Pytanie nadesłane do redakcji
Jakie są sposoby na wykrycie mikrokamicy w PŻW (przewodzie żółciowym wspólnym – przyp. red.) – radiolodzy zarówno w badaniu USG, jak i MRCP (rezonans magnetyczny dróg żółciowych – przyp. red.) stwierdzili, że łatwo można przeoczyć mikrokamicę i jeśli badania te jej nie uwidaczniają, to nie znaczy, że jej nie ma. Chciałam również zapytać – po jakim czasie najwcześniej od ECPW (endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna - przyp. red.) i endoskopowej sfinkterotomii (nacięcie zwieracza Oddiego wykonywane podczas badania endoskopowego dróg żółciowych - przyp. red.) może nastąpić zwłóknienie zwieracza Oddiego?
Odpowiedź
Rzeczywiście w USG jamy brzusznej czasami nie widać nie tylko mikrokamicy, ale także większych złogów w drogach żółciowych. Czasami można rozpoznać kamicę przewodową na podstawie innych cech w badaniach obrazowych, np. poszerzenia dróg żółciowych. Rezonans magnetyczny dróg żółciowych (MRCP) jest badaniem bardzo czułym i swoistym, które z dużym prawdopodobieństwem diagnozuje wszelkie nieprawidłowości dróg żółciowych. Poza tym chorobę tę rozpoznajemy, biorąc pod uwagę nie tylko obraz radiologiczny, ale przede wszystkim objawy kliniczne oraz wyniki badań laboratoryjnych (m.in. zwiększenie aktywności enzymów cholestatycznych – fosfatazy zasadowej, GGTP, bilirubiny). Lekarz ustala rozpoznanie na podstawie wszystkich ww. wyników i ewentualnie podejmuje decyzję o badaniu inwazyjnym, jakim jest endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ECPW). Podczas ECPW można ostatecznie potwierdzić mikrokamicę przewodową i jednocześnie skutecznie ją leczyć (oczyszczając drogi żółciowe).
Choroba zwaną dysfunkcją zwieracza Oddiego występuje u osób, które nigdy nie były poddawane żadnym zabiegom na drogach żółciowych, a także u tych (częściej) po np. cholecystektomii laparoskopowej. Podczas ECPW dochodzi do przecięcia zwieracza Oddiego, który raczej nie powinien ulegać zwłóknieniu. Rzadko może dochodzić do restenozy (ponownego zwężenia).
Przyczynami dysfunkcji zwieracza są 2 mechanizmy:
W praktyce ich rozróżnianie ma mniejsze znaczenie, ponieważ dają podobne objawy. Dysfunkcję zwieracza spowodowaną jego zwężeniem leczymy, wykonując właśnie sfinkterotomię podczas ERCP.
redakcja mp.pl wyjaśnia:
Co to jest mikrokamica żółciowa?
Mikrokamica żółciowa to obecność niewielkich kamieni – o średnicy poniżej 3 mm w drogach żółciowych. Mikrokamica jest czasem określana jako błotko, piasek lub osad żółciowy. Mikrokamica żółciowa może powodować kolkę żółciową i prowadzić do powikłań, takich jak ostre zapalenie dróg żółciowych i ostre zapalenie trzustki. Mikrokamica może się także przekształcić w kamienie żółciowe.
Mikrokamica może powodować objawy, takie jak kamica żółciowa, czyli m.in. kolkę żółciową, nudności i wymioty, zgagę, dyskomfort w górnej części brzucha po spożyciu tłustego pokarmu, wzdęcie brzucha, żółtaczkę. Przeczytaj więcej: Kamica żółciowa - przyczyny, objawy, leczenie
Mikrokamica w pęcherzyku żółciowym jest rzadko uwidaczniana w badaniu ultrasonograficznym (USG) brzucha. Jeśli u pacjenta występuje kolka żółciowa, a w badaniu USG brzucha nie uwidoczniono kamieni, to zwykle się powtarza USG po kilku tygodniach. Jeśli powtórne USG brzucha nadal daje wynik negatywny (nie widać złogów), to rozważa się ultrasonografię endoskopową (EUS) i – w razie potrzeby – badanie mikroskopowe żółci.
Czy restenoza (ponowne zwężenie) zwieracza Oddiego po sfinkterektomii (nacięciu zwieracza Oddiego) jest częsta?
Nie, ponowne zwężenie występuje rzadko. Szacuje się, że może to być około 1–2%. Ponowne zwężenie leczy się zwykle endoskopowo poprzez powtórną sfinkterotomię lub założenie stentu.