Melatonina – działania niepożądane

Pytanie nadesłane do redakcji

Czy przedawkowanie melatoniny może doprowadzić do śmierci? A co się dzieje, jeśli połączymy melatoninę z alkoholem?

Odpowiedział

dr n. med. Ernest Kuchar
Klinika Pediatrii i Chorób Zakaźnych
Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu

Melatonina jest hormonem syntetyzowanym głównie w szyszynce. Koordynuje pracę nadrzędnego zegara biologicznego u ssaków, regulującego rytmy okołodobowe, w tym rytm snu i czuwania. Melatonina jest dostępna jako lek bez recepty w postaci tabletek. Stosowana jest jako lek ułatwiający zasypianie oraz w zaburzeniach snu związanych ze zmianą stref czasowych (Jet-lag Syndrome – zespół nagłej zmiany strefy czasowej).

Melatonina po podaniu doustnym jest zasadniczo dobrze tolerowana. Najczęstsze działania niepożądane to dzienna senność, bóle i zawroty głowy występują z częstością porównywalną w grupie placebo. Inne zgłaszane działania niepożądane to przejściowe objawy depresyjne, łagodne drżenia, niewielki niepokój, skurcze brzucha, drażliwość, zmniejszona czujność, dezorientacja, nudności, wymioty i niedociśnienie.

Melatonina cechuje się małą toksycznością. W ustroju jest szybko metabolizowana do 2 metabolitów: 6-hydroksymelatoniny i 6-sulfotoksymelatoniny. Mediana dawki śmiertelnej (LD50) u szczura po podaniu doustnym przekracza 3200 mg/kg (dla porównania zwykła dawka jednorazowa wynosi 2 mg). Najcięższe opisane działania niepożądane melatoniny wśród ludzi, które wystąpiły w 35-letniej obserwacji polegały na wystąpieniu (po dawkach od 1 do 36 mg melatoniny) zapalenia wątroby, dezorientacji, zapaleniu nerwu wzrokowego, epizodzie psychozy, bólów głowy i oczopląsu. Ponadto zgłoszono wystąpienie drgawek i wysypek uczuleniowych. Nie opisano jak dotąd zgonu po melatoninie, zatem dawka śmiertelna u człowieka nie jest znana. Nie opisano jak dotąd interakcji melatoniny z alkoholem.