Pytanie nadesłane do redakcji
Jak powinno się leczyć zakażenie opryszczką na skórze tułowia (bok) i nogi. Czy wystarczą leki miejscowe? Dziękuję
Odpowiedź
Wykwity spowodowane przez zakażenie wirusem opryszczki zwykłej poza twarzą i narządami płciowymi występują rzadko. Skuteczność leków przeciwwirusowych stosowanych miejscowo w zakażeniach wirusem opryszczki (HSV) jest bardzo umiarkowana. Przy zmianach skórnych, zwłaszcza rozległych lub przy towarzyszących czynnikach ryzyka, takich jak zaburzenia odporności, oparzenia czy zmiany atopowe (alergiczne) albo przy częstych nawrotach zaleca się leczenie doustne acyklowirem, famcyklowirem lub walacyklowirem. Bardzo ważne jest również przestrzeganie higieny.
Opryszczka skóry wymaga różnicowania z półpaścem, który także się leczy doustnymi lekami przeciwwirusowymi, zakażeniami gronkowcowymi oraz grzybicami skóry (zobacz zdjęcia poniżej ryc. 1-9). Proszę zwrócić się do swojego lekarza pierwszego kontaktu lub dermatologa w celu dobrania odpowiedniego leczenia.
Ryc. 1. Półpasiec (herpes zoster) jest reaktywacją ospy wietrznej, występuje zwłaszcza u osób w podeszłym wieku lub w przypadku niedoboru odporności. Fot. Wikipedia.org
Ryc. 2. Osutka plamisto-grudkowa w przebiegu półpaśca wywołanego przez wirusa ospy wietrznej i półpaśca (VZV). Fot. Public Health Image Library (PHIL)półpasiec
Ryc. 3. Pęcherze półpaśca na szyi i ramieniu. Fot. Wikipedia.org
Ryc. 4. Opryszczka pospolita (HSV) na kolanie. Fot. Wikipedia.org opryszczka 
Ryc. 5. Zastrzał opryszczkowy u dziecka chorego na opryszczkowe zapalenie jamy ustnej, które ssało palce – autoinokulacja. Zwracają uwagę pęcherzyki, zaczerwienienie i obrzęk skóry
Fot. Wikipedia
Ryc. 6. Przedni widok klatki piersiowej 7-letniego dziecka, widoczna uogólniona osutka pęcherzykowo-grudkowa wywołana przez wirusa opryszczki zwykłej, 5 dni po jej wystąpieniu. Wirus opryszczki zwykłej (HSV), czasami nazywany Herpesvirus hominis, należy do grupy wirusów wywołujących opryszczkę jamy ustnej i narządów płciowych. Fot. phil.cdc.gov
Ryc. 7. Przedni widok lewej stopy, kostki i podudzia pacjenta, widoczna osutka plamisto-grudkowa, która była spowodowana wirusem opryszczki pospolitej (HSV), zwanym również herpesvirus hominis. Fot. phil.cdc.gov
Ryc. 8. Infekcja skórna u mężczyzny, u którego zdiagnozowano grzybicę skóry gładkiej (tinea corporis), formę dermatofitozy, wywoływaną przez grzyba Microsporum canis - klasyczne, pierścieniowate, rumieniowe zmiany na klatce piersiowej. Fot. phil.cdc.gov
Ryc. 9. Widok dłoniowej powierzchni prawego przedramienia pacjenta, widoczny szereg rumieniowych, dobrze odgraniczonych zmian, które były wynikiem infekcji grzybiczej. Nie stwierdzono obecności grzyba dermatofitowego. Fot. phil.cdc.govLeczenie wirusa opryszczki na skórze tułowia i nogach
redakcja mp.pl wyjaśnia:
Na jakich częściach ciała poza twarzą może się pojawić opryszczka?Zakażenie wirusem opryszczki zwykłej może wywołać ostre opryszczkowe zapalenie błony śluzowej dziąseł i jamy ustnej, ostre opryszczkowe zapalenie gardła i migdałków podniebiennych, opryszczkę narządów płciowych, opryszczkę narządu wzroku. Może też powodować opryszczkę skóry, choć wykwity poza twarzą i narządami płciowymi występują rzadko. Objawy skórne mogą się manifestować jako:
- zanokcica opryszczkowa (patrz wyżej ryc. 5), która występuje u personelu medycznego nieużywającego rękawiczek i objawia się nagłym początkiem, obrzękiem, rumieniem, bólem i pęcharzykami i krostkami na opuszkach palca lub palców
- „opryszczka zapaśników”, czyli zmiany opryszczkowe zwykle na skórze klatki piersiowej, uszu, twarzy i rąk, które występują u sportowców uprawiających dyscypliny kontaktowe
- wyprysk opryszczkowy, czyli szczególna postać opryszczki występująca u chorych na atopowe zapalenie skóry, a która objawia się uogólnioną wysypką pęcherzykową o znacznym nasileniu, mogącą nawet stanowić zagrożenie życia.
Piśmiennictwo:
BMJ. ABC of Sports Medicine: Infections in sport.Cold sores.
Herpes gladiatorum. Wikipedia.
