×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Zasady wydawania zwolnień z zajęć WF


specjalista medycyny sportowej
Zasady wydawania zwolnień z zajęć WF
Fot. iStock.com

W jakiej sytuacji należy zwrócić się do lekarza po zwolnienie dziecka z WF?

Zgodnie z obowiązującym od 1 września 2015 roku Rozporządzeniem Ministra Edukacji uczeń może zostać zwolniony całkowicie z lekcji wychowania fizycznego lub zwolniony z wykonywania określonych ćwiczeń w trakcie lekcji WF, co jest pewną nowością. Istotą przepisów jest ograniczenie zwolnień i umożliwienie uczęszczania na zajęcia WF jak największej liczbie uczniów. W razie przewlekłych problemów zdrowotnych uczeń ma możliwość uczęszczania na lekcje WF z ograniczeniem - zwolnieniem z wykonywania określonych ćwiczeń fizycznych, np. przewrotów w przypadku problemów z błędnikiem, czy forsownych biegów, czy zajęć na basenie w przypadku astmy wysiłkowej, która ujawnia się np. tylko na basenie, z powodu chloru obecnego w powietrzu. Dotychczasowy system zwolnień był zero-jedynkowy albo uczeń był całkowicie zdolny do uczestniczenia w zajęciach WF, albo całkowicie niezdolny.

Do lekarza po zwolnienie z WF, a raczej opinię, należy się zatem zwrócić, gdy występują jakiekolwiek problemy zdrowotne, które zdaniem rodziców lub ucznia uniemożliwiają lub utrudniają czy ograniczają jego udział w lekcjach WF. Lekarz oceni, czy istotnie zgłaszane problemy stanowią dostateczną przesłankę do wydania opinii o zwolnieniu z WF, a następnie wystawi pisemną opinię. Zgodnie z przepisami zwolnienia z lekcji WF udziela dyrektor szkoły na wniosek rodziców/opiekunów lub pełnoletniego ucznia na podstawie opinii lekarza na okres wskazany w tej opinii. Lekarz określa zatem, na jaki okres potrzebne jest zwolnienie oraz czy jest to całkowite zwolnienie z zajęć WF, czy tylko z określonych ćwiczeń fizycznych (lekarz wymienia rodzaj ćwiczeń). W tym przypadku uczeń uczestniczy w zajęciach wychowania fizycznego z ograniczeniami. Uczeń częściowo zwolniony z WF jest oceniany i klasyfikowany, przy czym nauczyciel wychowania fizycznego ma obowiązek dostosować wymagania edukacyjne do indywidualnych możliwości ucznia (chodzi o to, by ocena z WF nie zaniżała średniej oceny, jeżeli uczeń się stara, chodzi regularnie na zajęcia i jest przygotowany, choć ma gorsze wyniki niż zdrowi uczniowie). Zgodnie z rozporządzeniem „na podstawie opinii lekarza wymagania edukacyjne, o których mowa w art. 44b ust. 8 p. 1 ustawy, dostosowuje się do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia”. Jeżeli zwolnienie jest całkowite i uczeń nie uczęszcza na zajęcia WF, to nie jest oceniany. Jeżeli okres zwolnienia jest na tyle długotrwały, że uniemożliwia wystawienie oceny semestralnej lub rocznej, to uczeń nie podlega klasyfikacji (na świadectwie wpisuje się „zwolniony lub nieklasyfikowany”).

Na jaki okres lekarz może wystawić dziecku zwolnienie?

Przepisy nie precyzują minimalnego okresu zwolnienia z WF, zatem mogą to być nawet pojedyncze zajęcia danego dnia (1-2 lekcje). Maksymalny okres zwolnienia to cały rok szkolny.

Jakie choroby są powodem całorocznego zwolnienia z WF?

Przepisy edukacyjne pozostawiają tę kwestię lekarzowi. Pierwsze wytyczne zostały po raz pierwszy opracowane przez Instytut Matki i Dziecka w 1976 roku i były następnie modyfikowane (kwalifikacja do WF jest elementem bilansu ucznia klasy O, III szkoły podstawowej, I klasy gimnazjum oraz I szkół ponadgimnazjalnych). Zgodnie np. z zasadami kwalifikacji do zajęć WF opublikowanymi w książce Uczniowie z chorobami przewlekłymi pod red. prof. Barbary Woynarowskiej (Wyd. Naukowe PWN, 2010) powodem zwolnienia mogą być wszystkie choroby, które uniemożliwiają udział w zajęciach ze względu na stan zdrowia przez tak długi okres (grupa C - niezdolni do zajęć WF). Należą do nich, np.

  • padaczka (gdy pomimo leczenia występują napady),
  • ciężkie postacie mózgowego porażenia dziecięcego,
  • krótkowzroczność zagrażająca odklejeniem siatkówki,
  • choroba Meniere'a,
  • astma (gdy pomimo leczenia występują częste, średnio ciężkie, napady duszności bezpośrednio związane z wysiłkiem)
  • zespół nerczycowy (w okresie zaostrzenia).

Ponadto wady serca z niewydolnością krążenia, groźne napadowe zaburzenia rytmu serca, bóle zamostkowe w czasie wysiłku (do czasu wyjaśnienia przyczyny) i zapalenie mięśnia sercowego.

Z chorób układu ruchu: choroba reumatyczna w postaci przewlekłej z utrudnionym poruszaniem się, ciężkie skrzywienia kręgosłupa: II-IV stopnia, jałowe martwice kości (zwolnienie z zajęć WF na okres 6-12 mies.) oraz stany pourazowe, np. okresy gojenia się złamań kości czy skręceń stawu, jak też rekonwalescencja po zabiegach ortopedycznych czy chirurgicznych.

Przyczyną zwolnień z WF mogą być też wybrane zaburzenia psychiatryczne.

Ocena jest w każdym przypadku indywidualna i należy do lekarza prowadzącego, który może oczywiście skonsultować się w sprawie kwalifikacji do zajęć WF z pediatrą, lekarzem POZ, specjalistą rehabilitacji medycznej czy lekarzem sportowym.

Jaki specjalista powinien wystawić zwolnienie?

Rozporządzenie Ministra Edukacji nie precyzuje, jaki lekarz powinien wystawić zwolnienie, a raczej opinię lekarską, gdyż formalnie zwolnienia dokonuje dyrektor szkoły. Opinię powinien wystawić zatem lekarz, który ma odpowiednie kompetencje w tym zakresie, np. lekarz POZ, pediatra, specjalista medycyny sportowej lub specjalista z danej dziedziny medycyny, który leczy chorobę dziecka (ortopeda, okulista, neurolog, psychiatra, kardiolog, pulmonolog itp.). Nie ma przeszkód, by opinia była wydawana po skonsultowaniu się lekarzy, np. lekarza POZ na podstawie sugestii specjalisty w danej dziedzinie.

Czy niechęć dziecka do uczestniczenia w lekcjach WF jest wystarczającym powodem do wystawienia zwolnienia?

Oczywiście nie jest. Podobnie jak niechęć do lekcji matematyki nie jest wystarczającym powodem do zwolnienia ucznia z tych zajęć. Aktywność fizyczna jest bardzo ważna dla prawidłowego rozwoju i przyszłości dziecka, może nawet ważniejsza niż inne przedmioty szkolne. Obecnie większość aktywności fizycznej polskich dzieci odbywa się właśnie w ramach zajęć WF. Zwolnienie z zajęć WF jest możliwe w przypadkach szczególnych, gdy niechęć wynika z zaburzeń psychiatrycznych (lęki, fobie) i wymaga odpowiedniego leczenia. W takim przypadku decyzja należy do psychiatry.

Piśmiennictwo:

1. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 28 sierpnia 2009 r. w sprawie organizacji profilaktycznej opieki zdrowotnej nad dziećmi i młodzieżą. Dz.U. 2009 nr 139 poz. 1133
2. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 czerwca 2015 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikacji i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych - § 5 ust. 1,2,3. (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm. 2)
3. Woynarowska B. (red.): Uczniowie z chorobami przewlekłymi. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2010
4. Woynarowska B., Wojciechowska A.: Aktywność fizyczna dzieci i młodzieży. Kwalifikacja lekarska do wychowania fizycznego w szkole. Instytut Matki i Dziecka Zakład Pediatrii Społecznej i Medycyny Szkolnej. Egross 1993

20.10.2016

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Jak pojechać do sanatorium?
    Czy można wybrać sobie miejsce, do którego chce się jechać i termin wyjazdu? Czy można wybrać sobie miejsce, do którego chce się jechać i termin wyjazdu? Czy można skorzystać z sanatorium bez zakwaterowania?
  • Jak długo ważna jest recepta w 2020?
    Pacjent, który otrzymał receptę od lekarza, musi pamiętać, że nie jest ważna bezterminowo. Każda recepta ma ściśle określony czas, w którym można ją zrealizować. Dotyczy to zarówno recepty w formie „papierowej”, jak i tzw. e-recepty.