Pytanie nadesłane do redakcji
Jestem w 36. tyg. ciąży, od samego początku choruję na krztusiec. Początkowo leczyłam się na grypę, później wykonano badania na krztusiec i w 3. tygodniu dowiedziałam się, że jestem chora na tę chorobę. Każdego lekarza pytam, czy miał taki przypadek... niestety nikt nie jest w stanie mi odpowiedzieć, co będzie z moim dzieckiem, jak się urodzi? Czy będzie zdrowe? (to jest przecież choroba zakaźna). Czy krztusiec jest groźny dla płodu? Czy rodząc naturalnie, jestem narażona na jakieś ryzyko? Czy mogę karmić piersią, jeśli dalej jestem chora? Czy mogę szczepić dziecko na krztusiec? Nurtuje mnie wiele pytań i dobija mnie ta bezradność i niewiedza.
Odpowiedź
Krztusiec jest chorobą bakteryjną wywołaną przez zakażenie dróg oddechowych pałeczką krztuśca. Choroba nie przenosi się na płód ani nie wywołuje wad wrodzonych. Dorośli szczepieni w dzieciństwie zwykle chorują łagodnie, zatem Pani stan zdrowia także nie powinien negatywnie wpłynąć na dziecko. Choroba przenosi się drogą kropelkową i przestaje być zaraźliwa po 5 dniach właściwej antybiotykoterapii (antybiotyki z grupy makrolidów lub kotrimoksazol). Rozumiem, że była Pani leczona. Jak zatem Pani widzi z przedstawionych danych wynika, że dziecko powinno się urodzić zdrowe.
Co zatem należy robić? Już teraz powinna Pani zadbać, by wszyscy domownicy i inne osoby, które będą miały kontakt z noworodkiem zostali zaszczepieni przeciwko krztuścowi. Jest to ważne, bo mogą być zakażeni krztuścem w skąpoobjawowy sposób, a noworodki są bardzo wrażliwe na zachorowanie.
Zobacz: Metoda kokonu - szczepienie osób z otoczenia dzieci, które nie mogą być szczepione
Dziecko należy szczepić zgodnie z aktualnym Programem Szczepień Ochronnych. Pierwszą dawkę szczepionki przeciwko krztuścowi otrzyma w 6. tygodniu życia, kolejną za 4-6 tygodni. Do szczepień można zastosować nowsze szczepionki bezkomórkowe, np. w postaci szczepionek skojarzonych (5 w jednym lub 6 w jednym [które chronią także przed błonicą, tężcem, inwazyjnym zakażeniem Haemophilus influenzae typu b, poliomyelitis w przypadku szczepionki 5-składnikowej oraz dodatkowo przed wirusowym zapaleniem wątroby typu B w przypadku szczepionki 6-składnikowej – przyp. red.]).
Obecnie sytuacja epidemiczna jest taka, że pomimo bardzo skutecznego programu szczepień przeciwko krztuścowi niemowląt i małych dzieci oraz dużego odsetka zaszczepionych, nadal nie opanowano zachorowań na krztusiec w starszych grupach wiekowych - dzieci szkolne, młodzież i dorośli. Ostatnio obserwujemy nawet niepokojące zwiększenie liczby zachowań osób szczepionych w dzieciństwie, które teraz osiągnęły 10.–20. rok życia. Zjawisko to tłumaczymy stopniową utratą odporności poszczepiennej, przy dużej zaraźliwości pałeczki B. pertussis, czynnika etiologicznego choroby. Skuteczność zapobiegania krztuścowi można prawdopodobnie poprawić poprzez wielokrotne podawanie dawek przypominających szczepionki dzieciom, młodzieży i dorosłym.
Czytaj też: Czy przechorowanie krztuśca powoduje uzyskanie trwałej odporności?
Piśmiennictwo:
Cherry J.D.: Why do pertussis vaccines fail? Pediatrics, 2012; 129: 968-997.Pertussis in Pregancy
Zalecenia Polskiej Grupy Ekspertów ds. Szczepień przeciwko Krztuścowi dotyczące wskazań do stosowania skojarzonych szczepionek przeciwkrztuścowych (dTpa) u starszych dzieci, młodzieży i dorosłych (marzec 2010). Medycyna Praktyczna Pediatria WS 1/2010
