×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Przewlekły dzienny kaszel u małego dziecka

Pytanie nadesłane do redakcji

Pod koniec lipca, będąc na wakacjach na wsi moja 2-letnia córka zaczęła pokaszliwać. Pomyślałam, że może po prostu za dużo lodów. Wróciliśmy i zaczęłam jej podawać syrop z cebuli, lecz nie pomogło, kaszel nie ustąpił. Poszłam więc do lekarza. Lekarz stwierdził, że to alergia, zapisał Clemastinum na noc i wapno - też nie przeszło. Na ponownej wizycie dostałam antybiotyk na górne drogi oddechowe - kaszel tylko w dzień, w nocy ustaje. Poszłam znowu i dostałam Zyrtec, który też nie pomógł, więc wróciłam do lekarza. Okazało się, że antybiotyk (Klacid 125) przepisano, ponieważ było zapalenie oskrzeli (podobno). Po 5 dniach przepisano Klacid 250 i ma go brać kolejne 5 dni. Jutro jest kontrola, a ja nie widzę poprawy, tzn. nie kaszle bardzo, ale cały czas, tak jak na początku, czyli mokry wykrztuśny kaszel, kataru nie ma w ogóle, ale nos jest zatkany. Najgorzej jest rano, gdy wstaje, bo ciężko oddycha i kaszle. W poradni alergologicznej wizyta za 2 tygodnie. Proszę o pomoc, bo nie chcę, żeby moje dziecko było faszerowane tyloma lekami, antybiotykami, jeżeli jej za wiele nie pomagają. Dodam jeszcze, że wyniki badania krwi i kału na pasożyty są prawidłowe. Przez te 2 miesiące choroby dziecko nie miało gorączki, pokaszluje tylko w dzień, wykrztusza wydzielinę.

Odpowiedziała

dr n. med. Grażyna Durska
Zakład Medycyny Rodzinnej
Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie
Poradnia alergologiczna „Podgórna” w Szczecinie

Utrzymywanie się kaszlu ponad 8 tygodni pozwala na rozpoznanie kaszlu przewlekłego. W takiej sytuacji należałoby przeprowadzić pogłębioną diagnostykę. Wskazana byłaby konsultacja laryngologiczna.

Zapalenie zatok w tym wieku nie występuje (poza zapaleniem zatok sitowych - choroby o ciężkim przebiegu). Również bardzo mało prawdopodobny jest przerost migdałka gardłowego - dziecko oddychałoby ustami, w nocy prawdopodobnie występowałoby „pochrapywanie”, a w dzień rozdrażnienie związane ze złą jakością snu w godzinach nocnych.

Częstą przyczyną objawów podobnych do występujących u Pani córeczki jest tzw. kaszel związany z górnymi drogami oddechowymi, ale po leczeniu które zastosował lekarz pierwszego kontaktu (antybiotyki) kaszel powinien ustąpić, chyba że dziecko uczęszcza do żłobka lub ma częsty kontakt ze starszymi dziećmi i w związku z tym dochodzi do kolejnych nadkażeń?

Inne częste przyczyny występowania kaszlu (głównie suchego - nieproduktywnego) to refluks żołądkowo-przełykowy. Charakter kaszlu (wilgotny) występującego u Pani dziecka oraz brak informacji na temat częstego ulewania w okresie niemowlęcym też raczej wyklucza to rozpoznanie.

U około 8%-10% polskich dzieci rozpoznaje się astmę. Cechą typową tej choroby jest świszczący utrudniony oddech, napadowy suchy kaszel, dyskomfort oddechowy. Objawy te występują głównie po wysiłku, w nocy (przeważnie 2-3 godz. po zaśnięciu) we wczesnych godzinach porannych (wybudzają chorego ze snu), po emocjach, przy zmieniających się warunkach atmosferycznych, u osób uczulonych po kontakcie z uczulającym alergenem. Czynnikami prowokującymi wystąpienie objawów mogą być także infekcje dróg oddechowych, zwłaszcza wirusowe. Podane przez Panią objawy nie są typowe dla obrazu klinicznego astmy.

Gdy kaszel u dotychczas zdrowego dziecka utrzymuje się tak długo, lekarz okresowo wysłuchuje zmiany typowe dla zapalenia oskrzeli i nie uzyskuje się poprawy klinicznej pomimo kilkukrotnej antybiotykoterapii powinno się wykluczyć aspirację ciała obcego (najczęściej są to orzeszki, małe fragmenty zabawek, ziarna zbóż itp.).

Przewlekły kaszel jest wskazaniem do wykonania badania rentgenowskiego klatki piersiowej i ewentualnie badania bakteriologicznego wymazu pobranego z nosogardzieli. Lekarz alergolog być może zleci wykonanie testów punktowych z alergenami, chociaż celowość tego badania wydaje się na tym etapie diagnostyki mało zasadna (brak objawów typowych dla astmy oraz brak ustąpienia objawów po podaniu leków antyhistaminowych skutecznych w leczeniu alergicznego nieżytu nosa). Dalsza diagnostyka i leczenie będą zależały od wyników wykonanych badań.

Do chwili zdiagnozowania przyczyn kaszlu można zastosować inhalacje z 3% roztworu chlorku sodu (NaCl), np.: z preparatu Nebu Dose Hypertonica lub Mgiełki Zabłockiej (roztwór należy rozcieńczyć wodą do iniekcji). Wymienione preparaty są dostępne w aptekach. Do inhalacji używa się inhalatora pneumatycznego. Zwykle podaje się 3 ml roztworu, 2 razy dziennie. Ostatnia inhalacja powinna być wykonana co najmniej 2 godziny przed snem.

Piśmiennictwo:

Błażowski Ł., Kurzawa R., Widerska-Kurzawa A.: Diagnostyka i leczenie kaszlu przewlekłego u dzieci. Przewodnik lekarza praktyka. Część II - leczenie. Terapia. W gabinecie lekarza rodzinnego. 2011; XIX, 12(266): 18-20.
Bielecka T., Feleszko W., Ziółkowski J.: Przewlekły kaszel u dzieci - kiedy do specjalisty? Pediatria po Dyplomie. 2012; 16,6: 46-52.
Bokiej J., Joks A., Zatwarnicki K.: Wybrane zagadnienia z aerozoloterapii: nebulizacja czy komora inhalacyjna z p MDI. Terapia. W gabinecie lekarza rodzinnego. 2011; 5, 2(257): 91-92.
Hassmann-Poznańska E.: Pediatria po dyplomie. 2011. Wydanie Specjalne: Katar: 25-32.
Pawliczak R.: Astma oskrzelowa a infekcje. Terapia. Alergologia. 2009; XVII, 3, (222): 64-68.
Sybilski A.J.: Częste infekcje układu oddechowego u małych dzieci – czy jest się czym martwić? Terapia. W gabinecie lekarza rodzinnego. 2011; 3, 1 (253): 6-13.
Yanushevych M., Feleszko W., Bartosiewicz W.: Farmakoterapia infekcji górnych dróg oddechowych. Terapia. W gabinecie lekarza rodzinnego. 2013; XXI, 12(298): 7-13.
Zawadzka-Krajewska A.: Zespół przewlekłego spływania wydzieliny po tylnej ścianie gardła. Alergia. 2011; 2/48: 39-41.
24.10.2014
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?
+48

w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 12 zł

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.
Zbiórka dla szpitali w Ukrainie!
Poradnik świadomego pacjenta
  • Alergolog - czym się zajmuje, kiedy zgłosić się do alergologa?
    Alergolog to lekarz zajmujący się diagnostyką i leczeniem chorób alergicznych. Stosuje leczenie przyczynowe, immunoterapię (tzw. odczulanie), objawowe lub połączenie obu tych metod. Alergolog w celach diagnostycznych może wykonywać alergiczne testy skórne, badania krwi i próby prowokacyjne.
  • Kardiolog - czym się zajmuje i jakie choroby leczy?
    Kardiolog to lekarz specjalizujący się w rozpoznawaniu i leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego (inaczej układu krążenia), które, obok nowotworów, stanowią główną przyczynę zgonów na świecie. W diagnostyce i leczeniu stosuje zarówno metody nieinwazyjne, jak i inwazyjne.