Jakie są sposoby na wykrycie mikrokamicy przewodowej i kiedy dochodzi do zwłóknienia zwieracza Oddiego?

dr hab. med. Anna Mokrowiecka
specjalista chorób wewnętrznych, specjalista gastroenterolog
Aktualizacja: lek. Magdalena Wiercińska

Pytanie nadesłane do redakcji

Jakie są sposoby na wykrycie mikrokamicy w PŻW (przewodzie żółciowym wspólnym – przyp. red.) – radiolodzy zarówno w badaniu USG, jak i MRCP (rezonans magnetyczny dróg żółciowych – przyp. red.) stwierdzili, że łatwo można przeoczyć mikrokamicę i jeśli badania te jej nie uwidaczniają, to nie znaczy, że jej nie ma. Chciałam również zapytać – po jakim czasie najwcześniej od ECPW (endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna - przyp. red.) i endoskopowej sfinkterotomii (nacięcie zwieracza Oddiego wykonywane podczas badania endoskopowego dróg żółciowych - przyp. red.) może nastąpić zwłóknienie zwieracza Oddiego?

Odpowiedź

Rzeczywiście w USG jamy brzusznej czasami nie widać nie tylko mikrokamicy, ale także większych złogów w drogach żółciowych. Czasami można rozpoznać kamicę przewodową na podstawie innych cech w badaniach obrazowych, np. poszerzenia dróg żółciowych. Rezonans magnetyczny dróg żółciowych (MRCP) jest badaniem bardzo czułym i swoistym, które z dużym prawdopodobieństwem diagnozuje wszelkie nieprawidłowości dróg żółciowych. Poza tym chorobę tę rozpoznajemy, biorąc pod uwagę nie tylko obraz radiologiczny, ale przede wszystkim objawy kliniczne oraz wyniki badań laboratoryjnych (m.in. zwiększenie aktywności enzymów cholestatycznych – fosfatazy zasadowej, GGTP, bilirubiny). Lekarz ustala rozpoznanie na podstawie wszystkich ww. wyników i ewentualnie podejmuje decyzję o badaniu inwazyjnym, jakim jest endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ECPW). Podczas ECPW można ostatecznie potwierdzić mikrokamicę przewodową i jednocześnie skutecznie ją leczyć (oczyszczając drogi żółciowe).

Choroba zwaną dysfunkcją zwieracza Oddiego występuje u osób, które nigdy nie były poddawane żadnym zabiegom na drogach żółciowych, a także u tych (częściej) po np. cholecystektomii laparoskopowej. Podczas ECPW dochodzi do przecięcia zwieracza Oddiego, który raczej nie powinien ulegać zwłóknieniu. Rzadko może dochodzić do restenozy (ponownego zwężenia).

Przyczynami dysfunkcji zwieracza są 2 mechanizmy:

  • jeden spowodowany nieprawidłowościami w budowie zwieracza (najczęściej zwężeniem wynikającym ze zwłóknienia lub stanu zapalnego)
  • drugi związany z zaburzeniami układów regulatorowych mięśniówki zwieracza.
  • W praktyce ich rozróżnianie ma mniejsze znaczenie, ponieważ dają podobne objawy. Dysfunkcję zwieracza spowodowaną jego zwężeniem leczymy, wykonując właśnie sfinkterotomię podczas ERCP.

    redakcja mp.pl wyjaśnia:

    Co to jest mikrokamica żółciowa?

    Mikrokamica żółciowa to obecność niewielkich kamieni – o średnicy poniżej 3 mm w drogach żółciowych. Mikrokamica jest czasem określana jako błotko, piasek lub osad żółciowy. Mikrokamica żółciowa może powodować kolkę żółciową i prowadzić do powikłań, takich jak ostre zapalenie dróg żółciowych i ostre zapalenie trzustki. Mikrokamica może się także przekształcić w kamienie żółciowe.

    Mikrokamica może powodować objawy, takie jak kamica żółciowa, czyli m.in. kolkę żółciową, nudności i wymioty, zgagę, dyskomfort w górnej części brzucha po spożyciu tłustego pokarmu, wzdęcie brzucha, żółtaczkę. Przeczytaj więcej: Kamica żółciowa - przyczyny, objawy, leczenie

    Mikrokamica w pęcherzyku żółciowym jest rzadko uwidaczniana w badaniu ultrasonograficznym (USG) brzucha. Jeśli u pacjenta występuje kolka żółciowa, a w badaniu USG brzucha nie uwidoczniono kamieni, to zwykle się powtarza USG po kilku tygodniach. Jeśli powtórne USG brzucha nadal daje wynik negatywny (nie widać złogów), to rozważa się ultrasonografię endoskopową (EUS) i – w razie potrzeby – badanie mikroskopowe żółci.

    Czy restenoza (ponowne zwężenie) zwieracza Oddiego po sfinkterektomii (nacięciu zwieracza Oddiego) jest częsta?

    Nie, ponowne zwężenie występuje rzadko. Szacuje się, że może to być około 1–2%. Ponowne zwężenie leczy się zwykle endoskopowo poprzez powtórną sfinkterotomię lub założenie stentu.

    Piśmiennictwo:

    Sobol E., Muszyński J. Dyskinezy dróg żółciowych. Przew Lek 2005; 3 98-106.
    11.06.2025
    Wybrane treści dla Ciebie
    Inne pytania
    Doradca Medyczny
    • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
    • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
    • Dokąd mam się udać?
    +48

    w dni powszednie od 8.00 do 18.00
    Cena konsultacji 29 zł

    Zaprenumeruj newsletter

    Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

    Dziękujemy.

    Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

    Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

    Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

    Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

    Nie, dziękuję.
    Poradnik świadomego pacjenta
    • Flebolog - czym się zajmuje, jakie choroby leczy?
      Flebolog to lekarz zajmujący się diagnostyką i leczeniem chorób żył. Zajmuje się m.in. żylakami, pajączkami naczyniowymi, zakrzepicą żył głębokich, obrzękami i przewlekłą niewydolnością żylną. Flebologia w Polsce nie jest osobną specjalizacją.
    • Ginekolog – czym się zajmuje, jakie choroby leczy
      Ginekolog to lekarz zajmujący się profilaktyką, diagnostyką i leczeniem chorób żeńskiego układu rozrodczego. Opiekuje się pacjentkami w każdym wieku – przeprowadza regularne badania kontrolne, pomaga w doborze metod antykoncepcji, diagnozuje przyczyny zaburzeń miesiączkowania oraz niepłodności, rozpoznaje i leczy choroby nowotworowe żeńskiego układu rozrodczego. Dba również o prawidłowy przebieg ciąży, porodu i połogu.