontrola przebiegu leczenia
Podczas leczenia należy przynajmniej 1 ×/tydz. kontrolować morfologię krwi oraz czynność wątroby i nerek.

Nowotwory nerek, osoby w podeszłym wieku
Należy zachować ostrożność u chorych na nowotwory nerek oraz u chorych w podeszłym wieku.

Stężenie kwasu moczowego
W trakcie leczenia może się zwiększyć stężenie kwasu moczowego, co może wymagać modyfikacji dawkowania. Podczas leczenia chory powinien otrzymywać dużą ilość płynów.

Wtórna białaczka
U chorych leczonych przewlekle z powodu samoistnej nadpłytkowości lub czerwienicy prawdziwej może dojść do rozwoju wtórnej białaczki.

Rak płaskonabłonkowy skóry
W trakcie leczenia należy obserwować zmiany skórne u chorych, ponieważ u osób leczonych hydroksymocznikiem opisano przypadki rozwoju raka płaskonabłonkowego skóry.

Owrzodzenia podudzi
Lek może prowadzić do powstania bolesnych, trudno gojących się owrzodzeń podudzi – wymaga to przerwania leczenia.

Osoby zakażone HIV leczone didanozyna i/lub stawudyną
Należy zachować szczególną ostrożność u zakażonych HIV leczonych didanozyną i stawudyną lub samą didanozyną, ponieważ w trakcie leczenia tych chorych hyroksymocznikiem stwierdzono przypadki ostrego zapalenia trzustki oraz uszkodzenia i niewydolności wątroby prowadzących niekiedy do zgonu, a także występowanie obwodowej neuropatii.

Zapalenie naczyń skóry
U chorych na choroby mieloproliferacyjne leczonych hydroksymocznikiem, zwłaszcza leczonych interferonem, może wystąpić zapalenie naczyń skóry prowadzące do owrzodzeń i zgorzeli.

Osoby w podeszłym wieku
Należy zachować ostrożność u chorych w podeszłym wieku i w razie potrzeby stosować mniejsze dawki.

Interakcje - Hydroksymocznik

Inne leki wywołujące supresję szpiku
Inne leki o potencjalnie mielosupresyjnym działaniu mogą potęgować działanie hydroksymocznika i zwiększać ryzyko upośledzenia czynności układu odpornościowego.

Objawy rumienia
U chorych napromienianych mogą się nasilić objawy rumienia.

Cytozyna, fluoropirymidyny
In vitro hydroksymocznik nasila działanie arabinozydu cytozyny i fluoropirymidyn.

Działania niepożądane - Hydroksymocznik

Uszkodzenie układu krwiotwórczego – leukopenia, niedokrwistość typu megaloblastycznego, rzadziej małopłytkowość, niedokrwistość. Są wywoływane stosunkowo łatwo, szybko ustępują po odstawieniu leku.

Zaburzenia czynności przewodu pokarmowego – utrata łaknienia, nudności i wymioty, wzdęcia, bóle brzucha, biegunka lub zaparcie.

Dreszcze, złe samopoczucie, gorączka polekowa. Rzadziej odczyny skórne (osutka plamisto-grudkowa, rumień twarzy, rumień dystalnych części kończyn), zapalenie jamy ustnej, bóle i zawroty głowy, rozlane nacieki płucne, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, zaburzenia czynności nerek, utrudnione oddawanie moczu, zaburzenia miesiączkowania, wypadanie włosów, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zaburzenia orientacji, omamy. Zapalenie naczyń skóry prowadzące do owrzodzeń i zgorzeli. Lek powoduje zmniejszenie stężenia żelaza w surowicy oraz zwiększenie stężenia kwasu moczowego we krwi.

Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania objawy dotyczą głównie skóry i błon śluzowych: ostre zapalenie jamy ustnej, bolesność, pojawienie się fioletowych grudek na skórze, obrzęk dłoni i stóp prowadzące do złuszczania się skóry. Należy przeprowadzić płukanie żołądka, a następnie monitorować parametry układu krwiotwórczego i zastosować leczenie podtrzymujące.

Ciąża i laktacja - Hydroksymocznik

Kategoria D. Hydroksymocznik może działać genotoksycznie. W trakcie leczenia i 3 mies. po jego zakończeniu należy stosować skuteczne metody antykoncepcji.

Lek przenika do pokarmu kobiecego; nie stosować w okresie karmienia piersią.

Dawkowanie - Hydroksymocznik

P.o. Dorośli.

Przewlekła białaczka szpikowa: początkowo 20–40 mg/kg mc./d, następnie w leczeniu podtrzymującym w zależności od liczby leukocytów 15–30 mg/kg mc./d (dawkę należy dobierać w ten sposób, aby liczba białych krwinek wynosiła 5000–10 000/µl); w zaostrzeniu do 60 mg/kg mc./d.

Nadpłytkowość samoistna. Początkowo 15–40 mg/kg mc./d; po uzyskaniu remisji w leczeniu podtrzymującym 10–20 mg/kg mc./d (należy utrzymywać liczbę płytek krwi <600 000/µl, a liczbę białych krwinek <4000/µl); w zaostrzeniu 25–50 mg/kg mc./d.

Czerwienica prawdziwa. Początkowo 15–20 mg/kg mc./d, w leczeniu podtrzymującym zwykle 10 mg/kg mc./d (należy utrzymywać hematokryt <45%, a liczbę płytek krwi <400 000/µl). Mielofibroza. Początkowo 5–20 mg/kg mc./d; w leczeniu podtrzymującym 10 mg/kg mc./d.

Paliatywne leczenie ostrej białaczki szpikowej. 1000–5000 mg/d, tak by liczba blastów utrzymywała się na poziomie do kilku tysięcy.

Niedokrwistość sierpowatokrwinkowa. Początkowo 15 mg/kg mc./d, następnie w zależności od liczby krwinek dawkę można stopniowo zwiększać do 35 mg/kg mc./d.

W nowotworach litych 80 mg/kg mc. co 3 dni (w nowotworach głowy i szyi w skojarzeniu z radioterapią) lub 20–30 mg/kg mc./d.

Łuszczyca krostkowa: 1,5–2 g 1 ×/d lub w 3–4 daw. podz. przez 7–10 dni, następnie przerwa 3–5 dni.

Uwagi dla Hydroksymocznik

Wymioty
Stosowanie hydroksymocznika wiąże się z małym ryzykiem wystąpienia wymiotów; nie zaleca się rutynowego podawania leków przeciwwymiotnych.

Megalocytoza
W trakcie leczenia może wystąpić megalocytoza, która nie reaguje na leczenie kwasem foliowym i wit. B12.

Hydroksymocznik może upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi urządzeń mechanicznych w ruchu.

Sposób stosowania leku
Kapsułki należy połykać w całości, nie dopuszczając do ich rozpadnięcia się w ustach. Lek powinien być stosowany pod nadzorem onkologa klinicznego z odpowiednim doświadczeniem w stosowaniu leków przeciwnowotworowych.

Przeczytaj też artykuły

Preparaty na rynku polskim zawierające hydroksymocznik

Hydroxycarbamid Teva (kapsułki) Hydroxyurea-Medac (kapsułki twarde)
Zbiórka dla szpitali w Ukrainie!
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.
Poradnik świadomego pacjenta
  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.