Nadciśnienie, arytmia, zawał – u młodej osoby? To wcale nie tak rzadkie! Zdaniem dr hab. Marty Kałużnej-Oleksy u młodych dorosłych coraz częściej diagnozuje się różne choroby układu sercowo-naczyniowego. Przyczyny? Bardzo często niezdrowy styl życia i współczesne zagrożenia, takie jak wapowanie i dopalacze.
Dr hab. n. med. Marta Kałużna-Oleksy. Fot. mat. pras.
– Często zaczyna się „niewinnie”: brak regularnej aktywności ruchowej, wypady ze znajomymi na fast food, zajadanie słodyczami chandry, nieregularne posiłki, restrykcyjne diety odchudzające. Czasami dochodzą do tego używki, w tym popularne wśród młodzieży wapowanie i dopalacze oraz seks bez zabezpieczenia – mówi dr hab. Marta Kałużna-Oleksy z I Kliniki Kardiologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, członkini Komitetu Organizacyjnego konferencji Prevention & Intervention 2024. – Kiedy młoda osoba trafia do lekarza i słyszy diagnozę: zaburzenia rytmu serca, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, nadwaga lub otyłość, niewydolność serca, zakażenie HIV, bardzo często jest to dla młodego pacjenta i jego bliskich informacja szokująca.
Kardiolożka wyjaśnia, że w odniesieniu do młodych osób istnieje także szereg innych czynników ryzyka chorób serca i naczyń, takich na przykład choroby autoimmunologiczne, w tym toczeń rumieniowaty układowy, obturacyjny bezdech śródsenny czy hipercholesterolemia rodzinna, które nieleczone mogą doprowadzić do poważnych powikłań sercowo-naczyniowych – w przypadku hipercholesterolemii na przykład wystąpienia zawału mięśnia sercowego w bardzo młodym wieku.
– Konieczna jest uważność, obserwacja młodego człowieka przez jego rodziców pod kątem czynników ryzyka, które mogą pojawić się już w dzieciństwie, jak i tych, które są bardziej charakterystyczne dla okresu dojrzewania i, co istotne, są, jak je nazywamy, modyfikowalne, to jest odwracalne – podkreśla ekspertka. – Wspierajmy młodzież w budowaniu zdrowych nawyków żywieniowych, prowadzeniu regularnej aktywności fizycznej. Ważne, by samemu być tu dobrym przykładem. Rozmawiajmy z dziećmi, dlaczego unikanie używek jest kluczowe dla kształtowania zdrowego układu sercowo-naczyniowego – radzi kardiolożka i dodaje, że obecnie zaledwie niewielki odsetek młodych ludzi jest świadomy wpływu swoich codziennych wyborów na długoterminowe zdrowie.
– Mówiąc o „młodych” nie mamy na myśli wyłącznie młodzieży, która uważa, że na zaprzątanie sobie głowy sprawami zdrowia jeszcze nie czas, ale również 20-, 30- i 40-latków, którzy zapominają o profilaktyce – wyjaśnia dr hab. Marta Kałużna-Oleksy.
Kardiolożka zwraca uwagę, że w ostatnich latach obserwowany jest wzrost występowania zawału mięśnia sercowego u kobiet, szczególnie w grupie młodych kobiet. Zdaniem specjalistki jest to populacja, którą rzadko postrzega się jako zagrożoną chorobami sercowo-naczyniowymi, a to może być zgubne.
– Warto zwrócić uwagę na szereg nietypowych czynników ryzyka, które w przypadku kobiet mogą wpływać na zdrowie serca i naczyń. Do takich czynników należą między innymi: przedwczesna miesiączka w wywiadzie, nieprawidłowości występujące podczas ciąży, takie jak cukrzyca ciążowa czy nadciśnienie w trakcie ciąży, a także poronienia czy nieprawidłowy przebieg porodu. Te kwestie mogą prowadzić do wcześniejszego wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych, dlatego tak ważne jest, aby zwiększyć świadomość w tym zakresie – zaznacza ekspertka i dodaje, że edukacja na temat zdrowego stylu życia powinna być integralną częścią programów szkolnych.
– Chodzi o to, by młodzi dorośli mogli podejmować świadome decyzje dotyczące swojego zdrowia – uważa dr hab. Marta Kałużna-Oleksy. – Dbanie o zdrowie od najmłodszych lat to nie tylko inwestycja w przyszłość jednostki, ale także w przyszłość społeczeństwa. Zmiany w zachowaniach zdrowotnych mogą znacząco wpłynąć na redukcję kosztów opieki zdrowotnej oraz poprawę jakości życia obywateli. To powinno stanowić zachętę dla interesariuszy systemu opieki zdrowotnej w budowaniu mądrych programów edukacyjnych i profilaktycznych. Warto działać już dziś, aby jutro nie żałować braku właściwych działań prozdrowotnych z przeszłości.
O tym, jak dbać o serce i naczynia krwionośne od najmłodszych lat, w dniach 11-13 października 2024 roku podczas konferencji Prevention & Intervention będą dyskutowali kardiolodzy z całego świata. Więcej informacji o wydarzeniu: www.prev-interv.com.
