Szczypiorek to popularna roślina powszechnie wykorzystywana w kuchni polskiej. Ceniona za delikatnie cebulowy smak i aromat. Najczęściej wykorzystuje się ją do różnego rodzaju potraw na bazie jaj oraz jako dodatek do twarogu.
Fot. Damir Mijailovic/ pexels.com
Szczypiorek (Allium schoenoprasum L.) to gatunek rośliny należący do rodziny amarylkowatych. Szczypiorek może rosnąć dziko, a jego siedliska są szeroko rozpowszechnione na półkuli północnej. Szczypiorek uprawia się także powszechnie w wielu krajach świata.
Szczypiorek – wartość odżywcza
Szczypiorek charakteryzuje się małą wartością energetyczną wynoszącą 29 kcal w 100 g produktu. Roślina ta zawiera niewielką ilość węglowodanów ogółem i 2,5 g błonnika pokarmowego w 100 g produktu. Szczypiorek charakteryzuje się także dużą zawartością potasu, wapnia i witaminy C. Z substancji biologicznie czynnych w szczypiorku znajduje się duża ilość β-karotenu.
| Tabela. Wartość odżywcza 100 g szczypiorku | |
|---|---|
| wartość energetyczna [kcal] | 29 |
| białko [g] | 4,1 |
| tłuszcz [g] | 0,8 |
| węglowodany ogółem [g] | 3,9 |
| sacharoza [g] | 0,2 |
| błonnik pokarmowy [g] | 2,5 |
| sód [mg] | 2 |
| potas [mg] | 252 |
| wapń [mg] | 97 |
| fosfor [mg] | 52 |
| żelazo [mg] | 1,3 |
| magnez [mg] | 26 |
| witamina A [µg] | 567 |
| β-karoten [µg] | 3400 |
| witamina D [µg] | 0 |
| witamina E [mg] | 1,6 |
| witamina B1 [mg] | 0,081 |
| witamina B2 [mg] | 0,087 |
| witamina B3 [mg] | 0,35 |
| witamina C [mg] | 41 |
| Źródło: Kunachowicz H., Nadolna I., Iwanow K. i wsp.: Wartość odżywcza wybranych produktów spożywczych i typowych potraw. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003 | |
Szczypior a szczypiorek
Choć nazwy szczypior i szczypiorek są często używane zamiennie, w rzeczywistości są to dwie różne rośliny. Szczypior to liście cebuli zwyczajnej. Są grube, długie oraz puste w środku. Charakteryzują się ostrym smakiem i zapachem. Z kolei szczypiorek to wieloletnia bylina, która tworzy kępy, a jej liście są cieńsze, delikatniejsze i okrągłe. Smak szczypiorku jest zdecydowanie łagodniejszy od szczypioru.
Szczypiorek – wykorzystanie kulinarne
Szczypiorek wykorzystuje się przede wszystkim jako roślinę przyprawową. Nadaje on potrawom delikatnie pikantny i cebulowy smak. Sprawdza się jako dodatek do różnego rodzaju potraw na bazie jaj (pasta jajeczna, jajecznica, omlet) i twarogu. Nadaje się także jako dodatek do sałatek.
Czy szczypiorek można mrozić?
Tak, szczypiorek nadaje się do mrożenia. Na początku należy go umyć i dokładnie osuszyć. Następnie pokroić, przełożyć do pojemników, które mogą być wykorzystywane do zamrażania i zamrozić. Zamrożony szczypiorek zachowuje swój smak, aromat i kolor. Może być przechowywany w zamrażarce około 6 miesięcy. Proces mrożenie nie pozbawia szczypiorku witamin i składników mineralnych, które są charakterystyczne dla szczypiorku świeżego.
Kto nie może jeść szczypiorku?
Ponieważ szczypiorek jedzony jest zazwyczaj jako niewielki dodatek do kanapek, sałatek, past kanapkowych i ziemniaków, jego spożycie powinno być bezpieczne dla ogółu populacji. U niektórych osób z nadwrażliwością przewodu pokarmowego, które spożywają nadmierne ilości szczypiorku, mogą pojawić się wzdęcia i dolegliwości żołądkowe.
Rozsądek w spożyciu szczypiorku powinny zachować osoby z chorobą refluksową przełyku, u których po spożyciu szczypiorku może dojść do nasilenia objawów refluksu (choć może to zależeć od indywidualnej tolerancji).
Szczypiorek powinny wyeliminować (lub ograniczyć) także osoby z alergią na tę roślinę.